اهمیت افتتاح بزرگترین پروژه آبی مرزی شمال غرب کشور
سد آبی-خاکی « قیز قلعه سی» محصول مشترک ایران و جمهوری آذربایجان و بزرگترین پروژه آبی مرزی شمال غرب کشور است که میتواند در حوزههای اقتصادی و محیطزیستی تاثیرات مثبت بسیاری برای کشورهای مجاور داشته باشد.
گروه سیاسی خبرگزاری فارس: آیتالله سید ابراهیم رئیسی رئیسجمهور فردا (یکشنبه 30 اردیبهشت) در سفری یکروزه به منطقه پارسآباد مغان سد آبی-خاکی « قیز قلعه سی» که محصول مشترک ایران و جمهوری آذربایجان است را افتتاح خواهد کرد.
سد «قیزقلعه سی» کجاست؟
سد قیزقلعه سی در ۱۲ کیلومتری پایین دست سد خداآفرین سومین سد مشترک بین جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان است که برای تنظیم حق آبه بین ۲ کشور و تولید برق ساخته شده است، این طرح به دست مهندسان ایرانی از سال ۱۳۸۵ آغاز شده و با استقرار دولت سیزدهم و جدیت دولت بر اتمام طرح های نیمه تمام، با عملیات جهادی و شبانه روزی اکنون آماده بهره برداری است. این طرح دارای ویژگیهای اقتصادی، اجتماعی، زیستمحیطی و هیدرولیکی فراوانی برای کشورهای همجوار است و میزان سرمایهگذاری انجام شده در اجرای این طرح پنج هزار میلیارد تومان اعلام شده است. طرح اولیه سد قیزقلعه سی در سال ۱۳۸۵ توسط کشور آذربایجان مطرح شد ولی بازنگری، اصلاح و اجرای کامل سد توسط مهندسان ایرانی صورتگرفته است.به گفته مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجان شرقی طرح سد قیزقلعه سی یک طرح بزرگ و پیچیده است که قدرت و توانمندی و دانش بالای متخصصان کشورمان در سدسازی را نشان میدهد.
بزرگترین و مهمترین پروژه آبی مرزی شمال غرب کشور
این سد با تنظیم ۲ میلیارد مترمکعب آب سالانه، بزرگترین و مهمترین پروژه آبی مرزی شمال غرب کشور محسوب می شود و علاوه بر رونق اقتصادی و کشاورزی، توسعه گردشگری منطقه و تثبیت حقابه جمهوری اسلامی ایران و حقوق آبی کشور از منابع آب مرزی و تأمین آب شرب شهرها و روستاها از این منبع را دارد.
مشخصات فنی سد
سد قیز قلعه سی، از نوع خاکی با هسته رسی و طول تاج سد ۸۵۰ متر و ارتفاع آن ۳۷ متر است.دو واحد نیروگاهی ۴۰ مگاواتی با ظرفیت تولید ۲۷۰ گیگاوات ساعت انرژی قابل استحصال سالانه در دو طرف سد طراحی شده است.حجم مخزن سد قیز قلعه سی ۶۲ میلیون مترمکعب است.
تکنولوژی مدرن بهکاررفته در ساخت سد قیز قلعه سی
بتنریزی بالغ بر ۵۰۰ هزار مترمکعب، ۶ میلیون مترمکعب خاکبرداری و سنگبر داری، بیش از ۲ میلیون مترمکعب خاکریزی و ۴۲ کیلومتر حفاری تزریق، اجرای دایک و انحراف دومرحلهای مسیر رودخانه بهمنظور قرارگیری سازههای بتنی در بدنه خاکی سد انجام شده است. گفته می شود که احداث این سد از پیچیدگیهای مختلفی برخوردار است بهطوریکه نیروگاهها در دل بدنه سد قرار دارد و سازه بتنی و خاکی سد درهمتنیده شده است؛ همچنین ۳۹ دریچه آبگیر آن تعبیه شده که کار سرریز و برداشت آب را انجام میدهد.همچنین تاکید شده که اضافهشدن دو سد خداآفرین و قیز قلعه سی به سد ارس، موجب افزایش رفاه و امنیت و آرامش نقطه صفر مرزی شود.با اجرای این طرح، حدود ۷۴ هزار هکتار اراضی دیم و ۱۵ هزار هکتار اراضی بهبود، زیر آب خواهد رفت و این پروژه در مرحله اول اشتغالزایی ۴۰ هزار نفر و در مرحله دوم اشتغالزایی ۳۰ هزار نفر را به دنبال خواهد داشت.
نخستین تجربه موفق ایران در اجرای طرح آبی مشترک مرزی
نخستین تجربه موفق کشورمان در اجرای طرح آبی مشترک مرزی، در ۵۳ سال پیش و با احداث سد ارس بر روی رودخانه ارس که بهصورت مشترک با کشور جمهوری آذربایجان بود صورت گرفت.این طرح به یکی از موفقترین طرحهای مشترک مرزی تبدیل شد. بعد از آن، ۲۰۰ کیلومتر پایینتر از سد ارس، سد خداآفرین و ۱۲ کیلومتر پایینتر از آن، سد قیزقلعه سی باهدف استفاده از حقابه جمهوری اسلامی ایران از رودخانه مرزی ارس و استفاده بهینه از آب و انرژی ارس احداث شده است.
11:43 - 29 اردیبهشت 1403