نقش مهارت فرزندپروری در پیشگیری از اعتیاد
در شرایط فعلی که میزان سن شروع مصرف مواد مخدر در دنیا و کشورمان نگرانکننده است، ضرورت دارد تا مهارتهای فرزندپروری در پیشگیری از اعتیاد را بیاموزیم.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری فارس از ساری، هیچکس آنقدرها بزرگ نیست که به تشویق یا آغوشی گرم برای رفتارهای خوبش نیازی نداشته باشد.مهارتهای فرزندپروری نقش مهمی در پیشگیری از اعتیاد فرزندانمان دارد، این مهارتها مانند هر مهارت دیگری نیازمند آموزش و قابل یادگیری بودن توسط والدین است، در این راستا خبرگزاری فارس گفتوگویی با فاطمه تقیزاده، کارشناس ارشد روانشناسی و MPH پیشگیری از اعتیاد و مسئول واحد سلامت روان و اعتیاد و الکل مرکز بهداشت ساری، ترتیب داده که شما را به خواندن این مصاحبه دعوت میکنیم.فارس: والدین در برقراری ارتباط صمیمی با فرزندان باید چه مهارتهایی داشته باشند؟بگذارند احساسها و نگرانیهایش را بیان کنند و رفتارهای سالم و بهداشتی، مسواک زدن، خواب به موقع، ورزش و رژیم غذایی مناسب را در سنین پایین به او آموزش دهند تا برایشان تبدیل به عادت شود.والدین بگذارند بچهها بدانند که بزرگترها هم گاهی میترسند، خشمگین و مضطرب میشوند و باید مهارتهای مقابله با استرس و خشم را به خوبی بهکار گیرند.فارس: چه کارهایی را میتوان به فرزندان واگذار کرد؟کارهایی به فرزندان واگذار شود که در حد توانشان باشد؛ به عنوان مثال خرید نان از نانواییِ که به خیابان دیگر ختم میشود، برای فرزند کلاس سوم ابتدایی استرسآور است.فارس: در زمان بروز استرس باید چه رفتاری با یک کودک داشت؟والدین قبل و بعد از یک موقعیت پراسترس، فرزند خود را در آغوش بکشند و ببوسند و به او مدیریت زمان و رفتارهای قاطعانه را آموزش دهند.
به کودکشان بگویند هر از گاهی به دلیل کار خوبی که انجام میدهند خودش را تشویق کند، به عنوان مثال بگوید «کارم عالی بود»فارس: برنامهریزی خانواده برای فعالیتهای روزانه فرزندانشان باید چگونه باشد؟خانوادهها باید برای فعالیتهای روزانه فرزند یا فرزندانشان، برنامهریزی و لیستی از کارهای فردایش تهیه کنند. همچنین دو کار را همزمان انجام ندهند، به او نشان دهند که به توانمندیهایش در حل مسئله و چالشهای تازه اعتماد دارند.خانوادهها باید به فرزندشان بیاموزند که چطور یک موقعیت پراسترس برطرف میشود، عقایدش را در اینباره به بحث بگذارند. این تمرین میتواند به رشد مهارت و حل مسئله او کمک کند.به او کمک کنند تا از اشتباهاتش درس بگیرد و تمرینهای آرمیدگی عضلات (ریلکسیشن)، تنفس عمیق و 10 تا 20 دقیقه آرام نشستن را آموزش دهند.فارس: با توجه به کاهش سن اعتیاد، خانوادهها در چه زمانی میتوانند با فرزندانشان درباره موضوع اعتیاد و مضرات آن صحبت کنند؟در دوره پیشدبستانی با فرزندشان بحث کنند که چرا بچهها به غذاهای سالم و بهداشتی نیاز دارند اما توجه داشته باشند مهم است که بحثهایشان طولانی نباشد. از او بخواهند چند غذای دلخواهش را نام ببرد و برایشان توضیح دهند که این غذاها چطور کمک میکنند که سالم و قوی باشند.او باید بداند سم چیست و باید مواد سمی و خطرناک خانه از جمله انواع سفیدکنندههای آشپزخانه، پولیش اثاثیه منزل، نفت و اسید، حشرهکشها و چسبهای آبکی را به او معرفی کنند و بگویند چرا باید از آنها دوری کند.
علامتها و متنهای هشداردهنده روی مواد سمی را با صدای بلند بخوانند و به او یاد بدهند که روی همه مواد خطرناک، هشدار نمینویسند و باید فقط مواد یا داروهایی را بخورد که والدینشان (با اجازه پزشک) در اختیارش میگذارنددر سنین مهدکودک تا سوم دبستان نیز فرزندشان باید بداند که باارزش است و چون با ارزش است باید از خودش مراقبت کند، خیلی بهتر از آن چیزی که از عروسک یا کیفش مراقبت میکند، مثلا توی ماشین باید کمربند ایمنیش را ببندد، از روی پل عابرپیاده عبور کند و غذاهای مضر نخورد.فرزندان باید بدانند کسی که سیگار میکشد، ارزش خودش را نمیداند و سیگار چرا و چگونه به بدن آسیب میرساند.آنها باید بدانند غذاها، سمها، داروها و مواد مخدر چه تفاوتهایی با هم دارند و دارویی که برای بیماری تجویز شده میتواند برای بیماریهای دیگر خطرناک باشد.باید از خوردن مواد ناشناخته خودداری کند و باید بداند مواد مخدر و الکل میتواند مانع رشد و تکامل سلولهای مغزی کودکان شود و فکر و حافظه آنها را خراب کند.باید بداند چه غذاهایی مقوی است و چرا ورزش اهمیت دارد، چطور به درخواستهای دیگران اگر باب دلش نیست «نه» بگوید.در چهارم تا اول راهنمایی، فرزندان باید با اثرات زودرس الکل، سیگار و مواد مخدر روی قسمتهای متفاوت بدن، کما و مرگ ناشی از مسمومیت، عوارض درازمدت مواد مخدر روی بدن و تاثیر آن بر روی زندگی و اعضای خانواده، آشنا شوند.سناریوهایی که در آن دوستانشان به او مواد تعارف میکنند را تکرار کنند.
از او بخواهند عبارات کلیدی از پیش آماده شده برای «نه» گفتن را آنقدر زمزمه کند که ملکه ذهنش شود به عنوان مثال عبارت «والدینم مرا میکشند اگر لب به سیگار بزنم.»به فرزندشان بگویند که چطور عدهای برای منافع شخصی خودشان، او را بمباران تبلیغاتی میکنند (آگهیهای متعدد در بیلبوردها و تلویزیون) تا محصولاتشان را به فروش برسانند.مطمئن شوند که فرزندشان میتواند باورهای درست را از نادرست تشخیص دهد و بابت اینکه درباره این موضوع فکر میکند به او جایزه بدهند.از آنها بخواهند در فعالیتهای گروهی، بر علیه مصرف مواد مخدر، حضور داشته باشد. به عنوان مثال عضو کمیته پیشگیری از اعتیاد مدرسه باشد.در دوم راهنمایی تا اول دبیرستان (12 تا 14سال)، به فرزندشان یاد دهند سیگار و دیگر مواد، باعث بوی بد بدن، چروکیدگی پوست، خرابی و تغییر رنگ دندان، انواع سرطانها و بیماریها (از مشکلات ریوی گرفته تا ایدز و هپاتیت) و مانع برقراری ارتباط با دیگران میشود.مصرف مواد مخدر سبب میشود افراد بعضی از مهارتهای لازم برای زندگی را یاد نگیرند. به عنوان مثال یاد نمیگیرند با استرس و خشم خود چطور کنار بیایند، یا مشکلات را از پیش پایشان بردارند و یا با دیگران ارتباط صمیمانهای برقرار کنند.در دوم دبیرستان تا سال آخر (15 تا 17 سال)، باید با فرزندشان درباره خطر مرگ در اثر مصرف همزمان انواع مواد مخدر و داروها به عنوان نمونه مرگ ناشی از همزمانی مصرف الکل با مواد مخدر یا برخی از داروها (دیازپام و...
) با الکل و مواد مخدر صحبت کنندبه آنها باید گفت که همه معتادان ابتدا مواد را تفننی مصرف میکردند و از اول معتاد نبودند، باید گفت که هیچ معتادی فکر نمیکرد که روزی معتاد میشود.با توجه به اینکه در این سن و سال بچهها بیشتر نگران آینده خود هستند، به این بحث که مواد بر آینده آنها چه تاثیری میگذارد، برای مثال تاثیر مصرف مواد مخدر در استخدام آنها در سازمانهای دولتی و غیردولتی و ورود به دانشگاه، بهتر گوش میدهند.همچنین در این دوره باید بر عوارض سوء جسمانی، روانی، خانوادگی و اجتماعی مواد مخدر تاکید کرد.با توجه به اینکه نوجوانان بیشتر تمایلات ایدهآلیستی دارند و از اینکه درباره راههای ساخت دنیایی بهتر و سرشار از زیباییها و خوبیها بشنوند لذت میبرند، به آنها بگویند که مواد مخدر چه تاثیر بدی بر جامعه دارد و چطور میتواند جامعه را به جهنمی تبدیل کند.والدین در این دوره باید در تصمیمگیریهایشان نقش راهنما را بازی کنند و از تعیین تکلیف کردن و تحمیل نظر به ویژه در امور سرنوشتسازی مثل انتخاب شغل یا رشته تحصیلی، خودداری کنند.فارس: چگونه میتوان برای کودکان زیر 12 سال فضای مثبتی برای ابراز عواطف ایجاد کرد؟والدین باید فضایی بهوجود آورند تا کودک بتواند مشکلاتش را بیان کنند، به صورت فعال گوش دهند، به اشارات غیرکلامی توجه کنند، سوالات باز مثل «تعریف کن»، «چه خبر؟»، «طوری شده؟» بپرسند.
خودشان را به جای آنها بگذارند و با آنها همدردی کنند و از کلمات سنگین و دشوار مانند عادل و منصف استفاده نکنند و همچنین لازم است گفتوگو را در زمان مناسبی انجام دهندعواطفی مانند خشم، ناامیدی، شادی و غم را در کودک تفسیر کنند و کودکان را تشویق کنند احساسات منفیشان را بیان کنند و امور را به زمان واگذار نکنند.توقعات، قوانین و انتظارات را به وضوح شرح دهند و مشکلات او را کوچکانگاری نکنند.============== گفتوگو از زهرا طاهری==============انتهای پیام/86003/گ40/پ3003.
02:37 - 20 مرداد 1393
1 بازنشر
37 بازدید
1 پاسخ