داستان مصدق؛ رازی که «شِرمَن» برملا کرد
علیرغم تلاش جریان سلطنتطلب برای انکار مداخله خارجی و قانونی جلوه دادن برکناری مصدق، اسناد منتشرشده سیا، اعترافات مقامات عالیرتبه آمریکایی و حتی کتاب سفارشی خانواده پهلوی، همگی تأیید میکنند که دولت مصدق با طراحی مستقیم آمریکا و انگلیس و با هدف سرنگونی دولت قانونی ایران انجام شد.
گروه فارس پلاس: به تازگی بحثهای در شبکه اجتماعی اکس در زمینه کودتای سال ۱۳۳۲ و مداخله سازمان سیا و امآی۶ در ایران و سرنگونی دولت مصدق، شکل گرفته است؛ رویدادی که همچنان با گذشت بیش از ۷۰ سال، اختلافات جدی درباره آن وجود دارد. جریان پهلوی از همان ابتدا که این کودتای انگلیسیآمریکایی در ایران انجام گرفت، همه تلاشش را به کار گرفت تا اساساً از واژه «کودتا» اعتبارزدایی کند و این ادعا را در افکار عمومی جااندازی کند که اقدام محمدرضا پهلوی ـ با حمایت و دخالت مستقیم ایالات متحده آمریکا ـ اقدامی قانونی بوده است.
سلطنتطلبان به همین ترتیب در ادامه ادعاهای خود درباره سرنگونی آمریکا دولتِ قانونیِ مصدق، نقش دولتهای انگلیس و آمریکا ـ بهویژه آمریکا ـ را بهطور کلی نادیده میگیرند و فراتر از آن، این واقعیت تاریخی را انکار نیز میکنند.
جالب توجه است، بحثی که اخیراً در شبکه اجتماعی اکس شکل گرفته نیز، درست بهخاطر انکار مداخله آمریکا و انگلیس در سقوط دولت مصدق و قانونیدانستنِ این کودتا است.
یکی از اکانتهای پُرمخاطب در شبکه اجتماعی اکس که همواره تظاهر به ملیگرایی میکند با استناد به یک مقاله آلمانی تحت عنوان «افسانه مصدق» که به نظر میرسد توسط یک ایرانی مقیم خارج کشور نوشته شده، ادعا کرده است که سرنگون کردن دولت مصدق، کودتا نبوده است.
اما یک کاربر در واکنش به این ادعا، با اشاره به اظهارات «وندی شرمن» معاون پیشین امور سیاسی وزیر امور خارجه ایالات متحده آمریکا، نوشته است: «وندی شرمن که موهایش را در دیپلماسی آمریکا سفید کرده، میگوید ما مصدق را برداشتیم و شاه را گذاشتیم؛ شاهی که برای ما غربیها خوب بود و برای ایرانیها افتضاح... بعد یک سِری از هموطنان ما دایه مهربانتر از مادر برای آمریکا شدند».
البته دیگر مقامات آمریکایی ـ ازجمله اوباما و نیکسون ـ نیز در گفتههای خود اعتراف کردهاند که با انجام کودتا در سال ۱۳۳۲، دولت ملی مصدق را ساقط کردند؛ حتی سازمان سیا نیز در سال ۱۳۹۲، یعنی بعد از گذشت ۶۰ سال از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، اسنادی را از طبقهبندی محرمانه خارج کرد و به اجرای کودتا در ایران اعتراف کرد.
گفتنی است که اندرو اسکات کوپر، نویسنده آمریکایی، در کتاب «سقوط بهشت» که به سفارش خانواده پهلوی نوشته شده نیز در کتابش به مداخله مستقیم آمریکا در این کودتا و اجرای آن علیه مصدق، اذعان کرده است.
اسکات کوپر مینویسد: «در ۱۳ مرداد ۱۳۳۲ در حالی که تنشها رو به اوج بود، کرمیت روزولت، نوه تئودور روزولت، رئیسجمهور سابق [آمریکا] و رهبر عملیاتی سیا که مخفیانه به ایران فرستاده شده بود تا طرح را هدایت کند، با شاه ملاقات کرد.
روزولت برای تأمین پول، دادن رشوه، سازماندهی آشوبهای خیابانی، پخش شایعات، تحریک افراد بر ضد دولتِ [مصدق]، تماس با فرماندهان نظامی... و تجار ثروتمند، به ایران سفر کرده بود. توطئهگران نگران بودند که پیش از زدن ضربه، مصدق طرح توطئه آنان را کشف کند؛ ولی آنان نیاز داشتند که شاه فرمان برکناری مصدق از نخستوزیری را امضاء کند تا برکناری او مشروعیت بیابد.
روزولت با این فرض به کاخ رفت که شاه بالاخره نظرش را تغییر داده و با صدور فرمان برکناری مصدق موافقت کرده است ولی وقتی شاه گفت که او ماجراجو نیست و نمی تواند به استقبال خطرهایی از آن دست برود روزولت متحیر شد». (اندرو اسکات کوپر، سقوط بهشت، صفحه ۱۱۷.)
با دنبال کردن صفحه فارس پلاس، از بهروزترین تحلیلها در حوزه سیاست داخلی و خارجی باخبر شوید. 17:58 - 16 اردیبهشت 1405