نبرد پهپادها و موشکها؛ نوآوریهای مرگبار در جنگ اوکراین و روسیه
در حالی که جنگ روسیه و اوکراین وارد مرحلهای فرسایشی شده است، دو کشور با موجی از نوآوریهای نظامی تلاش میکنند برتری خود را در میدان نبرد حفظ کنند.
گروه بینالملل خبرگزاری فارس، در حالی که نبرد میان روسیه و اوکراین وارد سومین سال خود شده، هر دو طرف با سرعتی بیسابقه در حال نوآوری و سازگاری با شرایط جنگی هستند. از بمبهای هدایتشونده جتدار روسیه گرفته تا استفاده اوکراین از هواپیماهای سبک بهعنوان بمبهای پرنده و توسعه پهپادهای دریایی پیشرفته، صحنه نبرد به میدان رقابت هوش، فناوری و ابتکار بدل شده است.نوآوری، رمز بقا در میدان نبردهر دو کشور با تکیه بر هوش مصنوعی، رباتیک و سامانههای بدون سرنشین، به دنبال کسب برتری در زمین، دریا و آسمان هستند. اما در کنار فناوریهای پیچیده، گاه سادهترین ابتکارات نیز نتایج چشمگیری داشتهاند.هواپیماهای سبک در نقش موشکهای انتحاریدر یکی از پایگاههای هوایی اوکراین، گروهی از نیروها با هدایت فردی با نام مستعار «گورونیش» هواپیمای تکسرنشینی را برای مأموریتی ۲ هزار کیلومتری آماده کردند. این پرنده بدون خلبان، با یک بمب ابتدایی در زیر بدنهاش، راهی اعماق خاک روسیه شد. چند ساعت بعد، آتشسوزی گستردهای در کارخانه تولید مواد منفجره در شهر صنعتی «دزرژینسک» گزارش شد.این عملیات بخشی از پروژهای است که به ابتکار گورونیش طراحی شده و در آن هواپیماهای تفریحی تکنفره به موشکهای دوربرد تبدیل میشوند. به جای صندلی خلبان، مخزن سوخت و باتریهایی برای هدایت و ارتباط تعبیه میشود. این تیم اکنون بخشی از نیروهای ویژه اوکراین است و در حملاتی علیه کارخانههای تسلیحاتی در شهرهای روسیه، از جمله «سارانسک»، مشارکت داشته است.
فرماندهان اوکراینی میگویند دهها نوآوری مشابه در طول جنگ ایجاد شده و این تنها یکی از آنهاست. از جمله، استفاده از هواپیماهای سبک مجهز به تیربار برای شکار پهپادهای روسی — تاکتیکی که ارتش روسیه نیز با تقلید از اوکراین، آن را در مناطق تحت سیطره خود به کار گرفته است. با این حال، نیروهای اوکراینی اخیراً موفق شدند دو هواپیمای کوچک روسی را که در تلویزیون دولتی نمایش داده شده بودند، شناسایی و نابود کنند.بمبهای جتدار روسیه؛ بازگشت سلاحهای شوروی با فناوری جدیددر سوی مقابل، روسیه با بهرهگیری از انبار عظیم بمبهای دوران شوروی، آنها را به سلاحهای هوشمند تبدیل کرده است. طبق گزارش اطلاعات دفاعی اوکراین، این کشور اخیراً از نوع جدیدی از بمب هدایتشونده با پیشران جت به نام UMPB-5 استفاده کرده که بردی حدود ۲۰۰ کیلومتر دارد.بمبهای هدایتشونده قبلی روسیه تنها تا ۸۰ کیلومتر برد داشتند، اما اکنون جنگندههای روس میتوانند بدون ورود به محدوده دفاع هوایی اوکراین، از فاصلهای امن حمله کنند. تنها در یک روز، نزدیک به ۳۰۰ بمب از این نوع بر فراز خاک اوکراین شلیک شد — سه برابر میانگین روزانه حملات هوایی.وبلاگنویسان نظامی روسی از این بمب جدید به عنوان «تغییردهنده موازنه جنگ» یاد کردهاند. گفته میشود این سلاح در حملات اخیر به شهر خارکیف نیز مورد استفاده قرار گرفته است.
نبرد در دریا؛ شهپادهای انتحاری اوکراین کابوس ناوگان روسیهاوکراین در عرصه نبرد دریایی نیز نوآوریهای خود را ادامه داده است. سرویس امنیتی اوکراین (SBU) اخیراً نسل تازهای از شهپادهای دریایی را معرفی کرده که قادر به طی مسافتی بیش از ۱۵۰۰ کیلومتر و حمل تا دو تُن مواد منفجرهاند. این شهپادها در حمله به پل کریمه در ژوئن سال گذشته به کار رفتند و اکنون به راکتاندازهای چندگانه نیز مجهز شدهاند.به گفته مقامات نظامی اوکراین، این سلاحهای جدید به کشور امکان میدهند اهداف حیاتی روسیه در عمق خاک آن کشور را هدف قرار دهند — از کارخانههای تولید پهپاد گرفته تا انبارهای سوخت و مراکز لجستیکی.واکنش متقابل؛ روسیه میآموزد و سازگار میشوددر آغاز جنگ، ارتش اوکراین در سازگاری با شرایط و استفاده از فناوریهای نو پیشتاز بود، اما اکنون کارشناسان میگویند روسیه نیز با سرعتی چشمگیر در حال یادگیری است. «دارا ماسیکات»، تحلیلگر دفاعی، در نشریه Foreign Affairs مینویسد: «یگانهای روسی با افزودن زرههای موقت، استتار جدید و تاکتیکهای گروههای کوچک تهاجمی، توان خود را بازسازی کردهاند.»وزارت دفاع روسیه همچنین یگان ویژهای به نام روبیکون تشکیل داده که مأموریت آن آزمایش و تدوین شیوههای نوین استفاده از پهپادهاست — تاکتیکهایی که اکنون در سطح وسیعتری در ارتش روسیه به کار گرفته میشوند.
کمبود دفاع هوایی؛ نیاز مبرم اوکراین به تسلیحات غربیدر حالی که کییف در تولید پهپاد و موشک پیشرفتهای قابل توجهی داشته، حملات پیاپی روسیه با صدها موشک و پهپاد در یک شب، ضعف اوکراین در دفاع هوایی را دوباره آشکار کرده است. ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، بار دیگر از غرب خواسته سامانههای پدافندی پیشرفته از جمله پاتریوت را در اختیار کشورش بگذارد. او گفت: «هر کسی که به ما در دفاع از آسمان اوکراین کمک کند، در واقع از جان انسانها دفاع میکند.»گزارشها حاکی است روسیه به تولید بیش از شش هزار پهپاد نوع «شاهد» در هر ماه نزدیک شده است — رقمی که توان دفاعی اوکراین را به چالش میکشد. زلنسکی تأکید کرده که اوکراین برای پایان دادن به جنگ به موشکهای دوربرد نیاز دارد، اما واشنگتن فعلاً از ارائه موشکهای «تامهاوک» خودداری کرده است. به همین دلیل، امید کییف اکنون به همکاریهای تازه با اروپا دوخته شده است.جنگ خلاقیتها ادامه داردبا طولانیشدن جنگ، هر دو طرف به شدت بر تواناییهای نوآورانه خود تکیه دارند. اگرچه تولید تسلیحات پیشرفته زمانبر است، اما نوآوریهای سریع در میدان نبرد – از هواپیماهای تبدیلشده تا بمبهای بازسازیشده – اکنون نقش حیاتی در تعیین مسیر جنگ ایفا میکنند.در حالی که هر حمله جدید نشاندهنده رقابتی فناورانه میان دو کشور است، یک چیز روشن است: جنگ اوکراین و روسیه دیگر صرفاً نبردی بر سر زمین نیست، بلکه آزمونی است برای خلاقیت، فناوری و ارادهی بقا در قرن بیستویکم.#روسیه#اوکراین#پهپاد 21:34 - 3 آبان 1404