سیلابهایی که بهجای ویرانی، جان تازه به آبخوانها بخشیدند
در سالهایی که افت سطح آبهای زیرزمینی، کشاورزی دشت دهدشت را با نگرانیهای جدی روبهرو کرده بود، اینبار سیلابهای فصلی نه عامل خسارت، بلکه فرصتی برای احیای آبخوانها شدند؛ فرصتی که با اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی، جان تازهای به سفرههای زیرزمینی و امیدی نو به کشاورزان منطقه بخشید.
خبرگزاری فارس کهگیلویه _ مریم افشون _ دشت دهدشت طی سالهای اخیر بهدلیل افزایش برداشت از منابع آب زیرزمینی، توسعه فعالیتهای کشاورزی و کاهش بارندگیها، با افت محسوس سطح آبخوانها مواجه شده است؛ روندی که پایداری منابع آبی و تداوم تولید کشاورزی در این منطقه را با چالش روبهرو کرده است.در همین راستا، در قالب طرح ملی احیا و تعادلبخشی منابع آب زیرزمینی، اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی بهعنوان یکی از راهکارهای مؤثر برای مهار روانآبهای فصلی، کاهش تبخیر و تقویت سفرههای آب زیرزمینی در دستور کار قرار گرفته است.
تغذیه مصنوعی، امید تازه برای نجات کشاورزی دهدشت
رضا محمدی، شهروند دهدشتی در گفتوگو با خبرنگار فارس با اشاره به تأثیر اجرای این طرحها گفت: هر سال با بارندگی، هم نگران سیلاب بودیم هم از هدر رفتن آب؛ حالا با اجرای این طرحهای تغذیه مصنوعی، هم جلوی خسارتها گرفته میشود و هم آب به سفرههای زیرزمینی برمیگردد.علی طالبیان، یکی از کشاورزان دشت کلاچو نیز با اشاره به اهمیت این پروژهها برای بخش کشاورزی اظهار کرد: چند سالی است سطح آب چاهها پایین رفته و هزینه کشاورزی بالا رفته است؛ اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی امید تازهای برای کشاورزان ایجاد کرده است.وی افزود: زیرا این طرح هم به تقویت چاهها کمک میکند و هم اگر مدیریت برداشت درست انجام شود، میتواند کشاورزی منطقه را نجات دهد.
تغذیه مصنوعی، علمیترین راه جبران کسری آبخوانهاست
سعید یار زاده، کارشناس منابع آب و آبخوانداری در گفتوگو با خبرنگار فارس، با اشاره به اهمیت طرحهای تغذیه مصنوعی اظهار کرد: تغذیه مصنوعی یکی از علمیترین و کمهزینهترین روشها برای جبران کسری مخازن آب زیرزمینی است، بهویژه در دشتهایی مانند دهدشت که با افت سطح آبخوان مواجه هستند. وی افزود: این طرحها با هدایت روانآبهای فصلی به داخل حوضچهها، هم از وقوع خسارات سیلابی جلوگیری میکنند و هم موجب افزایش نفوذ آب و کاهش تبخیر میشوند.یار زاده تصریح کرد: موفقیت این طرحها زمانی پایدار خواهد بود که همزمان با اجرای سازههای تغذیه مصنوعی، مدیریت برداشت از چاهها، کنترل مصارف کشاورزی و مشارکت بهرهبرداران محلی نیز بهطور جدی دنبال شود؛ در چنین شرایطی میتوان امیدوار بود که آبخوانهای منطقه به تعادل نسبی برسند و امنیت آبی بخش کشاورزی حفظ شود.
۵۰۰ هزار مترمکعب روانآب به آبخوانهای دهدشت هدایت شد
هادی خاضعی، مدیر اداره امور آب کهگیلویه با اشاره به اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی در دشت دهدشت اظهار کرد: در راستای اجرای طرح احیا و تعادلبخشی منابع آب زیرزمینی شرکت آب منطقهای، دو طرح تغذیه مصنوعی با هدف تقویت آبخوان آبرفتی و افزایش ذخایر سفرههای آب زیرزمینی در این دشت اجرا شده است.وی افزود: این طرحها پیش از سال ۱۴۰۰ به بهرهبرداری رسیده بودند، اما بهدلیل کاهش بارندگیها و برخی مشکلات، در سالهای گذشته بهطور کامل آبگیری نمیشدند؛ با این حال، خوشبختانه در سال جاری و بهدنبال بارندگیهای اخیر، حوضچههای تغذیه مصنوعی در چند نوبت بهطور کامل پر شدهاند.خاضعی با اشاره به مشخصات این پروژهها گفت: یکی از این طرحها در تنگ هیگون (کلاچو) و در پاییندست روستای اکبرآباد (دره گلالی) اجرا شده که با احداث سیلبند و هدایت روانآبها به حوضچههای تغذیه، ظرفیت ذخیرهسازی سالانه ۳۲۰ هزار مترمکعب آب را دارد و آب آن وارد آبخوان دشت کلاچو میشود.وی ادامه داد: طرح دوم نیز در دره فصلی تنگ سپو احداث شده که روانآبهای آن به حوضچه تغذیه مصنوعی با ظرفیت ۱۸۰ هزار مترمکعب هدایت میشود.
بهرهمندی ۴۰۰ حلقه چاه و ۳۵۰۰ هکتار اراضی از طرحهای تغذیه مصنوعی
مدیر اداره امور آب کهگیلویه تصریح کرد: با بهرهبرداری از این دو طرح، حدود ۴۰۰ حلقه چاه و بیش از ۳ هزار و ۵۰۰ هکتار از اراضی کشاورزی منطقه تحت پوشش قرار گرفته و از مزایای آن بهرهمند شدهاند.خاضعی خاطرنشان کرد: اجرای طرحهای تغذیه مصنوعی در کنار مدیریت برداشت از منابع آب زیرزمینی، موجب افزایش نفوذ آب به مخازن زیرزمینی، کاهش تبخیر و تعادلبخشی آبخوانها شده و نقش مؤثری در کاهش خسارات ناشی از سیلاب و جلوگیری از هدررفت منابع آب ایفا میکند.وی در پایان با اشاره به بارندگیهای اخیر گفت: در پی این بارشها، هر دو طرح تغذیه مصنوعی تنگ سپو و کلاچو با ظرفیتی در حدود ۵۰۰ هزار مترمکعب فعال و لبریز شدهاند که این موضوع تأثیر قابل توجهی در تقویت سفره آب زیرزمینی دشت کلاچو داشته است.
نسخهای برای تابآوری دشت دهدشت در برابر خشکسالی و سیلاب
تغذیه مصنوعی؛ گامی راهبردی برای تابآوری دشتها در برابر خشکسالیاجرای طرحهای تغذیه مصنوعی در دشت دهدشت، گامی عملی در جهت مدیریت هوشمندانه منابع آب و کاهش فشار بر آبخوانهای زیرزمینی به شمار میرود.اقدامی که با تداوم برنامهریزی، تکمیل زیرساختها و همراهی بهرهبرداران محلی، میتواند ضمن افزایش تابآوری منطقه در برابر خشکسالی و سیلاب، زمینه پایداری منابع آبی و امنیت کشاورزی شهرستان را فراهم کند.
10:18 - 25 بهمن 1404