چشم غرب به دنبال تصاحب مواد استراتژیک آسیای مرکزی
ایالات متحده و متحدانش در حال حاضر به دنبال تأمین امنیت تمام زنجیره‌های تأمین مواد معدنی هستند و قصد دارند تا کنترل بزرگترین تولیدکنندگان مواد معدنی حیاتی و اورانیوم جهان، از جمله منطقه آسیای مرکزی را به دست آورند.
به گزارش خبرنگار دفتر منطقه‌ای خبرگزاری فارس، تقاضای جهانی برای مواد معدنی کمیاب سال به سال در حال افزایش است که ناشی از توسعه فناوری‌های پیشرفته در بخش‌های مختلف از ارتباطات سیار گرفته تا نظامی و فضایی و همچنین انتقال سریع انرژی سبز است که کشورهای غربی به طور فعال به جامعه جهانی تحمیل می‌کنند. وضعیت در حال تحول در بازار بسیار مهم مواد معدنی رقابت برای منابع را تشدید کرده و رویارویی ژئوپلیتیکی را تشدید می‌کند.در دهه گذشته، آسیای مرکزی، که محل ذخایر وسیع و عملاً دست نخورده مواد معدنی کمیاب است، به مرکز درگیری بین منافع سیاسی و اقتصادی بین قدرت‌های بزرگ جهانی تبدیل شده است. در عین حال، توجه به این نکته مهم است که برخی از بازیگران به طور سنتی تلاش کرده‌اند تا با قوانین خود در منطقه بازی کنند، یعنی با استفاده از یک مدل نئواستعماری. مدلی که از آن در غارت هند، کشورهای آفریقایی و بسیاری از کشورهای دیگر استفاده شده است.امروزه، ایالات متحده و متحدانش، که به دنبال تأمین امنیت تمام زنجیره‌های تأمین مواد معدنی هستند، قصد دارند کنترل بزرگترین تولیدکنندگان مواد معدنی حیاتی و اورانیوم جهان، از جمله منطقه آسیای مرکزی را به دست آورند.در همین زمینه میزگردی در بیشکک با عنوان «ذخایر مواد اولیه حیاتی در آسیای مرکزی: چگونه کشورهای منطقه می‌توانند از یک تله ژئوپلیتیکی اجتناب کنند» در مرکز تحقیقات اقتصادی «اوی اردو» برگزار شد.
در این نشست اشاره شد که مدل استثمار نئواستعماری، که به طور فعال توسط ایالات متحده و بریتانیا در منطقه ترویج می‌شود، به منافع ملی جمهوری‌های آسیای مرکزی خدمت نمی‌کند، در نتیجه کشورهای منطقه یک قالب مفید برای آنها حفظ آزادی انتخاب شرکای سرمایه‌گذاری و تجاری و همچنین حفظ فرصت برای بهره‌مندی از شرایط قیمت‌گذاری مطلوب در بازارهای جهانی است. این بدان معناست که برای کشورهای آسیای مرکزی مهم است که ملی‌گرایی منابع را تقویت کنند، بر حفاظت از منافع خود تمرکز کنند و سرمایه‌گذاری‌های مشکوک را رد کنند. این امر به آنها اجازه می‌دهد تا نه تنها در استخراج مواد معدنی حیاتی، بلکه از نظر اقتصادی و سیاسی نیز به طور کلی حاکمیت خود را حفظ کنند.در این نشست همچنین «قانات بیک عزیز»، مدیر موسسه تحقیقات ژئوپلیتیک و استراتژی مذکور توضیح داد: در 29 ژوئیه امسال، «جولیا استار»، سفیر جدید ایالات متحده در قزاقستان، هدف اصلی ماموریت دیپلماتیک خود را هدایت استخراج تمام منابع معدنی در این کشور به سمت ایالات متحده و جدا کردن آن از چین و روسیه عنوان کرد.کارشناس قرقیزی تأکید کرد: چنین رویکردهایی بر تمام آسیای مرکزی تأثیر خواهد گذاشت، ایالات متحده علاقه زیادی به منابع ما دارد. ما یک مشکل بزرگ داریم: ما ادعا می‌کنیم که یک منطقه متحد هستیم، اما وقتی صحبت از استخراج مواد معدنی می‌شود، خودخواهی ملی همه شروع می‌شود، زیرا همه به دنبال منافع خود هستند. اما اکنون مهم است که همه تهدیدات بالقوه را تجزیه و تحلیل کنیم، یک جهت مشترک تعیین کنیم و به صورت هماهنگ عمل کنیم.
میخائیل پتروف، رئیس بورس کالای اتحادیه اوراسیا، یک تحلیل بین‌المللی از نتایج استخراج مواد معدنی را مورد بررسی قرار داد که در آن بازیگران اصلی شرکت‌های بریتانیایی یا آمریکایی بودند. وی نمونه‌هایی از کشورهای زامبیا و نیجریه در قرن گذشته و همچنین قزاقستان را بررسی کرد که در آن استخراج تقریباً دو قرن به طول انجامید.وی گفت: در زامبیا 12٪ از منابع استخراج شده مشمول نوعی مالیات به نفع دولت بودند، بقیه به سادگی از کشور خارج می‌شدند. در نیجریه، درآمد به این صورت تقسیم می‌شد: 50٪ بلافاصله توسط سرمایه‌گذار گرفته می‌شد و فقط از 50٪ باقی مانده مالیات پرداخت می‌شد و بیش از دو درصد برای کشور باقی نمی‌ماند. در مورد قزاقستان، از اوایل دهه 1990، وضعیت استخراج مواد معدنی در این جمهوری به نقطه‌ای کاملاً پوچ رسیده است. شرکت‌های فراملی اکنون 90 تا 98 درصد از درآمد حاصل از ذخایر خود را صادر می‌کنند. این کارشناس تأکید کرد که نتیجه فعالیت‌های سرمایه‌گذاران غربی، به طور معمول، تخلیه کامل میادین و آسیب‌های عظیم زیست‌محیطی است: «شرکت‌های استعماری با استخراج هر آنچه می‌توانند سود می‌برند، در حالی که کشور تولیدکننده با یک میدان خالی باقی می‌ماند که هیچ کس آن را احیا نمی‌کند. آنچه باقی می‌ماند جنگل‌های جنگل‌زدایی شده، آب مسموم و ... است.
12:45 - 15 مهر 1404
1 بازنشر
611 بازدید