اختراعی که هزینه باتری خودرو را ۷۰ درصد کم می‌کند
یک مخترع لرستانی باتری جدیدی طراحی کرده که در آن هر سلول به‌صورت جداگانه قابل‌تعویض است. این اختراع می‌تواند هزینه تعویض باتری خودروها را تا ۷۰ درصد کاهش دهد و عمر مفید باتری را سه برابر کند.
خبرگزاری فارس لرستان - «تصور کنید دیگر لازم نباشد فقط به‌خاطر خرابی یک بخش کوچک، کل باتری ماشینتان را عوض کنید» این را سامان نعمتی مخترع لرستانی می‌گوید و اضافه می‌کند: باتری خشابی که نمونه اولیه آن هم ساخته شده است با سلول‌های مستقل که هر کدام مانند یک باتری کوچک جداگانه عمل می‌کنند.این نوآوری می‌تواند هزینه تعمیر باتری خودرو را تا ۷۰ درصد کاهش دهد و عمر مفید آن را سه برابر کند. دیگر نیازی به‌دور انداختن باتری‌های گران‌قیمت به‌خاطر خرابی تنها یک سلول نیست.نعمتی دو مقام برتر در جشنواره خوارزمی، کسب رتبه در المپیاد ملی دانشگاه آزاد، تقدیر در جشنواره علم تا عمل و فن‌بازار و معرفی به‌عنوان جوان پژوهشی برتر کشور را در کارنامه خود دارد، او همچنین در همایش «جوان ایرانی، الگوی اسلامی» به‌عنوان برگزیده معرفی و مورد تقدیر قرار گرفته است.
شروعی از جنس کنجکاوی
مسیر نعمتی از دل کنجکاوی‌های کودکانه آغاز شد؛ کنجکاوی‌ای که گاه تا مرز خطر پیش می‌رفت.او می‌گوید: از همان سال‌های کودکی مدام وسایل منزل را باز می‌کردم تا بفهمم چگونه کار می‌کنند. یک‌بار حین دست‌کاری تلویزیون، دستم به بخش ولتاژ بالا برخورد کرد و دچار برق‌گرفتگی و بیهوشی شدم. اما این حادثه، نه‌تنها شعله کنجکاوی او را خاموش نکرد، بلکه آتش عشق به فهم سازوکار دنیای فناوری را در وجودش شعله‌ورتر ساخت.سال‌ها بعد و در دوره نوجوانی، زمانی که دسترسی به اینترنت به‌سادگی امروز نبود، او نخستین تجربه جدی خود را رقم زد: ساخت «سنسور ۱۰۰». این سنسور که روی سماور نصب می‌شد، با پایان‌یافتن آب، فرمان قطع را صادر می‌کرد. همین اختراع ساده، شوق خلق و نوآوری را در وجود سامان نعمتی چندین برابر کرد و مسیر آینده‌اش را مشخص نمود.
گذار از کار فنی به عرصه دانش
نعمتی به‌تدریج و با افزایش تجربه، مسیر اختراع را به‌صورت حرفه‌ای در پیش گرفت. او دریافت که علاقه صرف به کار فنی کافی نیست و پیشرفت واقعی در گرو تلفیق دانش تئوری و عمل است. همین باور باعث شد تا تحصیل و کار عملی را به‌موازات هم ادامه دهد. ثمره این سال‌ها، ارائه طرح‌های متعددی بود که هر کدام گواهی بر نبوغ او هستند: از قطع‌کننده گاز در مواقع نبود آب و آب‌گرم‌کن کندانسوری کم‌مصرف گرفته تا روکش هوشمند فرمان خودرو برای جلوگیری از خواب‌آلودگی راننده و گرم‌کننده انفرادی سرباز. برخی از این ایده‌ها به دلیل قابلیت‌های کاربردی بالا، حتی موردتوجه متخصصان حوزه نظامی نیز قرار گرفت.
خشاب‌هایی که بازی را عوض می‌کنند
اما نقطه اوج تلاش‌های این مخترع جوان، اختراع «باتری خشابی با سلول‌های مستقل قابل‌تعویض» است. نعمتی در تشریح مشکل اصلی باتری‌های کنونی می‌گوید: در باتری‌های سرب -اسیدی معمولی، چهار سلول به‌هم‌پیوسته وجود دارد. اگر تنها یکی از این سلول‌ها به هر دلیلی ضعیف شود، سه سلول دیگر تحت‌فشار قرار گرفته و به‌تدریج خراب می‌شوند. نتیجه این است که کل باتری باید تعویض شود؛ درحالی‌که شاید فقط یک سلول مشکل داشته باشد.تبدیل باتری به یک «باکس مادر» که سلول‌ها به‌صورت خشاب‌های جداگانه و مستقل در آن قرار می‌گیرند. در این سیستم، وضعیت هر سلول به طور مجازی قابل‌مشاهده و اندازه‌گیری است و در صورت خرابی، تنها نیاز به تعویض همان سلول معیوب وجود دارد. این نوآوری ساده اما هوشمندانه، می‌تواند هزینه تعمیر را به‌شدت کاهش داده و عمر مفید باتری را چندین برابر کند. علاوه بر این، مصرف سرب و اسید کمتر شده و بار آلودگی زیست‌محیطی نیز کاهش چشمگیری می‌یابد.
مزیت استراتژیک برای خودروهای نظامی
نعمتی بر اهمیت این سیستم برای خودروهای نظامی تأکید ویژه‌ای دارد: در مأموریت‌های حساس، هر ثانیه ارزش طلا دارد. تعویض یک باتری کامل ممکن است چند دقیقه زمان ببرد، اما در سیستم ما، تعویض یک سلول معیوب تنها در عرض چند ثانیه انجام می‌شود.این باتری قابلیت استفاده در ولتاژهای مختلف (۱۲، ۲۴ و ۳۶ ولت) و همچنین در سامانه‌های انرژی خورشیدی، تجهیزات اضطراری و صنعتی را دارد.این فناور جوان از استقبال خوب بازار از این ایده خبر می‌دهد و می‌گوید: بسیاری از متخصصان می‌گویند چنین سیستمی سال‌ها پیش باید طراحی می‌شد.او از مذاکرات اولیه با برخی شرکت‌ها از جمله «آکوا باتری» خبر داده، اما می‌گوید توافق نهایی و حمایت صنعتی برای تولید انبوه هنوز محقق نشده است.
نوآوری که می‌تواند صنعت را متحول کند
سامان نعمتی باور دارد که باتری خشابی او دقیقاً پاسخی به یک نیاز واقعی در جامعه است. او امیدوار است با حمایت نهادهای مربوطه، این اختراع که نه‌تنها مقرون‌به‌صرفه است، بلکه مزایای فنی، اقتصادی و زیست‌محیطی فراوانی دارد، جایگزین باتری‌های سنتی شود. این نوآوری می‌تواند در شرایط کنونی صنعت خودرو، یک تحول واقعی و قابل‌اجرا است.#اختراع#فناوری#باتری_خشابی
14:43 - 26 آبان 1404