اینچهبرون؛ فرصتی طلایی برای ایران در کریدور شمال–جنوب
درحالیکهه دالان زنگزور با حمایت بازیگران غربی میتواند مسیر ترانزیت ایران را تهدید کند، شرق خزر و منطقه آزاد تجاری اینچهبرون با موقعیت راهبردی و دسترسی ریلی به آسیای مرکزی و روسیه، به امنترین، سریعترین و ارزانترین شاهراه کریدور شمال–جنوب بدل شده است؛ ظرفیتی که میتواند ایران را از چالشهای ژئوپلیتیکی قفقاز به فرصت بزرگ تجارت جهانی برساند.
خبرگزاری فارس – استان گلستان؛ با وجود پیچیدگیهای ژئوپلتیکی پیرامون دالان زنگزور در قفقاز جنوبی، ایران میتواند با تمرکز بر توسعه زیرساختهای منطقه آزاد تجاری اینچهبرون و فعالسازی ظرفیتهای ترانزیتی شرق خزر، جایگاه خود را در معادلات ترانزیتی منطقه تثبیت کند و حتی به یکی از کلیدیترین بازیگران کریدور بینالمللی شمال–جنوب بدل شود.
زنگزور؛ تهدیدی برای ایران یا فرصتی نو؟
منطقه زنگزور که قرار بوده آذربایجان را بدون عبور از خاک ایران به نخجوان و ترکیه متصل کند با هدف به چالش کشیدن موقعیت ژئوپلیتیکی ایران در ترانزیت کالا و انرژی است. کارشناسان معتقدند مدیریت این مسیر توسط آمریکا و بازیگران غربی، بخشی از طرح فشار اقتصادی بر ایران است.با این حال، تجربه ایران در افزایش نفوذ اقتصادی در منطقه حتی در شرایط تحریم نشان داده است که با بهرهگیری از مسیرهای جایگزین و سرمایهگذاری در تولید و زیرساختهای داخلی، میتوان تهدیدها را به فرصت تبدیل کرد.
گلوگاه استراتژیک بینالمللی
منطقه آزاد اینچهبرون در شمالشرق ایران، نقطه اتصال مستقیم به آسیای مرکزی و روسیه است. این منطقه با دسترسی ریلی به ترکمنستان و قزاقستان و قرار گرفتن در مسیر کریدور شمال–جنوب، ظرفیتی بینظیر برای تبدیلشدن به شاهراه امن، سریع و ارزان تجارت با کشورهای CIS دارد.به گفته امیر یوسفی، رئیس اتاق بازرگانی گرگان، اینچهبرون میتواند قطب اصلی تجارت ایران با آسیای میانه شود، به شرط آنکه زیرساختهای پایهای مانند آب، برق و گازرسانی با سرعت بیشتری تکمیل شوند تا سرمایهگذاران جذب شوند».اهمیت اینچهبرون تنها در نظریه باقی نمانده است؛ تا کنون قطارهای باری به مقاصدی همچون روسیه، چین، هند و حتی عربستان از این منطقه عبور کردهاند. به گفته کارشناسان، تکمیل امکانات لجستیکی چون تخلیه و بارگیری، میتواند ظرفیت سالانه این مسیر را تا ۱۵ میلیون تن بار ترانزیتی افزایش دهد.
دیپلماسی منطقهای و بازی بزرگ اقتصاد
رمضانعلی سنگدوینی، نماینده مردم گرگان و آققلا در مجلس، اتصال کشورهای آسیای میانه به آبهای آزاد از مسیر اینچهبرون را عاملی کلیدی برای کاهش هزینههای تجارت و افزایش جذابیت ایران در شبکه ترانزیتی اوراسیا میداند.مدیرکل گمرکات گلستان نیز تأکید کرده است که اینچهبرون تنها گمرک زمینی و ریلی ایران در مرز ترکمنستان است و میتواند دروازۀ امن ورود کالاهای ایرانی به بازارهای بزرگ جهانی باشد».تحولات زنگزور نشان میدهد که رقابت ژئوپلیتیکی بر سر کریدورها شدت گرفته است و قطعا ایران از منافع خود در این منطقه دفاع خواهد کرد؛ اما ایران با تمرکز بر شرق خزر و فرصت اینچهبرون میتواند نهتنها از فشارهای ژئوپلیتیکی بکاهد، بلکه در معماری جدید تجارت جهانی، جایگاهی محوری به دست آورد.بهویژه در شرایطی که روابط مسکو–دهلینو با وجود فشارهای واشنگتن همچنان رو به گسترش است و بر کریدور شمال–جنوب تأکید میشود، ایران بیش از هر زمان دیگر میتواند با تقویت زیرساختهای اینچهبرون، از تهدیدات زنگزور یک فرصت تاریخی بسازد.اخبار گلستان را از اینجا بخوانید:@Golestan#زنگزور#کریدور#شرق_خزر#شمال_جنوب#گلستان 16:47 - 5 شهریور 1404