نوآوران جان میکنند، بوروکراسی جان میگیرد
صدای آرام فن دستگاهی گوشه سالن میپیچید. مردی لپتاپش را بست و با لحنی خسته گفت: «بیشتر دنبال امضا میدویم تا توسعه.» اینجا، در حاشیه رویدادی فناورانه، روایتهایی بود از نوآورانی که هنوز پشت چراغقرمز بوروکراسی ماندهاند؛ کسانی که پیش از ورود به میدان رقابت، باید از صف طولانی مجوزها عبور کنند.
به گزارش خبرنگار گروه علم و پیشرفت خبرگزاری فارس، «۷۰ درصد انرژی ما صرف بوروکراسی میشه. دیگر چی میماند برای توسعه؟»این گلایه یکی از شرکتهای تولید سختافزار است که در دل رویداد «نقش تنظیمگری 5G_AIoT در اقتصاد دیجیتال» شنیده شد؛ رویدادی که با هدف بررسی چالشها و فرصتهای فناوریهای نوین در ایران برگزار شد.لیلا محمدی، رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، درباره این برنامه گفت: «این رویداد با هدف آشنایی متولیان و مجریان با موضوعات تنظیمگری فناوریهای نوین از جمله شبکههای اختصاصی 5G، اینترنت اشیا و هوش مصنوعی در صنایع تا ۱۶ اردیبهشت ماه برگزار میشود و مقدمهای برای همافزایی در مسیر توسعه و افزایش سهم اقتصاد دیجیتال از کل اقتصاد کشور است.»فضای پژوهشگاه آرام بود. در طبقه همکف، راهروی بزرگی با میزها و صندلیهای ساده در دو طرف، اولین تصویری بود که به چشم میخورد. بنرهای ایستاده یا نصبشده روی میزها، معرفی محصولات شرکتها را نشان میدادند. بهصورت تصادفی سراغ یکی از میزها رفتیم.
محصولشان یک پلتفرم مدیریت دستگاههای IoT بود؛ با ظرفیت کنترل بیش از ۴۰۰ میلیون دستگاه. اما هنوز درگیر جلباعتماد داخلی بودند.مدیر این شرکت، مردی باتجربه که دغدغه در نگاهش موج میزد، گفت: «ما بچههای توانمند و دلسوزی داریم، ولی نگه داشتنشان توی ایران سخت است. یکی از دردسرهای اصلی ما، پیچیدگی فرآیندهای اداری و دریافت مجوزهاست.» این پلتفرم برای طیف وسیعی از کاربردها قابلاستفاده است؛ از صنعت انرژی، خانههای هوشمند، حملونقل ریلی، و حوزه نفت و گاز تا سامانه بتوانند منابع خود را به شکل بهینه مدیریت کنند و از یک فضای کنترلی دقیق و قابلتوسعه بهرهمند شوند.
چند میز دیگر را دیدیم و نگاهی به محصولاتشان انداختیم. بنرشان را خواندم و کنجکاو شدم بدانم چه چیزی پشت این محصول نهفته است. وقتی صحبت به چالشها رسید، مهمترین مشکل را اینطور توصیف کردند: «اپراتورها هنوز به محصولات داخلی اعتماد ندارند.»در میز بعدی، زن و مرد جوانی نشسته بودند. محصولشان پلتفرمی بود که با نگاه به توسعهپذیری طراحی شده و ظرفیت بالایی برای رشد دارد، چه در داخل کشور و چه در بازارهای صادراتی. تا به الان بیش از ۸۰ درصد این سامانه بومیسازی شده البته بهدلیل محدودیتهایی که در تهیه برخی نرمافزارهای نیازمند لایسنس وجود دارد، بخشی از کارشان کندتر شده، ولی تیم فنیشان با تلاش فراوان در حال رفع این چالشها هستند.با معرفی خودمان، انگار نشتر به دلشان زدیم. زن جوان گفت: «ما تلاش میکنیم محصولاتمان را بومیسازی کنیم، ولی یک برنامه جامع و منسجم در حوزه تنظیمگری وجود ندارد. همیشه در سردرگمی هستیم. برای من که عمر و جوانیام را برای این کشور میگذارم باید فرآیندها سادهتر بشود. باید یک فرقی با آن کسی که نه فقط واردکننده است باشد.»
در گفتوگو با دیگر غرفهداران هم موضوعات مشابهی تکرار شد. از نظر بیشتر آنها، چالش اصلی در فناوری نیست، در تنظیمگری است. تنظیمگریای که گاهی نهتنها راهگشا نیست، بلکه به مانعی جدی تبدیل میشود. نبود همافزایی میان نهادهای دولتی، ناهماهنگی در صدور مجوزها، بلاتکلیفی در تخصیص ارز، یا درگیریهای دائم با بیمه و مالیات، همه بخشی از مشکلاتی بود که از زبان بسیاری از فعالان شنیده شد. مشکلاتی که باعث هدررفت منابع انسانی و زمان میشوند و مستقیماً بر کیفیت و سرعت پیشرفت فناوریها اثر منفی میگذارند.کمکم آن راهروی خلوت شلوغتر شد، صحبتها به پایان رسید و وقت رفتن شد.در مسیر بازگشت، به این فکر میکردم که اگر قرار است اقتصاد دیجیتال در کشور جان بگیرد، چه گرههایی باید باز شود؟#بومی_سازی#رگولاتوری#اقتصاد_دیجیتای#حمایت_ملی 23:41 - 15 اردیبهشت 1404