کتاب «ابومسلمنامه و دارابنامه»؛ پژوهشی بر قصههای عامیانه
کتاب ساختارروایی قصه عامیانه ابومسلم نامه ودارب نامه نوشتهی زهرا کرد، کارمند دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان، به زیور طبع آراسته شد.
این اثر پژوهشی به بررسی عمیق دو نمونه برجسته از قصههای عامیانه فارسی، یعنی «ابومسلمنامه» اثر ابوطاهر طرسوسی و «دارابنامه» اثر مولانا شیخ محمد بن احمد بیغمی میپردازد.«ابومسلمنامه» که به داستان خروج ابومسلم خراسانی علیه بنیامیه و تلاش برای به خلافت رساندن عباسیان میپردازد یکی از آثار شاخص داستانگزاران قرن ششم هجری است. در مقابل «دارابنامه» بیغمی که در اواخر قرن نهم هجری تدوین شده، به قصه عشق فیروزشاه به دختر شاه یمن و دلاوریهای او و همراهانش میپردازد و در زمره قصههای عامیانهی پهلوانی-عیاری قرار میگیرد.کتاب حاضر با نگاهی تحلیلی ویژگیهای شکلی و محتوایی این دو قصه عامیانه را مورد بررسی قرار میدهد.عناصر روایی مشترک، شگرد قصهگویان، بسامد و کیفیت این عناصر در قصههای عامیانه و موضوعاتی چون عشق، عیاری، مسائل دینی و حماسی که بازتابدهنده فرهنگ و باورهای جامعه است، از جمله محورهای این پژوهش هستند.زهرا کرد در این کتاب، به چگونگی بازتاب پدیده عیاری، صفات و شیوههای عیاران و ارزشهای اخلاقی در این دو اثر پرداخته و آنها را مقایسه کرده و شیوه معاشرت اجتماعی و آداب و رسوم عامه در این قصهها را مورد مطالعه قرار داده است.انتخاب این دو قصه برای پژوهش، به دلیل جایگاه تاریخی و تکاملی آنها در سیر قصهنویسی عامیانه حائز اهمیت است؛ «ابومسلمنامه» به عنوان یک قصهی تاریخی-دینی از قرن ششم که نشاندهنده آغاز مکتوب شدن قصههای عامیانه است، و «دارابنامه» به عنوان قصهای پهلوانی-عیاری از قرن نهم که با افسانه درآمیخته است. مقایسه این دو اثر از منظر شکل، عناصر روایی و ساختاری به درک بهتر تحول و تکامل قصههای عامیانه و نشان دادن قرابتها و تمایزها کمک شایانی میکند.
13:46 - 21 اردیبهشت 1405
64٫1k بازدید
