چرا آتش بس یا ترک مخاصمه بدون دستاورد از خود جنگ نیز برای اقتصاد بدتر است: مرگ خاموش؛‌ ایران محکوم به پیروزی استدرگیری نظامی بین ایران و ایالات متحده، به زیر ساخت های اقتصادی، نظامی، درمان و مردمی ایران آسیب شدیدی وارد کرده است. آنچه در این تحلیل مورد بررسی قرار می‌گیرد، شرایط ترک مخاصمه یا آتش‌بس پس از پایان درگیری است. استدلال اصلی آن است که در غیاب «آورده اقتصادی» ملموس برای ایران (مانند رفع کامل تحریم‌ها، دسترسی به منابع مسدودشده، دریافت غرامت و تعیین رژیم حقوقی جدید برای تنگه هرمز با مدیریت ایران)، آیا ایران می تواند بدون دستاورد اقتصادی بعد از آتش بس یا ترک مخاصمه به حیات اقتصادی خود ادامه دهد ؟ نتایج بیان می کند که آتش‌بس بدون دستاورد اقتصادی می‌تواند بیش از خود جنگ برای اقتصاد ایران مخرب باشد.بخش اول: چرا آتش‌بس بدون دستاورد اقتصادی، برای ایران مضر است؟۱. تداوم تحریم‌ها و محرومیت از بازسازیدر سناریوی محتمل، آمریکا پس از آتش‌بس، تحریم‌های اقتصادی را نه تنها لغو نمی‌کند، بلکه ممکن است آنها را تشدید نیز کند. تجربه تاریخی نشان داده که پس از جنگ‌های نامتقارن، آمریکا معمولاً تحریم های اقتصادی را حفظ می‌کند. در چنین شرایطی:ایران برای بازسازی زیرساخت‌های تخریب‌شده (نیروگاه‌ها، پالایشگاه‌ها، بنادر، جاده‌ها و تأسیسات نظامی) به منابع مالی عظیم نیاز دارد.عدم دسترسی به نظام بانکی جهانی و فروش نفت، عملاً بازسازی را غیرممکن می‌کند.نتیجه: آتش‌بس بدون رفع تحریم، به معنای توقف جنگ اما ادامه خفگی اقتصادی است.۲. هزینه‌های سنگین بازسازی در شرایط بودجه‌ای بعد از جنگجنگ معمولا بودجه کشور را تحت تاثیر قرار می‌دهد. در ایران با اقتصاد تورمی و ساختار بودجه‌ای وابسته به نفت، سبب:
کسری بودجه بوجود می شودارزش پول ملی را تحت تاثیر قرار می دهد.پس از آتش‌بس، دولت با دو فشار همزمان مواجه می‌شود: ادامه هزینه‌های جاری (یارانه‌ها، حقوق کارمندان، واردات مواد غذایی) و شروع هزینه‌های بازسازی. بدون درآمدهای نفتی و مالیاتی کافی، تنها راه تأمین مالی، چاپ پول است تورم زا است۳. تخریب سرمایه اجتماعی و فرار سرمایه‌های انسانیجنگ باعث تخریب فیزیکی و روانی می‌شود، اما آتش‌بس ناموفق از نظر اقتصادی، خروج سرمایه‌های انسانی را تسریع می‌کند. زمانی که مردم ببینند جنگ تمام شده اما زندگی بهبود نیافته، بلکه بدتر شده است:متخصصان مهاجرت می‌کنند.اعتماد به نظام سیاسی و اقتصادی را دچار ضربه می کنداقتصاد غیررسمی و قاچاق، جایگزین اقتصاد رسمی می‌شود.بخش دوم: نبود «آورده اقتصادی» در جنگ و مسیر فروپاشی اقتصادی۱. آورده اقتصادی چیست و چرا ایران به آن نیاز دارد؟«آورده اقتصادی» در یک جنگ دفاعی یا تهاجمی می‌تواند شامل موارد زیر باشد:لغو کامل تحریم‌ها و بازگشت به نظام مالی جهانی دریافت غرامت جنگی از کشور متجاوزدسترسی به فناوری‌های پیشرفته یا منابع جدید انرژیتغییر رژیم حقوقی تنگه هرمز و مدیریت آن توسط ایرانتغییر موازنه قدرت منطقه‌ای به نفع ایران که امنیت مسیرهای تجاری را تضمین کند۲. تلفیق مشکلات گذشته با هزینه‌های جدیداقتصاد ایران پیش از جنگ، دچار انباشت مشکلات ساختاری بوده است:نرخ تورم مزمن بالای ۳۰ تا ۴۰ درصدبیکاری به ویژه در میان جوانانناکارآمدی نظام بانکی و بحران نقدینگیفرسودگی زیرساخت‌های صنعتی و کشاورزیکمبود شدید آب و انرژی و ناترازی
بازسازی زیر ساخت ها با تولید ناخالص داخلی حدود ۴۰۰ میلیارد دلار (با نرخ رسمی ارز) و با ذخایر ارزی محدود، غیرممکن است.۳. سناریوی فروپاشی: از اقتصاد تا جامعهفروپاشی اقتصادی به معنای از کار افتادن زنجیره‌های تأمین بر معیشت مردم آسیب وارد می کند. نشانه‌های فروپاشی عبارتند از:تورم و کاهش ارزش پول ملیکاهش عرضه انرژی آسیب به نظام سلامتبهم ریختگی نظم عمومی و نا آرامی های داخلینتیجه نهایی: اگر ایران نتواند آورده‌ای اقتصادی در پی جنگ داشته باشد، و تحریم نیز برداشته نشود، آتش‌بس صرفاً یک وقفه موقت در نابودی است و سپس کشور به سمت فروپاشی تمام‌عیار حرکت خواهد کرد.جمع‌بندی و نتیجه‌گیریشرایط ترک مخاصمه یا آتش‌بس در جنگ ایران و آمریکا، اگر با رفع تحریم‌ها و دسترسی به منابع مالی بازسازی همراه نباشد، خود عاملی برای تسریع فروپاشی اقتصادی و اجتماعی است. زیرا:۱. هزینه‌های بازسازی در بودجه‌ کشور قابل تأمین نیست.۲. تداوم تحریم‌ها، اقتصاد را در خفگی نگه می‌دارد.۳. نبود هرگونه آورده اقتصادی (غرامت، لغو تحریم، تغییر رژیم حقوقی تنگه هرمز با مدیریت ایران) به این معناست که جنگ هزینه داشته اما سودی نداشته است.۴. انباشت مشکلات مزمن اقتصادی با ضربه جنگ، نقطه گسست را ایجاد می‌کند.بنابراین، هرگونه روشی مانند ترک مخاصمه یا آتش بدون دستاورد اقتصادی روشن و ملموس، حتی در پایان جنگ نیز آغاز فروپاشی خواهد بود. در چنین سناریویی، نه اقتصاد پابرجا می‌ماند و نه انسجام اجتماعی.
15:05 - 2 اردیبهشت 1405
اقتصاد کلان
سیاست
نظامی و امنیتی




1 پاسخ

@user1768921598302 اردیبهشت 1405
در پاسخ به
چیزی که میفرمایید زمانی هست که ایران تنگه هرمز رو بدون تغییر باز کنه که همچین چیزی اتفاق نمی افته و نظام جدید تنگه هرمز اجرا میشه و ایران ازش برای قرارداد های دوطرفه با کشورها استفاده میکنه و این که تاثیر انسداد تنگه هرمز چه الان و چه در بلند مدت عامل بازدارندگی ایرانه پس دوباره از اول تحلیل کن