بیش از ۴۰ روز قطعی اینترنت بین الملل؛ چه بلایی سر اقتصاد دیجیتال و کسب و کارهای اینترنتی آمده است؟
جنگ خسارتهای مالی و جانی زیادی به ایران وارد کرده است. اما در فهرست این خسارات باید خسارت قطعی اینترنت را هم گنجاند.
در میانه بحرانها و روزهای جنگ، صدای آژیر و تصاویر ساختمانهای فروریخته تمام توجهها را به خود جلب کرد. اما در پسزمینه این اتفاقات پرهیاهو، بحرانی بیصدا در حال گرفتن جان اقتصاد بود و هست.زمستان سال گذشته، یعنی سال ۱۴۰۴، فصل تاریکی دیجیتال در کشور بود. قطعیها از روزهای ۱۸ و ۱۹ دیماه در پی اعتراضات آغاز شد و به تبع آن، اینترنت برای ۲۰ روز در دی و بهمن قطع بود.سپس، با آغاز حملات آمریکا و اسرائیل علیه ایران از نهم اسفند، فضای مجازی دوباره تاریک شد و این روند تاکنون ادامه دارد. در سال قبل ۲۱ روز دیگر به قطعی اینترنت افزوده شد و در مجموع، در زمستان گذشته، کشور ۴۱ روز قطعی کامل اینترنت را تجربه کرد.
زمستانی که اقتصاد آنلاین یخ زد!
برای درک عمق فاجعه، باید به سراغ آمارهای شبکه پرداخت رفت. آمارهای شبکه شاپرک که به عنوان نمایندهای قابلاعتماد از کل پرداختهای مالی کشور شناخته میشود، به تازگی منتشر شده است. شاپرک، شبکهای است که تقریباً تمام پرداختهای دستگاههای کارتخوان و خریدهای اینترنتی روزمره مردم را مدیریت میکند.بررسیها نشان میدهد که در اسفند ۱۴۰۴، حدود ۴ میلیارد و ۲۳۳ میلیون تراکنش در این شبکه ثبت شده است که نسبت به مدت مشابه سال قبل، حدود ۷.۸۶ درصد افت را نشان میدهد. وقتی به کل زمستان نگاه میکنیم، تصویر تیرهتر میشود. در مجموع سه ماهه زمستان گذشته، ۱۲ میلیارد و ۶۶۴ میلیون و ۷۷۴ هزار تراکنش انجام شده است. این رقم در مقایسه با زمستان سال ۱۴۰۳ که ۱۲ میلیارد و ۹۱۱ میلیون و ۸۹ هزار تراکنش بود، حدود ۱.۹ درصد کاهش یافته است.
به زبان ساده، حداقل ۲۴۶ میلیون تراکنش به طور قطعی از بین رفته است. چرا حداقل؟ چون به طور تاریخی، رشد تراکنشها (یعنی رشد هر فصل نسبت به فصل مشابه خود در سال گذشته) در زمستانها همیشه مثبت بوده است. در این میان کمترین رشد ثبت شده مربوط به سال ۱۴۰۳ با رقم ۴.۸۵ درصد بوده است. اگر دستکم فرض کنیم تراکنشها باید حداقل ۴ درصد رشد میکرد، باید منتظر ۱۳ میلیارد و ۴۲۷ میلیون تراکنش میبودیم.حالا این عدد را با عددی که در واقعیت ثبت شده مقایسه کنید. تقاضل واقعیت با ان چه می توانست باشد به ما میگوید احتمالا بیش از ۷۶۳ میلیون و ۷۵۷ هزار معامله مالی در این فصل از دست رفته است. زمستان ۸۹ روز بود و قطعیها ۴۱ روز (حدود ۴۶ درصد از فصل) طول کشید؛ این یعی روزهای باقیمانده به هیچوجه نتوانستند این خلأ را پر کنند. البته ثبت رکورد تورم ۵۰ درصدی نیز در این میان بیتأثیر نبود. تورم، یعنی افزایش مداوم قیمت کالاها که قدرت خرید مردم را کم میکند، احتمالا خود عامل مهمی در کاهش تعداد معاملات بوده است.
بهای مالی یک سکوت طولانی
این میلیونها تراکنش از دست رفته، چه سهمی از اقتصاد بازی میکند؟ در کل سه ماه زمستان، ارزش تمام تراکنشهای کشور حدود ۷ هزار و ۶۰۸ همت بوده است(همت=هزار میلیارد تومان). با یک تقسیم ساده، میانگین ارزش هر تراکنش در این فصل حدود ۶۰۰ هزار و ۷۵۶ تومان برآورد میشود.وقتی این رقم را در تعداد تراکنشهای از دست رفته ضرب کنیم، متوجه میشویم چه میزان نقدینگی از چرخه اقتصاد بیرون مانده است. نقدینگی، همان پول در گردش است که موتور محرک خرید و فروش در بازار محسوب میشود.محاسبات نشان میدهد که این ۴۱ روز قطعی، مانع از گردش حداقل ۴۵۸ همت پول در اقتصاد ایران شده است. حتی اگر محافظهکارانه برخورد کنیم و فقط همان افت مطلق ۲۴۶ میلیون تراکنش را معیار قرار دهیم، باز هم به رقم خیرهکننده ۱۴۸ همت میرسیم؛ ۱۴۸ همتی که میتوانست در چرخ اقتصاد بچرخد اما ناپدید شد.
خسارت جنگ چقدر میشود؟
برای درک بزرگی این اعداد، میتوان با برخی خسارتهای وارد شده حین جنگ مقایسه کرد. طبق گزارش اخیر بیمه ایران، در این مدت حدود ۱۳ هزار خودرو آسیب دیدهاند که خسارت آنها حدود ۸ هزار میلیارد تومان ارزیابی شده است.در یک محاسبه محافظهکارانه هم حداقل ۱۴۸ همت تراکنش از شبکه مالی کشور در زمستان گذشته حذف شده استاز سوی دیگر، بر اساس دادههای وزارت راه تا ۱۳ فروردین، در مجموع ۱۱۸۶ واحد مسکونی و تجاری (بیشتر در ایلام، کرمانشاه و تهران) به طور کامل تخریب شدهاند. اگر میانگین متراژ را ۸۰ متر و متوسط قیمت مسکن را با توجه به رکود تورمی، متری ۱۰۰ میلیون تومان در نظر بگیریم (پیش از جنگ در تهران تا ۱۶۰ میلیون تومان هم رسیده بود)، کل خسارت بخش مسکن حدود ۹ هزار و ۴۸۸ میلیارد تومان میشود.در بخش زیرساختها نیز، معاون وزیر نیرو خسارت وارد شده به شبکه برق در جنگ اخیر را حدود ۳۲ هزار میلیارد تومان (یا ۳۲ همت) اعلام کرده است.بسیاری از خرابیها مانند آسیب به جادهها، بنادر، زیرساخت موشکی و نظامی، صنعت فولاد و پتروشیمی و ... هنوز برآورد نشده است. با اینحال همه اینها نشان میدهد که عدمالنفع زمستان گذشته در بخش مالی (یعنی ۱۴۸ همت، آن برآورد کمترین از خسارت قطعی) عدد قابل توجهی است. تازه این عدد بدون در نظر گرفتن روزهای فروردین است.در حالی که تصمیمگیران استدلال میکنند قطع اینترنت، ضامن امنیت جامعه در روزهای جنگ است، اعداد و ارقام اقتصادی میگویند که این آوارهای دیجیتال و نامرئی، امنیت اقتصادی کشور را تهدید کرده است. حداقل با بودن اینترنت بینالملل بخشی از آثار سو جنگ احتمالا کمتر میشد و میزان تراکنشها تا این حد افت نمیکرد.
نامه اتحادیه کسبوکارهای مجازی به وزیر ارتباطات: از کسبوکارهای کوچک و متوسط حمایت مالی کنید
اتحادیه کشوری کسبوکارهای مجازی نامهای به ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نوشته و در آن خواستار حمایت فوری از کسبوکارهای کوچک و متوسط، بهویژه در حوزه کسبوکارهای آنلاین شده است.اتحادیه در این نامه نوشته است: «کسبوکارهای کوچک و متوسط»، بهویژه آن دسته که در بستر فضای مجازی و پلتفرمهای آنلاین فعالیت دارند، در ماههای اخیر با کاهش شدید تقاضا، اختلال در زیرساختهای ارتباطی و در بسیاری موارد توقف کامل فروش مواجه شدهاند. این دسته از کسبوکارها که عموما در زمره شرکتهای دانشبنیان قرار نمیگیرند، در شهرها و مناطق مختلف کشور پراکنده بوده و نقش مهمی در اشتغالزایی، پایداری و اقتصادی خانوارها و توزیع عادلانه فرصتهای اقتصادی ایفا میکنند.»با اشاره به این موارد، در این نامه که به تاریخ دیروز، ۱۸ فروردینماه، نوشته شده اعلام شده است که «توجه فوری به حمایتهای مالی هدفمند از این بخش حیاتی اقتصاد کشور» ضروری است.اتحادیه اعلام کرده است که «این کسبوکارها در شرایط بحرانی اخیر، بیش از سایرین در معرض آسیب قرار گرفته و در حال حاضر با چالش جدی تامین نقدینگی، حفظ نیروی انسانی و ادامه فعالیت مواجه هستند.»
بنابراین، در این نامه با اشاره به همه مشکلات پیشآمده پیشنهاد شده است تسهیلات تبصره ۱۸ قانون بودجه با شرایط ترجیحی و فرایند ساده در اختیار این کسبوکارها قرار گیرد تا از تعطیلی و بیکاری جلوگیری شود.این اقدام میتواند نقش مهمی در حفظ اشتغال و بازگشت رونق به اقتصاد دیجیتال کشور داشته باشد.
منبع مطلب و ارقام: به نقل از زومان و زومیت#اینترنت #اینترنت_آزاد #اینترنت_بین_الملل #اینترنت_را_وصل_کنید #اینترنت_ازاد #فارس #زومیت #زومان #جنگ #جنگ_رمضان #قطعی_اینترنت #اقتصاد #اقتصاد_دیجیتال #اعتراض #ایران
15:07 - 20 فروردین 1405
0 بازدید