گیاه پاغازه؛ از درمان پوست تا رفع ناراحتیهای گوارشی
پاغازه از گیاهان خوراکی ایلام است و خواص بسیاری زیادی جهت درمان مشکلات گوارشی، تصفیهخون و رفع بیماری های پوستی دارد.
به گزارش خبرگزاری فارس از ایلام، پاغازه گیاهی علفی و چند ساله که تا حدود ۷۰ سانتیمتر رشد میکند، این گیاه دارای برگهای دراز به شکل بیضی و گلهای آن سفید یا صورتی کوچک است.گیاه پاغازه که در اواخر بهار به بازار میآید، گیاهی خودرو است، ساقه خوشههایش بیبرگ و درشت و حاوی دانههای قهوهای براق است و ارتفاع آن به ۲۰ الی ۳۰ سانتیمتر میرسد.نام ترکی این گیاه غازیاغی یا قازیاغی و به همان معنای پای غاز است و به این دلیل که برگهای این گیاه شکلی مانند پای غاز درست میکنند به این نام مشهور شده است.اندام خوراکی برگ گیاه است در ضمن طعم آن تلخ بوده و زبان را میگزد بهترین نوع بذر غازیاغی برای این منظور است که در گرمسیر به عمل آمده و ریز و تیره باشد.در برخی از کتب گیاهشناسی قدیم به این گیاه با نام آطریلال اشاره شده است و خواص درمانی بسیاری برای پاغازه ذکر شده است.سرشار از ویتامین Cپاغازه سرشار از ویتامین C است و نیاز بدن به آن را تامین میکند. (ویتامین C در سلامتی بدن بسیار موثر بوده و همانند آنتی اکسیدان عمل میکند و کمبود این ویتامین مشکلات بسیاری برای بدن ایجاد می کند.)ضدعفونی کنندهپاغازه دارای خاصیت ضدعفونی کننده زخمها بوده و مصرف این گیاه باکتریها، ویروسها و قارچها را از بین برده و یا از رشد این عوامل بیماریزا در بدن جلوگیری میکند.ادرار آوردر برخی مواقع بدن نیازمند افزایش ادرار بوده و تا از جمع شدن آب اضافی و بروز آماس در بدن جلوگیری کند. گیاه پاغازه به طور طبیعی ادرار آور بوده و مصرف آن توصیه شده است.
خواص پاغازه برای برصبیماری برص روی پوست بدن و صورت لکههای سفید ایجاد میکند و در پزشکی آن را دلیل برهم خوردن ترشحات داخلی میدانند که درمان خاصی ندارد، تحقیقات نشان داده پاغازه در درمان بیماری برص بسیار موثر است.بادشکننفخ شکم از عارضههای شایع بوده و علل مختلفی در سیستم گوارشی دارد، از راههای درمان خانگی نفخ میتوان به پاغازه اشاره کرد، این گیاه بادشکن بوده و نفخ را رفع میکند.خاصیت پاغازه برای اشتهادر دنیای امروز افراد دنبال روشهای مختلفی برای کاهش وزن هستند و عدهای نیز سعی در افزایش وزن خود دارند، گیاه پاغازه دارای خاصیت اشتهاآوری بوده و وزن بدن را افزایش میدهد.ملین طبیعیملین دارو یا مادهای برای رفع یبوست است و این مواد میتوانند طبیعی یا صنعتی باشند، ملینهای متنوعی وجود دارد و پاغازه نوعی ملین طبیعی بوده و مصرف آن یبوست را رفع میکند.درمان گزیدگی حشراتبرگهای پاغازه خواص بسیاری برای سلامتی دارند، در گزیدگی حشرات، برگهای تر پاغازه را له کرده و روی محل گزیدگی حشرات قرار دهید. رفع گلودرد شدیدپاغازه دارای طبیعت گرمی بوده برگهای آن مصرف خوراکی دارد، شیره تهیه شده از برگهای پاغازه تازه را در مواقع گلو درد شدید به بعنوان غرغره استفاده میکنند و بسیار مفید است.خواص پاغازه برای پوستحوادث مختلفی در ایجاد زخم دخیل هستند از تصادف گرفته تا آسیبهای جدیتر که به پوست صدمه میزنند، برای رفع جای زخم میتوان از ضماد بذر پاغازه استفاده کرد.
برای درمان بیماری برص یا پیسی ابتدا مسهل خورده تا روده و معده پاک شود سپس روزی ۱۰ گرم بذر پاغازه را با عسل مخلوط کرده به مدت ۱۵ روز میل کنند و به مدت ۲۰ دقیقه در فصل تابستان در آفتاب گرم بنشینند و در زمستان از حمام سونا استفاده کنند. یک روش دیگر ۵/۳ گرم بذر پاغازه، نیم گرم زنجبیل، نیم گرم عاقرقرحا و نیم گرم ریشه ترب را با عسل مخلوط کرده به مدت ۱۵ روز میل کنند. موضع را مقابل تابش نور آفتاب قرار دهند تا عرق نمایند و پس از ۳ روز جوشهای شبیه آبله بر روی پوست ظاهر میشود و آب زردی از آن خارج خواهد شد.هورمون های گیاهیپاغازه حاوی هورمونهای گیاهی بوده که ترشحات داخلی بدن را تنظیم میکند، هورمونهای گیاهی بذر پاغازه خواص بسیاری داشته و ترشحات داخلی را تقسیم میکنند.جلوگیری از بیماری لثهبیماری لثه در اثر عواملی مانند رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان، تنشهای عاطفی، سیگار کشیدن، تغذیه نامناسب ایجاد میشود که گیاه پاغازه از بروز بیماری لثه جلوگیری میکند.تصفیه خونخون در بدن وظیفه انتقال مواد مغذی و گازهای تنفسی را دارد، برگها و ساقههای پاغازه به میزان زیادی ویتامین C دارد که در تصفیهخون بسیار موثر است.رقیق کننده خونخون، جهت حرکت آسان در رگها باید غلظت مناسبی داشته باشد و غلیظ شدن زیاد خون، گردش آن را ضعیف میکند گیاه پاغازه در رقیق کردن خون بسیار موثر است.یک کارشناس پژوهشکده گیاهان دارویی در خصوص این گیاه گفت: در بهار به طور معمول بهعنوان سبزی مصرف شده و دارای اثرات درمانی مناسبی در درمان التهاب روده و زخم معده است.
وی افزود: براساس تحقیقات انجام شده اثرات محافظتی عصاره این سبزی در مقابل زخم معده ناشی از مواد شیمیایی به اثبات رسیده؛ بنابراین این گیاه تقویت کننده مناسب معده و روده است و هم اکنون به صورت محلی جوشانده این گیاه بهصورت خوراکی بهمنظور درمان التهاب روده و زخم معده و نیز التهابات گوارشی و کولیت روده مصرف میشود.این کارشناس گیاهان دارویی ادامه داد: پاغازه دارای هورمونهای گیاهی است که باعث افزایش اشتها شده، به تصفیه خون کمک کرده و ملین و مدر است و از دمکرده آن (بهصورت موضعی) برای رفع چین و چروک پوست استفاده میکنند.وی خاطرنشان کرد: پاغازه در رفع ناراحتیهایی چون سختادراری، سنگ کلیه، مثانه و انسداد روده نقش مؤثری دارد و از ضماد (پماد خانگی) پاغازه برای ضایعات پوستی نیز استفاده میشود، این گیاه همچنین خاصیت شیرافزایی دارد و از دمکرده این گیاه برای دفع خلط و رفع گلودرد چرکی نیز استفاده میشود، همچنین افرادی که دچار ناراحتیهای کبدی هستند، باید از این گیاه بیشتر استفاده کنند.وی موارد منع مصرف این گیاه را برشمرد و عنوان کرد: افرادی که کلیههای ضعیف دارند، از مصرف آن خودداری کنند همچنین مصرف این سبزی در مادران باردار باعث سقطجنین شده و زیادهروی در مصرف این سبزی باعث «تحریکات پوستی» در بعضی افراد میشود.در غذاهایی مثل برانی، سبزیپلو و کوکو مصرف خوراکی هم دارد و برای کسانی که بیماری گوارشی مانند ناراحتیهای معده و رودهای دارند بسیار مفید است.
برای تهیه کوکوی پاغازه، سبزی پاغازه خرد شده و سیر و پیاز رنده شده و آرد و نمک و زردچوبه را با هم مخلوط کنید و تخممرغ را اضافه کنید و هم بزنید، در ماهیتابه روغن بریزید و مایه را در ماهیتابه ریخته و در ظرف را ببندید و حرارت را کم کرده و دو طرف کوکو را سرخ کنید.همچنین برای تهیه سوپ پاغازه ابتدا پیاز را رنده کنید و با پاغازه خرد شده تفت دهید و به آن مقداری زردچوبه نمک و فلفل اضافه کنید دو لیوان آب به آن بیفزایید و در پایان نیمدانه برنج محلی را به آن اضافه و با حرارت کم نیم ساعت به آن زمان دهید تا جا بیفتد.
12:52 - 16 اردیبهشت 1403