احیای هنر قالیبافی خواسته زنان روستای "چاج"
زنان روستای چاج شهرستان بیرجند با توجه به قدمت حدود یک قرن هنر قالیبافی این روستا، خواستار احیای آن با همیاری بسیج سازندگی سپاه انصار الرضا (ع) خراسان جنوبی شدند.
خبرگزاری فارس - خراسان جنوبی؛ آنچه در صدر خواستههای روستاییان خراسان جنوبی بهویژه با استمرار ٢٤ساله قهر طبیعت قرار دارد اشتغالزایی است چرا که اگر این مهم در روستاها فراهم آید به طور حتم از مهاجرت روستاییان و عواقب ناشی آن جلوگیری به عمل خواهد آمد.اما نکته اساسی این است که روستاییان خود باید برای ایجاد اشتغال در موطن خویش پا پیش بگذارند چرا که هم خود واقف به توانمندیها و هم سرمایههای خویشاند.نمونه این پا پیش نهادن هم به مطالبه اهالی روستای چاج بیرجند برمی گردد که روز پنجشنبه گذشته از عالیترین مقام دولت در خراسان جنوبی (استاندار) و همچنین فرمانده سپاه انصارالرضا علیهالسلام و مسئول بسیج سازندگی خراسان جنوبی خواستند تا ضمن حضور در اینروستا خواسته آنها را هم مورد بررسی قرار دهند و زمینه اشتغال زنان اینروستا را آن هم مشارکت خودشان که راه اندازی صندوق قرضالحسنه روستایی فراهم آورند.توانمندی این نقطه روستایی مرکز خراسان جنوبی نیز وجود ١٠٠ هنرمند قالیبافی است که بهواسطه رکورد صنعت فرش دستباف در این سالها کارگاههای قالیبافی آنها تعطیل شده و خواسته آنها احیای این هنر و همچنین هنر پارچهبافی سنتی و دیگر مشاغلی است که میتواند زمینه امرار معاش زنان اینروستا را در کنار مردان آن که در یک واحد مرغداری در نزدیکی چاج مشغول بهکارند فراهم آورد.
احیای هنر فرش بافی
آن طور که مهدی هنری، مسئول بسیج سازندگی سپاه انصار الرضا علیهالسلام خراسان جنوبی امروز در گفت وگو با خبرنگار فارس از بیرجند اظهارداشت: در حلقه راهبردی کارآفرینی و توسعه اشتغالی که روز پنجشنبه در روستای چاج با حضور فرمانده سپاه انصارالرضا (ع) استان تشکیل شده بانوان "چاج" از توانمندیها و همچنین ایدههایی که برای اشتغالزایی دارند سخن به میان آوردند و همین موضوع سبب شد تا بانوان روستا در جریان ایدهها و توانمندیهای یک دیگر قرار گیرند.وی با اشاره انجام مقدمات لازم را سوی بانوان روستای چاج برای تشکیل صندوق قرضالحسنه روستایی ادامه داد: بسیج سازندگی هم قرار شد از طریق راهبران شغلی آموزشهای لازم را به آنها برای ایجاد اشتغال و همچنین تولید و بازاریابی ارائه دهد.همچنین اگر برای راه اندازی کار تولیدی نیاز به تسهیلات نیز باشد این منابع در قالب مشاغل خرد و خانگی به آنها پرداخت شود.به گفته وی براساس گفتههای بانوان "چاج" اینروستا ١٠٠ بافنده فرش دستباف دارد که در این سالها به دلیل رکود صنعت فرش اغلب دارهای آن تعطیل شده و از رده خارج شده است.مسئول بسیج سازندگی سپاه انصار الرضا (ع) خراسان جنوبی به این نکته نیز اشاره کرد که به گفته اهالی فرش دستباف "چاج" جزو برندهای شناخته شده بهحساب میآید.هنری با بیان این که زنان روستای چاج خواستار راه اندازی کارگاههای پارچهبافی سنتی نیز بودند افزود: زمینهسازی برای ایجاد اشتغال در اینروستا نیاز به بانک اطلاعاتی دارد که قرار شد این اقدام نیز انجام شود.
چاچ نام قدیمی شهر تاشکند
روستای چاج، روستایی در دهستان باقران بخش مرکزی شهرستان بیرجند است. این روستا، در محل تقاطع دره خراشاد و دشت خراشاد قرار گرفته و فاصله آن از مرکز استان (بیرجند) ۲۱ کیلومتر است. در لغت نامه دهخدا این روستا این چنین معرفی شده است: «دهی از دهستان نهارجانات بخش حومه شهرستان بیرجند ۳۰ هزارگزی جنوب خاوری بیرجند. دامنه معتدل با ۵۲۱ تن سکنه، آب آن از قنات تامین می شود. محصول آنجا غلات و پنبه و زعفران و ابریشم، شغل اهالی زراعت و قالی بافی، راه آن مالرو است. کلاته های نو، زنج، ابوطالب حسن یزدی، تاج کوه جزء این ده است». در مورد وجه تمسیه روستای چاج چنین استنباط می شود که چاج همان «چاچ» بوده است یعنی نام قدیمی شهر تاشکند، پایتخت کنونی کشور ازبکستان که در شاهنامه نیز بدان اشاره شده، ولی به مرور زمان در زبان مردم محلی بیرجند، به چاج تبدیل شده و اهالی آنجا را چاجی می نامند. البته عده ای از اهالی چاج هستند که با نام چاچی شناخته می شوند که برگرفته از همان نام باستانی چاچ است.آغاز قالی بافی در بیرجند از چاجدر سال ۱۳۰۷ شخصی به نام (حاجی ملک) از بیرجند، در روستا دارهای قالی را برای اشتغال مردان و زنان آورده و ایجاد یک صنعت جدید کرد. با توجه به شواهد تاریخی قالیبافی در بیرجند از چاج شروع شده، ولی به مرور زمان در سطح روستاهای بیرجند گسترش یافته است.از قالی های بیرجند تعداد زیادی به یادگار مانده که در موزه فرش ایران و در مجموعه آستان قدس رضوی نگهداری می شود که اکثراً بافت روستای چاج بیرجند و منطقه اطراف آن هستند.از آن به بعد تاکنون قالیبافی در این روستا رونق داشته ولی هم اکنون به دلیل نبود بازار های جهانی و استقبال و درآمد کم و … رونق چندانی ندارد.
کشاورزی نیز در این روستا افت بسیار زیادی کرده و دلیل عمده آن کم آبی و خشکسالی است که کشاورزان در این کمبود آب برای حفظ همان باغهای خود تلاش دارند. محصولات کشاورزی عمده این روستا زعفران، زرشک، عناب و توت است. #احیا__هنر_قالی_بافی #روستای_چاج 09:32 - 6 دسامبر 2024