تحریمهای ثانویه علیه ایران؛ شمشیری که دو لبه دارد
کارشناسان مسائل تحریمها میگویند که اجرای کامل تحریمهای ثانویه علیه طرفهای ثالث واقعاً میتواند اقتصاد جهان را با پیامدهای ویرانگری روبهرو کند.
گروه بینالملل خبرگزاری فارس- برخی از کارشناسان و حقوقدانان بینالمللی در حوزه تحریمها معتقدند که برخی عوامل ممکن است موجب شود دولت دونالد ترامپ تمایلی فراتر از لفاظی و تهدید به اجرای کامل و واقعی سیاست تحریمی جدید خود علیه ایران نداشته باشد. جیسون پرینس، وکیل متخصص تحریمها در مؤسسه حقوقی «آکین گامپ» در واشنگتن که پیشتر نیز در وزارت خزانهداری آمریکا کار کرده است یکی از این کارشناسان است. او به پایگاه آتلانتیک گفته که اجرای کامل تحریمهای ثانویه علیه طرفهای ثالث واقعاً میتواند اقتصاد جهان را با پیامدهای ویرانگری روبهرو کند.به گفته پرینس، حتی تهدید به اعمال تحریمهای ثانویه نیز یک «قمار اقتصادی» است و میتواند اثرات منفیای ایجاد کند که پیامدهای آن بسیار فراتر از ایران خواهد رفت.مضاف بر این او میگوید که مشکل اینجاست که تحریمهای ثانویه در شرایطی که اقتصاد خود آمریکا تحت فشار است خود این کشور را نیز آسیبپذیرتر میکنند. بخشهای فناوری، تولید و مالی آمریکا احتمالاً بیشترین آسیب را متحمل خواهند شد.برخی از کارشناسان معتقدند که دولت ترامپ احتمالاً به چنین اثراتی واقف است و بیشتر به اعلام این تحریمها به عنوان راهی برای خروج از جنگ مینگرد تا آنکه بخواهد آنها را به شدت اجرا کند. متغیر دیگری که در اینجا وجود دارد چین است. پر واضح است که آمریکا برای وارد کردن ضربهای فلجکننده به اقتصاد ایران احتمالاً باید به سراغ شرکتها و بانکهای بزرگ چینی برود؛ ایالات متحده فعلاً در مرحله کنونی سراغ چنین گزینهای نرفته است.
یک نکته در سخنان شب گذشته بسنت بسیار گویاست. وقتی از او پرسیدند چرا اعلامیه روز دوشنبه بیشتر هشدار بود تا اقدام عملی، پاسخ داد که نمیخواهد «نظام مالی جهان را منفجر کند».«دانیل فرید»، کارشناس مسائل بینالملل در تحلیل این اظهارات وزیر خزانهداری آمریکا به واشنگتنپست میگوید:«این پاسخ معنای مهمی دارد: آمریکا کشورهای ثالثی را که حاضر نیستند روابط اقتصادی خود با ایران را قطع کنند، به اقدام تنبیهی تهدید میکند؛ اما اجرای چنین تهدیدی هزینهها و خطراتی دارد که حتی خود بسنت نیز ظاهراً تمایل چندانی به پذیرفتن آنها ندارد.» همزمانی این تحولات با نزدیک شدن به پایان آتشبس یکساله تجاری میان آمریکا و چین هم اهمیت زیادی دارد. هرگونه تشدید فشار اقتصادی از سوی آمریکا میتواند چین را به اقدامات متقابل، بهویژه در حوزه عناصر کمیاب حیاتی سوق دهد. پرسشی که در اینجا وجود دارد این است که آیا ترامپ واقعاً حاضر است برای مقابله با بانکها، پالایشگاهها و بنادر چینی که در تجارت با ایران نقش دارند، خطر از بین رفتن آرامش تجاری با چین را بپذیرد؟ آیا اقتصاد آمریکا آمادگی تحمل واکنش تلافیجویانه چین را دارد؟از طرف دیگر موفقیت اجرای این تحریمها برای آمریکا تضمینشده نیست. خالد عظیم، مدیر بخش آیندهپژوهی خاورمیانه و شمال آفریقا در مرکز رفیق حریری شورای آتلانتیک همانند برخی از کارشناسان دیگر به سازگاری ایران با تحریمها اشاره میکند. او در گفتوگو با نشریه آتلانتیک میگوید «عملیات طرد اقتصادی» فشار مالی بیشتری بر دولت ایران وارد خواهد کرد و انجام مبادلات اقتصادی با طرفهای خارجی را برای تهران دشوارتر خواهد ساخت.
وی اما تصریح کند که به نظر او پیامدهای اقتصادی این تحریمها احتمالاً «بسیار محدودتر» از آن چیزی خواهد بود که دولت ترامپ نشان میدهد. به گفته خالد عظیم ایران تجربه زیادی در سازگاری با تحریمها دارد. تهران میتواند مسیر مبادلات مالی خود را تغییر دهد و فعالیتهای اقتصادی را از طریق کانالهای جایگزین تجاری و مالی انجام دهد.مسئله آخر اینکه اجرای این سیاست به همراهی جهانی نیاز دارد؛ بنابراین اجرای تحریمها در شرایطی که جایگاه آمریکا نزد متحدان سنتیاش تضعیف شده روی کاغذ بسیار آسانتر از میدان عمل است. #آمریکا #تحریمها_علیه_ایران 23:30 - 3 شهریور 1405