آقا نوچههای سایبری چاهزادهاینا از اصلاحی تا اسقاطیلی و زیباکلامی فوری به خط که شاه مترسک نشان اسم دزد پالانی را چ....
راهآهن رضاشاه؛ به نام مردم ایران به کام انگلیس
یکی از مسائل مورد توجه در تاریخ معاصر ایران، احداث راهآهن در زمان رضاشاه است. نکتهای که کمتر به آن پرداخته شده، نقش بریتانیا در ایجاد این خط راهآهن و تعیین مسیر آن توسط انگلیسیها است.
گروه فارس پلاس: پیش از آنکه رضاخان تبدیل به رضاشاه شود، ساخت راهآهن همواره در فکر ایرانیان وجود داشت؛ حتی اولین خط راهآهن نیز در زمان ناصرالدین شاه قاجار ـ پس از بازگشتش از سفر فرنگ ـ میان تهران و ری کشیده شد.
حتی در مجموع، تا قبل از پدید آمدن حکومت پهلوی در ایران، شش خط راهآهن در نقاط مختلف کشور بهوجود آمده بود؛ اما جدا از اینکه جریان رسانهای سلطنتطلب ادعا میکنند اولین راهآهن توسط رضاشاه بنیان نهاده شد، مسأله دیگری نیز در این زمینه وجود دارد که کمتر مورد بحث واقع شده است.
و آن این است که اصلاً چرا این ریل قطار از شمال به جنوب کشور کشیده شد؟ و چرا مسیر شرق به غرب برای انجام این کار انتخاب نشد؟
شبکههای فارسیزبان مانند منوتو و بیبیسی فارسی ـ که بهطور مستقیم یا غیر مستقیم با بودجه دولتهای خارجی تأمین میشوند ـ درباره انتخاب مسیر شمال به جنوب برای احداث راهآهن در زمان رضاشاه ادعایی دارند که هنوز بهطور جدی مورد بررسی قرار نگرفته است.
بهعنوان مثال، شبکه منوتو در مستند «رضا شاه» مدعی است: «از زمان قاجار، نقشه خط آهنی که از شرق به غرب ـ گذرگاهی میان عراق به هند ـ عبور کند، مطرح بود و انگلیسیها هم آن را بهشدت میپسندیدند؛ اما نظر رضاشاه، درست برعکس خواسته بریتانیا بود».
۲ MB
درواقع شبکه منوتو با بیان این ادعا سعی دارد بگوید که رضاخان شخصیتی مستقل بوده و آنطور که براساس منابع تاریخی به دست میآید، به انگلیس وابسته نبوده است؛ اما نکته اصلی این است که این ادعا درباره انتخاب مسیر راهآهن شمال به جنوب، کاملاً در تضاد با حقایق تاریخی است.
در اینباره، خسرو معتضد، پژوهشگر تاریخ، میگوید: «مرحوم مرتضی قلیخان صنیعالدوله که اولین مهندس پلیتکنیک ایران بود، در کتاب «کلید نجات» نوشته که باید ایران راهآهن داشته باشد [و این راهآهن باید] از مرز غرب به مرز شرق برود که یک خط ارتباط بین آسیای مقدم غربی با آسیای جنوب شرقی باشد و به هندوستان برود؛ ولی نکته اینجاست که انگلیسها نمیخواستند! یعنی دولت انگلستان نمیگذاشت و راضی نبود که راهآهنی در ایران باشد که مرز عراق را به مرز هندوستان متصل کند».
۱ MB
جالب توجه است که سرهنگ «غلامرضا مصوّر رحمانی» استاد دانشگاه جنگ و دانشگاه افسری در زمان رضاشاه بود که تجربهٔ سالها خدمت نظامی خود را در کتاب «کهنهسرباز» ثبت کرده است. وی در این کتاب مینویسد: «در ایجاد راهآهن سراسری ایران، دفاع استراتژیکی هندوستان در قبال تعرض احتمالی روسها هدف اساسی بود. فکر و طرح آن را انگلیسها به رضاشاه مخلوع دادند. تمام تسهیلات مالی و بینالمللی را هم در اختیارش گذاردند... تا هر چه زودتر کار به نتیجه برسد و فکر آنها از لحاظ دفاع استراتژیکی هندوستان راحت شود». (کهنهسرباز، سرهنگ غلامرضا مصوّر رحمانی، صفحه ۸۰.)
همچنین، رامین کامران، جامعهشناس و تحلیلگر سیاسی مقیم فرانسه، میگوید: «آیا همه برنامههای دوره رضاشاهی از نظر فنی مورد تأیید هستند؟ بزرگترینِ این برنامهها، راهآهن است که از هیچکجا به هیچکجا کشیده شد! حرفی که آن زمان همه میزدند و مصدق هم یکی از آنها بود».
۳ MB
رامین کامران در ادامه عنوان میکند: «آن زمان میگفتند که راهآهن در ایران باید شرق به غرب باشد؛ برای اینکه ترانزیت داشته باشد و ما را به اروپا وصل کند. مسیر شمال به جنوب که برای ما استفاده تجاری ندارد».
گفتنی است که وی به نکته جالبی اشاره میکند که ادعای سلطنتطلبان درباره انتخاب مسیر راهآهن را زیر سؤال میبرد: «موضوع دیگری که امروز فراموش شده و نمیگویند، این است که قبل از اینکه رضاشاه بخوان این کار را انجام بدهد، دولت انگلستان خودش پیشنهاد کرده بود که با خرج خودش در ایران یک راهآهن احداث کند. چراکه در آسیای مرکزی با روسها رقابت داشت و میخواست یک راهآهن استراتژیک ایجاد کند؛ حتی حاضر بود خرجش را هم بدهد!».
در مجموع، شواهد تاریخی و اظهارنظرهای مستندِ پژوهشگران نشان میدهد که احداث راهآهن شمال ـ جنوب در دوره رضاشاه را نمیتوان صرفاً یک پروژه ملی و مستقل دانست؛ چراکه انتخاب این مسیر، برخلاف نیازهای واقعی اقتصادی ایران و از طرفی دیگر، براساس سیاستهای بریتانیا ـ بهویژه تأمین امنیت هند در برابر روسیه ـ صورت گرفته بود.
اما امروزه، میبینیم که رسانههای وابسته به انگلیس و یا دیگر دولتهای خارجی، این پروژه را بهعنوان آرزوی دیرینه ایرانیان عرضه میکنند.
جالب توجه است که سرهنگ غلامرضا مصوّر رحمانی، در بخشی از کتاب خود نوشته: «تبلیغات بسیار ماهرانه استعمار در عین حال انجام آن طرح استعماری را بهصورت عملی ساختن یکی از آرزوهای ملّی ایرانیان وانمود کرد؛ تا همکاری صمیمانه ایرانیان در اجرای آن طرح جلب شود. این در واقع به سخره گرفتن هوش سیاسی ملت ایران بود». (کهنهسرباز، غلامرضا مصوّر رحمانی، صفحه ۸۱.)
همچنین «محمدقلی مجد» مدرّس مرکز خاورمیانۀ دانشگاه پنسیلوانیا، در کتاب «رضاشاه و بریتانیا» مینویسد: «هارت [وزیرمختار آمریکا در ایران] در ادامۀ گزارشش اعتراف میکند که همۀ به اصلاح پیشرفتهایی که در دوران حکومت رضاشاه از آن سخن میرود، نمایی ظاهری و افسانهای است که ماهرانه به دست انگلیسیها ساخته شده است». (محمدقلی مجد، رضاشاه و بریتانیا، صفحه ۱۷۸.)
با دنبال کردن صفحه فارس پلاس، از بهروزترین تحلیلها در حوزه سیاست داخلی و خارجی باخبر شوید.
13:07 - 5 دی 1404
28 پاسخ
@user17091009199693975055 دی 1404در پاسخ بهراستی چرا فیلم و صوت مظفرالدین شاه موجوده ولی فقط از این شصتتیرچی آسنپن جول صوتی نیست؟!!!
@user17091017080175314815 دی 1404در پاسخ بهاین پالانچی ن سواد داشت ن عقل مملکت داری ، وصله راه آهن ب او نمی چسبد.کارگردان ذهن او و امر دهنده ب او فروغی جهود بود.رضا یک جانی شروری بود آلت دست انگلیس توسط فروغی
@aeronat5 دی 1404در پاسخ بهخاندان مجهول با نام قلابی پهلوی سیاه ترین برگهای تاریخ این کشور رو رقم زدن. زمان قاجار که همه فحشش میدن خاک دادیم.زمان اینها خاک و شرف دادیم.
@user1758183231645 دی 1404در پاسخ بهخیانت بزرگی بود، اون خط راه آهن اصلا استفاده هم نشد، اصل خط راه آهن فعلی ما چیزی هست که بعد از انقلاب ساخته شده. درسته؟
@Iranianman5 دی 1404در پاسخ بهراه آهن اردبیل میانه ۱۶۰ کیلو متره کلنگی توسط آقای احمدی نژاد زده شه حالا بیش از ده سال است دهها میلیارد هزینه شده هنوز نبدار است نببار آفای روحانی فرمود سال آینده سوت قطار در اربیل بصدا درخواهد آمد
@user1756710124985 دی 1404در پاسخ بههومن بی ادببیچاره اون دیکتاتور مزدور اگه بخاطر اربابش بود که نمی ساخت
@user1756710124985 دی 1404در پاسخ بهجالبه این دیکتاتور بیسواد که نگهبان اصطبل بود مراد عده ای احمق شده که ادعا میکنن کشور نیاز به تخصص داره و تازه دم از ازادی هم می زننچقد احمقید حامیان این پالانی میمون
@user1756710124985 دی 1404در پاسخ بهاکانت های فیک مزدور که اینجا نق می زنن اما اومدن از این دیکتاتور کثیف بی وطن دفاع میکنن
@Alirezapor5 دی 1404در پاسخ بهراه اهن شمال به جنوب در آن زمان از نظر تجاری نفعی نداشت چونکه در شمال ایران مرز شوروی بسته بود و با ایران تبادلات مالی و مرزی نداشت
@user1709797622515 دی 1404در پاسخ بهباسمه تعالی/ با سلام و احترام بر جناب آقای اسدی عزیز و خوانندگان گرامی وبا عرض پوزش از شما بزرگواران اجازه میخواهم اندکی هم از زبان حال رضا خان ، وصفش را در اینجا بیاورم : من رضا خانَم ،خَری وحشی ،ولی __ گر بنامیدم درست است منجلی _ سرشناس بودم به پالانی که یا __ حذ ف از آن کردند نیکو و به جا __ …نمایش بیشتر
@user17091009110035399705 دی 1404در پاسخ بهاخ اخ هی ولی یه چیزی خیلی جالبعشاه عباس،آلب ارسلان،شته اسماعیل،کوروش ،داریوش،نادرشاه تمام این شاهانی که بزرگترین امپراطوری تاریخ شمل دادند دنیایی کشور گشایی کردند حرفشون نیست ولی اولین شاه اسیر شده کل تاریخ شاهنشاهی ایران که در سه ساعت مملکت زیر دستش متلاشی شد و به غارت رفت شده بت دنیا مجازی
@user1763568942985 دی 1404در پاسخ بهسلام الان خیلی به کام مردم ایران هست الان به نفع روس ها ودیگر کشورهاست این درسته ، نه به هرحال برای توسعه کشور راه آهن زیر ساخت اصلی هس کاه از زمان رضا شاه شروع شد و همون توسعه پیدا کرده حالا شده راه آهن فعلی کاری به رضا و حسن و حسین ندارم کاری بوده که باید برای توسعه انجام میشده کمی تفکر ....
@user1709797622515 دی 1404در پاسخ بهباسمه تعالی / با سلام و احترام بر خوانندگان گرامی . نکته ی بسیار مهمی را که برای هر انسان خردمندی جلب توجه می کند فقط برای یاد آوری در اینجا می آورم و آن این است که هر کاری حتی خیلی هم خوب و برای دیگران مفید هم باشد ، در پیشگاه خدای تعالی فقط آنگاه قابل قبول است که از یک انسان با تقوی سر زده باشد …نمایش بیشتر
@user1709797622515 دی 1404در پاسخ بهادامه : چند سال قبل از این ، بایکی از کاربران خوب در یکی از خبرگزاری های خوب در همین مورد گفت .گو داشتیم ( یادش بخیر ، هرجا که هست خدا حفظش کند انسانی منصف و شریف بود .) بخدمت آن بزرگوار عرض کردم که اگر فرد شیادی یک گردنبد طلا به گردن دختر بچه ای ببیند وبرای آن که او را گول زده وبگوید از این شیری…نمایش بیشتر
تازه ترین اخبار
- فیلمl دنیا به دست پرچم ایران گرفته است
- حماسه سی و چهارم در پردیس
- پهله زرینآباد؛ حماسهای باشکوه در خیابانها
- شعار اهوازی از روی پل در محکومیت حمله به پل
- روستای چنگوله مهران؛ میثاق شبانه با امام شهید و رهبر انقلاب
- غوغای هلیلان در بیعت با رهبر انقلاب
- آسمانآباد؛ حضور مردم بصیر و ولایتمدار
- سیروان؛ شبهای استوار حضور
- خیابان پرشورِ شبانه در دیار هزارسنگر
- درهشهر؛ شبی دیگر از حضور و همبستگی