آرامش روی تابلوها، اضطراب زیر پوست بازارهای جهانی
گزارش تازه State Street هشدار میدهد آرامشی که این روزها در بسیاری از بازارهای جهانی دیده میشود، لزوماً به معنای کاهش ریسک نیست؛ برعکس، ممکن است نشانهای از انباشت خطراتی باشد که هنوز خود را در قیمتها نشان ندادهاند.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ در ماههای اخیر، بسیاری از بازارهای مالی جهان با نوساناتی پایینتر از حد انتظار معامله شدهاند. شاخصهای نوسان در بازار سهام، اوراق قرضه و حتی برخی داراییهای پرریسک، تصویری نسبتاً آرام از فضای سرمایهگذاری ترسیم میکنند؛ تصویری که در نگاه اول میتواند این تصور را ایجاد کند که ریسکها فروکش کردهاند.اما گزارش جدید State Street این روایت را به چالش میکشد. پیام اصلی گزارش ساده اما هشداردهنده است: پایین بودن نوسان، الزاماً به معنای امنتر شدن بازار نیست.نویسندگان این گزارش تأکید میکنند که بازارها میتوانند برای مدتی طولانی در وضعیت آرام باقی بمانند، حتی زمانی که عوامل بیثباتکننده در لایههای عمیقتر اقتصاد و سیاست در حال انباشته شدن هستند. درست در همین نقطه است که ریسک واقعی شکل میگیرد.
وقتی بازار آرام است اما ریسک نفس میکشد
در گزارش State Street نشان داده شده که نوسان پایین در بازار سهام و اوراق قرضه الزاماً نشانه ثبات نیست. تاریخ بازارهای مالی بارها ثابت کرده که دورههای آرام، گاهی پیشدرآمد شوکهای بزرگ بودهاند. زمانی که قیمتها با دامنه محدود حرکت میکنند، این تصور ایجاد میشود که همهچیز تحت کنترل است، در حالی که ساختارهای زیرین ممکن است شکنندهتر از همیشه باشند.بازارها میتوانند مدتها این آرامش را حفظ کنند، اما در صورت بروز یک محرک جدی، واکنشها ناگهانی و شدید خواهد بود؛ دقیقاً به این دلیل که ریسکها پیشتر در قیمت منعکس نشدهاند.
تفاوت نوسان با ریسک واقعی
یکی از نکات محوری گزارش، تفکیک میان «نوسان» و «ریسک» است. نوسان، تنها رفتار قیمت را اندازهگیری میکند؛ آنچه دیده شده و ثبت شده است. اما ریسک واقعی شامل متغیرهایی است که هنوز به بازار ضربه نزدهاند، شامل تنشهای سیاسی، نااطمینانیهای اقتصادی، بدهیهای بالا و تصمیمات غیرقابلپیشبینی سیاستگذاران.به بیان ساده، ممکن است بازار آرام باشد، اما این آرامش الزاماً به این معنا نیست که خطر از بین رفته؛ بلکه شاید فقط هنوز فعال نشده است.
چرا طلا متفاوت رفتار میکند؟
در مقایسه انجامشده در گزارش، طلا رفتاری متفاوت از سهام و اوراق قرضه دارد. نوسانات طلا در بسیاری از مقاطع بالاتر بوده و واکنش سریعتری به اخبار و عدم قطعیتها نشان داده است. این رفتار از نگاه تحلیلگران State Street میتواند نشانهای از وجود ترسهای بنیادین در بازار باشد؛ ترسهایی که هنوز بهطور کامل به سایر داراییها منتقل نشدهاند.طلا در این چارچوب، نه بهعنوان یک دارایی سوداگرانه، بلکه بهعنوان دماسنج ریسک سیستماتیک عمل میکند.
ژئوپلیتیک؛ متغیر خاموش اما تعیینکننده
گزارش State Street تأکید میکند که بسیاری از ریسکهای امروز بازار، منشأ قیمتی ندارند بلکه سیاسیاند. تنشهای تجاری، درگیریهای منطقهای، بحرانهای ژئوپلیتیک و نااطمینانی در سیاستهای کلان اقتصادی، همگی عواملی هستند که میتوانند در یک لحظه، آرامش ظاهری بازارها را برهم بزنند.این ریسکها ممکن است فعلاً در شاخصهای نوسان دیده نشوند، اما حضورشان واقعی است و در صورت فعال شدن، اثرگذاری بالایی خواهند داشت.
خطر توهم امنیت
یکی از هشدارهای مهم گزارش State Street این است که نوسان پایین میتواند حس کاذب امنیت ایجاد کند. سرمایهگذاران در چنین شرایطی ممکن است ریسکپذیری خود را افزایش دهند یا از ابزارهای پوشش ریسک غافل شوند؛ تصمیمی که در صورت تغییر ناگهانی شرایط، هزینه بالایی خواهد داشت.به همین دلیل، آرامش بازار اگر با تحلیل بنیادین همراه نباشد، میتواند بیش از آنکه مفید باشد، خطرناک باشد.
بازار در شرایط آرامش شکننده
صادق محبی، کارشناس اقتصادی در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس گفت: آرامش فعلی بازارها بیشتر ظاهری است تا واقعی.این کارشناس اقتصادی ادامه داد: شاخصهای قیمتی فقط بخشی از واقعیت را نشان میدهند و وقتی به بدهی دولتها، تنشهای سیاسی و وضعیت ژئوپلیتیک نگاه میکنیم، میبینیم ریسکها همچنان پابرجا هستند.وی افزود: این شرایط را باید «آرامش شکننده» نامید؛ وضعیتی که ممکن است مدتها دوام بیاورد، اما در برابر شوکهای ناگهانی بسیار آسیبپذیر است. محبی تاکید کرد: تنوعبخشی و استفاده از داراییهای غیرهمبسته، همچنان مهمترین ابزار سرمایهگذاران در چنین فضایی است.
تفاوت آرامش بازارها با کاهش ریسک
پیام اصلی گزارش State Street روشن است؛ آرامش بازارها را نباید با کاهش ریسک اشتباه گرفت. نوسان پایین ممکن است تصویری آرام از بازار ترسیم کند، اما ریسکهای بنیادین همچنان در پسزمینه حضور دارند و منتظر یک محرک برای فعال شدن هستند.در چنین شرایطی، احتیاط، مدیریت فعال ریسک و نگاه فراتر از شاخصهای نوسان، بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد؛ چرا که بازارها اغلب درست زمانی غافلگیر میکنند که همهچیز آرام به نظر میرسد.با دنبالکردن صفحه اقتصادی خبرگزاری فارس در جریان آخرین تحولات اقتصادی ایران و جهان قرار بگیرید.#بازار#آرامش_بازار#ریسک#ریسک_سیستماتیک 09:02 - 30 آذر 1404