برگزاری کلاس دیندبیره و گاتهاخوانی در موزه مهربان پولاد؛ گامی در پیوند آموزش دینی با میراث مکتوب
گروه گاتهاپویان در دو هفته اخیر کلاسهای آموزش دیندبیره و گاتهاخوانی را در موزه اسناد و نسخ خطی یزد، معروف به موزه «مهربان پولاد»، برگزار کرده است.کلاسهای این گروه در سالهای گذشته در خانه رشید و سرور برگزار میشد، اما اکنون بخشی از این فعالیت آموزشی و فرهنگی به فضای موزه اسناد و نسخ خطی یزد منتقل شده است؛ تغییری که از منظر فرهنگی، معنایی فراتر از جابهجایی محل برگزاری کلاسها دارد.اهمیت این رویداد پیش از هر چیز در پیوند میان آموزش دیندبیره و گاتهاخوانی با یک فضای رسمیِ فرهنگی و میراثی قابل بررسی است. خانه رشید و سرور، با وجود جایگاه تاریخی و اجتماعی خود، بیشتر محل گردهمایی و فعالیتهای درونجامعهای به شمار میرفت؛ اما انتقال کلاسها به موزه مهربان پولاد، این آموزش را در بستری گستردهتر و پژوهشمحورتر قرار میدهد.دیندبیره در سنت زرتشتی، تنها یک خط نوشتاری معمولی نیست، بلکه با حفظ و انتقال دقیق متون اوستایی و آواهای دینی پیوند دارد. از این رو، آموزش همزمان دیندبیره و گاتهاخوانی میتواند نشاندهنده رویکردی دقیقتر به فهم متن، آوا، تلفظ و خوانش درست گاتها باشد؛ رویکردی که آموزش آیینی را به حوزه مطالعات فرهنگی، زبانی و میراث مکتوب نزدیکتر میکند.
برگزاری این کلاسها در موزه اسناد و نسخ خطی یزد، همچنین حامل پیامی نمادین درباره جایگاه میراث زرتشتی در فرهنگ ایران است. گاتها و دیندبیره، اگرچه ریشه در سنت دینی زرتشتیان دارند، اما از منظر تاریخی و فرهنگی بخشی از حافظه کهن ایرانزمین نیز به شمار میروند. انتقال چنین آموزشی به فضای موزه، میتواند نشانهای از خروج تدریجی این میراث از محدوده یک فعالیت صرفاً درونگروهی و معرفی آن در قالب سرمایهای فرهنگی و قابل نگهداری برای جامعه گستردهتر باشد.این رویداد را میتوان گامی در مسیر پیوند میان سنت، آموزش و نهادهای فرهنگی دانست. موزه، به عنوان محل نگهداری اسناد و نسخههای خطی، ظرفیت آن را دارد که آموزشهایی از این دست را از سطح یک کلاس معمولی فراتر برده و به بخشی از فرایند شناخت، حفظ و بازخوانی میراث مکتوب تبدیل کند.از این منظر، اقدام گروه گاتهاپویان تنها برگزاری یک دوره آموزشی نیست، بلکه تلاشی برای بازتعریف جایگاه گاتهاخوانی و دیندبیره در فضای فرهنگی امروز است. اگر این روند ادامه یابد، میتواند به افزایش آگاهی نسل جوان، تقویت پیوند آنان با متون کهن و معرفی دقیقتر بخشی از میراث زرتشتی و ایرانی کمک کند.در مجموع، برگزاری کلاس آموزش دیندبیره و گاتهاخوانی در موزه مهربان پولاد را میتوان حرکتی فرهنگی با بار نمادین دانست؛ حرکتی که سنتی کهن را از فضای محدود آموزشهای داخلی به بستری رسمیتر، فرهنگیتر و پژوهشیتر منتقل میکند و نشان میدهد میراث زبانی و آیینی زرتشتیان، همچنان ظرفیت حضور فعال در زیست فرهنگی امروز ایران را دارد.
11:32 - 7 تیر 1405