خداحافظی با یک چالش اساسی در کشاورزی با فناوری هستهای
استفاده از فناوری پلاسمای سرد توانسته در حوزه کشاورزی چالشهای زیادی ازجمله حذف آلودگیها را برطرف کند، این یکی از موارد استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای است که به کمک بخش کشاورزی که رابطه اساسی با زندگی انسانها دارد، آمده است.
خبرگزاری فارس _ کرمان: استفاده از دانش هستهای در حوزههای درمان، علوم پزشکی، کشاورزی و سایر حوزهها رو به افزایش است و فناوریهای مرتبط با انرژی هستهای کاربردهای فراوانی در زندگی پیدا کرده است.یکی از مواردی که فناوری هستهای را بیش از گذشته حائز اهمیت نشان میدهد، استفاده از این دانش برای پیشبرد اهداف کشاورزی و صادرات است و بر همین اساس در قطب تولید پسته دنیا مرکزی راهاندازی شد.فناوری پلاسمای سرد بهکاررفته در این مرکز، یکی از مصارف صلحآمیز و دانشبنیان صنعت هستهای کشور در بخش کشاورزی است که در این گزارش به تبیین این پیوند و جایگاه آن میپردازیم.انرژی هستهای و تحول در کشاورزی ایراناستفاده از فناوری هستهای در کشاورزی ایران سابقهای طولانی دارد و از سال ۱۳۵۳ آغاز شده است. اهداف اصلی این فناوری، بهبود امنیت غذایی، افزایش بهرهوری و کاهش ضایعات است که مهمترین کاربردهای آن عبارتند از اصلاح نژاد گیاهان: با استفاده از پرتودهی (نظیر اشعه گاما)، ارقام جدیدی از محصولاتی مانند گندم، جو، برنج و پنبه تولید میشوند که دارای ویژگیهایی چون عملکرد بالاتر (تا ۸۰۰ کیلوگرم در هکتار بیشتر برای پنبه)، مقاومت به خشکی و شوری، زودرسی و کاهش مصرف آب هستند.کاهش ضایعات و افزایش ماندگاری: پرتوتابی محصولات پس از برداشت، با از بین بردن عوامل فساد، عمر انبارداری آنها را افزایش داده و از ضایعات میکاهد. کنترل آفات: روش "عقیمسازی حشرات نر" با استفاده از پرتو، یک روش طبیعی و بدون مواد شیمیایی برای مهار آفات کشاورزی است.
مرکز پلاسمای رفسنجان؛ پلی بین فناوری هستهای و پسته
مدیریت بهینه آب و خاک: با کمک ردیابهای ایزوتوپی و دستگاههای نوترونسنج، میتوان فرسایش خاک را اندازهگیری و زمان دقیق نیاز آبی گیاه را تعیین کرد که منجر به کاهشمصرف آب تا ۵۵ درصد میشود.مرکز پلاسمای رفسنجان که آبانماه سال ۱۴۰۳ با حمایت سازمان انرژی اتمی ایران و توسط شرکت فناوری پلاسما راهاندازی شده، نقطه عطفی در کاربرد عملی این دانش است.این مرکز در شهرک صنعتی شماره یک رفسنجان، قلب تولید پسته ایران، واقع شده است. هدف اصلی آن، استفاده از فناوری پلاسمای سرد برای آلودگیزدایی و افزایش کیفیت پسته و سایر خشکبار است.فناوری پلاسمای سرد چیست؟ پلاسما بهعنوان "حالت چهارم ماده"، یک گاز یونیزه شده است. پلاسمای سرد در دمای نزدیک به محیط تولید میشود و با تولید گونههای فعال شیمیایی (مانند رادیکالها)، میتواند میکروارگانیسمها را بدون ایجاد حرارت از بین ببرد . این یک فرآیند خشک، غیرحرارتی و بدون نیاز به مواد شیمیایی است .مزایای کلیدی این فناوری برای پسته رفسنجانبه گفته حسین رضایی فرماندار رفسنجان و دبیر سابق انجمن پسته ایران، آلودگیزدایی مؤثر، افزایش ماندگاری، صادرات پاک و ایمن و مقرونبهصرفه بودن بدین معنا که هزینه این فرایند برای محصول، حداکثر معادل ۵ درصد ارزش آن برآورد شده است که رقم ناچیزی در برابر ارزش افزوده حاصل از افزایش کیفیت و قابلیت صادرات بوده، ازجمله مزایای این فناوری است.پیوند هستهای و پلاسمااگرچه فناوری پلاسمای سرد مستقیماً از شکافت هستهای بهره نمیبرد اما دانش و تخصص شکلگرفته در صنعت هستهای کشور، بستر لازم برای توسعه و بومیسازی این فناوری پیشرفته را فراهم کرده است.
مرکز پلاسمای رفسنجان در واقع نمونهای عینی از "توسعه کاربردهای صلحآمیز هستهای" در زندگی روزمره مردم و حل یک چالش اساسی در کشاورزی است.#انرژی_هستهای#پلاسما#پسته 08:14 - 2 اسفند 1404