سرپرست سازمان بهزیستی: طلاق مهمترین آسیب اجتماعی است
سرپرست سازمان بهزیستی کشور گفت: به نظر میرسد در اولویت کاری در حوزه اجتماعی، مداخله در پدیده طلاق مهمترین کاری است که برنامهریزان و دستاندرکاران به ویژه در سازمان بهزیستی باید مورد توجه قرار دهند.
به گزارش گروه رفاه اجتماعی خبرگزاری فارس، سید جواد حسینی در نشست با مدیران حوزه سلامت اجتماعی؛ گفت: در حوزه آسیبهای اجتماعی، زنان سرپرست خانوار، کودکان خیابانی، کودکان بیسرپرست، اعتیاد، فرار دختران و در مجموع آسیبهای اجتماعی بر اساس روش تحقیق باید به سراغ عاملی رفت که بیشترین تولیدکننده و باز تولید آسیبهای اجتماعی است. این عامل و پدیده چیزی جز طلاق نیست زیرا طلاق از یک سو به گسترش زنان سرپرست خانوار زنان خیابانی کودکان و بخش عمدهای از آسیبهای اجتماعی منجر خواهد شد.وی افزود: به نظر میرسد در اولویت کاری در حوزه اجتماعی مداخله در پدیده طلاق مهمترین کاری است که برنامهریزان و دستاندرکاران به ویژه در سازمان بهزیستی باید موردتوجه قرار دهند.حسینی با اشاره به اینکه در این حوزه حلقههای زنجیره از ازدواج تا طلاق را باید طراحی کرد، گفت: اقدامات آموزشی و توانبخشی قبل از ازدواج در حین ازدواج و نیز زوجین در معرض آسیب و نهایتاً طلاق را طراحی و با برنامههای مداخلات موثر به انجام رساند تا از این طریق به کنترل و کاهش پدیده طلاق که عامل بسیاری از آسیبهای اجتماعی است توفیق یافت.سرپرست سازمان بهزیستی کشور تشریح کرد: دراینخصوص بهعنوان مثال در مرحله بعد از طلاق عموماً زنان سرپرست خانوار دچار مشکلات جدی میشوند که طرح بیمه طلاق را در سال ۱۳۷۸ مطرح کردیم و هم اکنون نیز پیگیر اجراییشدن آن برای کاهش کنترل عوارض طلاق بهویژه برای زنان سرپرست خانوار بوده و هستیم.
۴۰۰ هزار زن سرپرست خانوار در کشور وجود داردوی با بیان اینکه امروز در جامعه ایران ۴۰۰ هزار زن سرپرست خانوار وجود دارد، گفت: سازمان بهزیستی با قوه قضاییه طرح طلاق توافقی را پیگیری میکند بهگونهای که دادگاهها پس از تقاضای طلاق آنها را به مراکز مشاوره بهزیستی ارجاع میدهند این مراکز در نگاه اول به بازگشت آنان به زندگی و در نگاه دوم در صورت عدم امکان استمرار زندگی آنها را مجدد به دادگاه معرفی میکنند.حسینی ادامه داد: سازمان بهزیستی دفتر زنان و خانواده وجود دارد که این زنان شامل زنان طلاقگرفته، زنان شوهر فوت شده و زنان شوهر ازکارافتاده را شامل میشود .اعتیاد؛ موجب ۲۰ تا ۳۰ آسیب دیگر در جامعه می شودسرپرست سازمان بهزیستی کشور با اشاره به اینکه اعتیاد نیز از جمله آسیبهای حساس و پردامنه اجتماعی است که خود موجب ۲۰ تا ۳۰ آسیب دیگر میشود و در کنار طلاق مبحث اعتیاد از حساسیت بسیار بالایی برخوردار است، گفت: سازمان بهزیستی و شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر با همکاری هم در مراکز نگهداری یا کمپهای ماده ۱۵ و کمپ ماده ۱۶ که مخصوص معتادین متجاهر است نیز فعالاند.
وی افزود: ارائه خدمات در کمپ ماده ۱۵ بهگونهای است که درمان در این مراکز اختیاری است و بیمار با هماهنگی خانواده هر زمان بخواهد میتواند مرکز را ترک کندو حداکثر مدت اقامت 3 ماه است و در کمپهای ماده ۱۶ که ستاد مبارزه با مواد مخدر آنها را تحت پوشش قرار دارد معتادین متجاهر در این کمپها نگهداری و فرایند ترک اعتیاد آنها محقق میشود؛ در کنار این محورها طرح NA نیز وجود دارد که بهصورت اجتماعی و گروههای داوطلبانه معتادین و با تشکیل گروههای همدم فرایند بازپروری و ترک اعتیاد در آن محقق میشود و در کنار این موضوع با مراکز TC یا اجتماع درمانمدار مواجه هستیم که هم روش TC و هم NA روشهای درمان اجتماع مدار و توانمندسازی جامعهمحور است که گسترش و توسعه کمی و کیفی آنها باید محقق شود.حسینی تشریح کرد: سازمان بهزیستی با همکاری با ستاد شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر که در حوزه اعتیاد این ستاد چندین کمیته از جمله کمیته درمان، کمیته مبارزه با مواد مخدر و کمیته فرهنگی را دارد که مسئولیت کمیته فرهنگ با سازمان بهزیستی است که با هماهنگی دستگاهها به شکل بینبخشی به تصمیماتی رسیده و سعی در اجراییسازی آن خواهند داشت.سبک کافه تریایی در درمان اعتیادوی با اعلام اینکه نکته مهم قابلتوجه اینکه ما باید در حوزه اعتیاد و درمان اعتیاد به سبک کافهتریایی عمل کنیم، افزود: بدین معنی که شیوههای گوناگونی را طراحی و متناسب با وضع معتادین آنها را با این شیوهها ترک اعتیاد و بازتوانی و بازپروری مبتنی بر سلامت جامعه هدایت کنیم.
سرپرست سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: ما هم به درمان سرپایی هم کمپهای ماده ۱۵ و ۱۶ هم روشهای TC هم روشهای NA که خصوصاً این دو تجارب بسیار مفیدی هستند امتناع و ابتکار داشته باشیم البته باید در نظر داشته باشیم که برای جلوگیری از عود مجدد که میزان آن در مبحث اعتیاد بسیار بالاست اشتغالزایی و بازتوانی جامعهمحور معتادین و پذیرش اجتماعی و توجه مثبت به ایشان در صحنه خانواده، محیط، جامعه و کار امر بسیار مهمی است به قول «هاوارد بکر» آنها را از برچسب اعتیاد دور نموده و امکان جلوگیری از عود مجدد و بازگشت به زندگی سالم را فراهم میسازد.تقویت برنامههای اجتماع محور با شعار با مردم برای مردم توسط مردم راهکار اصلی استحسینی با بیان اینکه به نظر میرسد درمان اجباری برای برخی از معتادین لازم و ضروری است، افزود: بهشرط اینکه به شکل دادگاه درمانمدار محقق شود؛ دادگاه درمانمدار این است که توسط احکام قضات مثلاً یک سال زندان ۶ ماه کم یا اگر در این دوره جریان بازپروری و سمزدایی اتفاق نیفتد میزان مجازاتهای ناشی از آن افزایش یابد ما در مجموع تقویت برنامههای بهاصطلاح اجتماعمحور با شعار با مردم برای مردم توسط مردم راهکار اصلی است.
یکی از موفقیتهای سازمان بهزیستی کشور راه اندازی مشاوره تلفنی استوی با اشاره به تقویت نظام مشاوره تلفنی در سازمان بهزیستی، گفت: یکی از موفقیتهای سازمان بهزیستی کشور راهاندازی مشاوره تلفنی است که در حکم تردد امواج بهجای تجمع افراد به افراد نیازمند یا در معرض آسیب خدمات ارائه میکند و ازآنجهت مهم است که اول سرخط موضوعات آسیب است یعنی نقطه شروع که میتواند با این خدمات مداخله به هنگام طلایی را در بحث آسیبها رقم بزنند و از عمق آسیب یا گرفتار شدن در عمق آسیب افراد جلوگیری کند.سرپرست سازمان بهزیستی با بیان اینکه از طرف دیگر این خدمات موجب قرارگرفتن مددجویان در مسیر خدمات تخصصی میشود و امکان واپایش و کاهش آسیب و توانمندسازی را در آنان افزایش میدهد و باعث پیشگیری از آسیبهای اجتماعی میشود، افزود: به کارکردهای مهم و بهرهوری سیستم خدمات تلفن مشاورهای هم گسترش کمی این خدمات و هم خصوصاً روزآمدکردن مشاورین و توانمندسازی آنان از اهمیت بسیار ویژهای برخوردار است خوشبختانه این خدمات ۲۵ سال است که شروع شده و انواع مشاوره از جمله خط ۱۲۳ اورژانس اجتماعی و خط ۱۴۸۰ مشاوره تلفنی و غیر در حال انجام است.لزوم تقویت مراکز روزانه بیش از گذشتهحسینی با تأکید بر اینکه در حوزه اجتماعی موضوعات طلاق، زنان سرپرست خانوار و بهطورکلی آسیبهای اجتماعی باید پرداخته شود، گفت: تقویت مراکز روزانه بیش از گذشته باید در دستور کار قرار گیرد.وی خانواده محور شدن خدمات و کار با مددجویان، سالمندان،کودکان، دختران فراری و بقیه افراد جامعه هدف بهزیستی بیشازپیش باید در مرکز توجه و برنامهریزی قرار گیرد، گفت: چون این رویکرد در توانمندسازی و توانافزایی مددجویان بیش از هر روشی مؤثر است.
حسینی با اعلام اینکه تقویت رویکرد تواناسازی و توانبخشی بهجای رویکردهای اعانه بگیری باید در اولویت کار قرار گیرد، گفت: متاسفانه در بسیاری از موارد اعانه بگیری رواج یافته است ما باید بهجای اعانه دادن جامعه را مناسبسازی کنیم، خدمات توانبخشی، وسایل و تجهیزات توانبخشی ارائه و سازمانها و مدارس و ادارات را مناسبسازی کنیم و از این طریق امکان توانمندسازی متناسب با جامعهمحوری و رویکرد مشارکت فراگیر سایر دستگاهها در دسترسیپذیری و جامعه فراگیر و از این طریق امکان تحقق رویکرد دارایی مبنا و ثروت محور بر رویکرد محدودیت یا نقص محور بیش از گذشته فراهم آید.سرپرست سازمان بهزیستی کشور گفت: در سنوات اخیر ایجاد مراکز مثبت زندگی و راهاندازی آن که به حدود ۳۰۰۰ مرکز رسیده است رویکرد مناسبی است بهویژه با کارکردهای مثبت از جمله کوچکسازی دولت واگذاری خدمات به بخش مردمی همچنین امکان خدمات تجمیعی در دسترس و معلممحور از نکات مثبتی است که مراکز مثبت زندگی به دنبال داشته است بهعنوان مثال یک میلیون و دویست پرونده مستمریبگیران زن بهزیستی به این مراکز سپرده شده است در کنار سایر خدماتی که بهصورت تجمیعی در محله و در دسترس ارائه میدهند .
وی در خصوص مراکز مثبت زندگی گفت: اما مراکز باید از جهاتی اصلاح شوند زیرا کارکردهای نامناسبی را هم از خود بر جای گذاشتهاند از جمله باعث شدهاند مراکز مددکاری و خیلی از مؤسسات دیگر کارایی خود را ازدستداده و به حاشیه رانده شوند و موضوع دیگر اینکه از سرجمع سایر قسمتهای بهزیستی که خود باید خدمات درخور ارائه دهند اعتبارات کسر شده و به این مراکز اضافه شده که موجب ناکارآمدی آن بخشها نیز شده است و همچنین این مراکز هم باتوجهبه عدم توجه کیفی از ارائه خدمات تخصصی و کیفی مطلوب برخوردار نبودهاند.ساختار سازمانی حوزه پیشگیری باید احیا و ارتقا یابدحسینی به خدمات پیشگیرانه سازمان بهزیستی پرداخت و گفت: در حوزه پیشگیری ما با دو مقوله مواجه هستیم یک ساختار سازمانی حوزه پیشگیری که حتماً باید احیا و ارتقا یابد و دیگر، برنامههای حوزه پیشگیری که باید به سمت برنامههای ارتقایی هدایت شود.سرپرست سازمان بهزیستی کشور با بیان اینکه در سنوات اخیر ساختار معاونت پیشگیری در حوزههای اعتیاد و آسیبها ادغام شده است، بیان داشت: این در حالی است که حوزه پیشگیری از مأموریتهای تخصصی سازمان بهزیستی است، مأموریتی که سایر دستگاهها به آن نمیپردازند بهعنوان مثال اگر ما در حوزه درمان فعالیم وزارت بهداشت و درمان وجود دارد یا در حوزه آموزش وزارت آموزشوپرورش اما در حوزه پیشگیری به طور مشخص تنها سازمان بهزیستی است که دارای ساختار اداری بود و این مأموریت را باید به انجام میرساند.
وی ادامه داد: احیا این ساختار در سازمان بهزیستی امری ضروری و اجتنابناپذیر به نظر میرسد همان گونه که میدانیم پیشگیری در سه سطح محقق میشود سطح اولیه که پیشگیری از ابتلا به بیماریها تنبلی چشم، ناشنوایی و... پیشگیری در سطح ثانویه که به درمان مربوط میشود و پیشگیری در سطح ثالثه که به امور توانبخشی میپردازد به نظر میرسد ساختارسازیانی در حوزه پیشگیری در سازمان بهزیستی باید هم احیا و هم تقویت شود. وی گفت: در برنامههای پیشگیری برنامههای ارتقایی هم توسعهیافته و جهت برنامهها به این سمت هدایت شود، همه افراد آسیبدیده و در معرض آسیبها به برنامههای ارتقایی نیاز دارند که علاوه بر رفع آسیب، وضع توانبخشی آنها ارتقا یابد مانند سلامت که اکنون سازمان جهانی بهداشت سلامت را نبود بیماری تعریف نمیکند بلکه سلامت ارتقایی و کیفیت سلامت هم در برنامهریزی بیش از گذشته لحاظ میشود .سرپرست سازمان بهزیستی کشور با اعلام اینکه در حوزه پیشگیری بخش اصلی کار با تشکلهای غیردولتی است، افزود: سازمان بهزیستی وضعیت نظارتی دارد که نظارت در این حوزه بسیار ضعیف است، باید نگاه به تشکلهای غیردولتی نگاهی حمایتی، توانمندسازانه و نظارت پذیرانه باشد.پایان پیام/#سید_جواد_حسینی #بهزیستی #طلاق 15:57 - 22 مهر 1403