امیرالمؤمنین(علیهالسلام)»:اِنتَظِروا الفَرَجَ وَلا تَیأسُوا مِن رَوحِ الله.همواره در انتظار (فرج و ظهور صاحبالزمان علیهالسلام) باشید و یأس و ناامیدی از رحمت خدا به خود راه مدهید. (بحار، ج ١٥، ص ١٢٣)
تببین در پرسشگری جوانان
مسئله «پرسش گری» نسل جوان و وظیفه «جهاد تبیین» مدیران و مربیان، یکی از حساس ترین و سرنوشت سازترین موضوعات نظام تربیتی چه در مدرسه چه در مسجد و جامعه است. جوان پرسشگر است و تا جواب را خود را به درستی و اقناعی نگیرد راضی نمی شود حفظ و صیانت از این موضوع و اجرای درست و مفید جواب پرسشگری حلقه مفقوده امروزه خیلی از این مجموعه ها می باشد که برای خط راه نشان دادن این مهم به نکات و روشهای اجرایی این موضوع پرداخته میشودالبته برای محکم سازی اعتقادی و تبیین مؤثر برای جوانان، روشهای عملی زیر را میتوان درمساجد،مدارس، خانواده و فضای رسانه به کار گرفت و گسترش داد. ۱. روش «پرسش برانگیز» به جای «پاسخ آماده»_ به جای اینکه جواب یک سؤال را فوری بدهید، خود جوان را به پرسش وادارید.مثال: «به نظر تو چرا این شبهه ایجاد شده؟ چه چیزی در این حرف قانعت نمیکند؟»ذهن او فعال میشود و پاسخ نهایی را از آنِ خود می داند، نه اینکه تحمیل شده بداند .۲. روش «قیاس و تمثیل» با مثالهای روزمره_ مفاهیم انتزاعی را با تصاویر عینی و قابل لمس و مثال های قابل درک پیوند بزنید.مثال: برای تبیین عدالت، از تقسیم یک کیک بین چند دوست مثال بزنید. برای تبیین جهاد تبیین، از واکسینه شدن در برابر ویروس کرونا و یا اتحاد مردم در جنگ ۱۲ روزه کمک بگیرید. پیچیدگی سؤال را می شکند و فهم را آسان و قابل درک می کند.۳.روش «استدلال همدلانه»(جایگزین ردّ سریع) _ ابتدا احساس جوان را تصدیق کنید، سپس منطق را وارد کنید.عبارت کلیدی: «میدانم چرا این سؤال برایت پیش آمده، خیلیها همین ابهام را دارند...» او احساس تحقیر یا نادیده انگاشته شدن نمی کند.
۴. روش «مواجهه با منبع» نه فقط نتیجه_ به جای گفتن «فلان حکمت این است»، او را به سراغ متن یا مستند و ریشه تاریخی قابل لمس ببرید.مثال: یک سخنرانی کوتاه از رهبرمعظم انقلاب و یا یکی از علما و حتی یک فرد خارجی ، یک فیلم مستند یا یک مقاله معتبر را با هم ببینید و سپس تحلیل و بررسی کنید.قدرت تحلیل مستقل در او پرورش می یابد.۵.روش «گفت وگوی سقراطی»(پرسش زنجیرهای)_ با پرسشهای پشت سر هم، او را به تناقض گویی یا کشف حقیقت برسانید.مثال: اگر میگوید «دین مانع پیشرفت است»، بپرسید: «پیشرفت یعنی چه؟ راههای رسیدن به پیشرفت سختی است و...»خود دانش آموز به جواب می رسد و استدلال را درونی می کند.۶. روش «داستانگویی و روایت» _ حقایق را در قالب داستان واقعی یا تمثیلی بیان کنید.مثال: برای تبیین نقش شهدا، داستان زندگی یک شهید دانش آموز یا بزرگ را روایت کنید، نه فقط آمارو شهید شدنش بلکه روش زندگی و مدیدیتش را .داستان احساسات را درگیر می کند و ماندگارتر از استدلال خشک است.۷. روش «ایجاد تجربه زیسته» (آزمایش عملی)_ اجازه دهید جوان یک ارزش را عملاً لمس کند و با آن ارتباط بگیرید.اردوی جهادی، دیدار با یک خانواده شهید، یا مشارکت در یک کار گروهی برای کمک به دیگران.ایمان وقتی در عمل آزمایش شود، محکم تر می شود.۸. روش «آموزش سواد رسانه و تفکر نقادانه»_ به او یاد بدهید چگونه یک خبر جعلی و شبهه را تشخیص دهد. یک شبهه رایج را مثلا در اینترنشنال بردارید و مراحل تحقیق درباره آن را با هم طی کنید (بررسی منبع، تاریخ، تطابق با واقعیت).در برابر بمباران اطلاعاتی و اخبار جعلی دشمن واکسینه می شود.
۹. روش «گام به گام و تدریجی»_ انتظار نداشته باشید در یک جلسه همه ابهامات حل جوان شود.هر بار یک بخش از پاسخ را بدهید و او را به فکر کردن درباره ابهام هایش دعوت کنید. از شوک آوری و فشار روانی و استهاله شدن جلوگیری می کند.۱۰. روش «الگوسازی زنده» (مربی به مثابه سند)مهمترین ابزار تبیین، شخصیت خود مربی است. باورپذیرترین پاسخ را وقتی جوان ببیند مربی بر اساس همان حرفهایی که می زند زندگی می کند، نیازی به استدلال اضافه نیست.رفتار مربی از هزاران کتاب گویاتر است.۱۱. روش «فضای امن و بدون قضاوت»_ جلسات پرسش و پاسخ بدون نمره و امتحان برگزار کنید.بگویید «هر سؤالی داری بپرس، مهم فهمیدن است، نه تأیید من.»ترس از سرزنش از بین می رود و ریشه سؤال آشکار می شود.۱۲. روش «پیوند با هویت و تعلق»نشان دهید پاسخ سؤال او با هویت ملی، دینی و انقلابی اش گره خورده است.«ما ایرانیها همیشه در تاریخ استقلال فکری داشتیم، این راه ادامه همان راه است.»سؤال از یک مسئله شخصی به یک مسئله هویتی تبدیل میشود.محکم سازی اعتقادی یک فرآیند است نه یک رویداد. موفق ترین مربیان کسانی هستند که:_ شنونده خوبی اند (پیش از پاسخ، خوب می پرسند)._ رابطه عاطفی برقرار می کنند (پیش از تبیین، جذب میکنند)._ صبورند (تکرار سؤال را نشانه شکست نمی دانند)._ مُجهز به ابزارهای مفیدی هستند (از کلیپ، پادکست، اینفوگرافیک و شبکه های اجتماعی غافل نمیشوند)._ اهل مطالعه هستند و می توانند با مثال های تاریخی و علمی سؤال کننده را اقناع نمایند اگر این روشها با اخلاص و عشق و علاقه به نسل جوان همراه شود، یقیناً «جهاد تبیین» به ثمر می نشیند.
جوان اقناع شده، در طوفان شبهات و تحولات و اخبار جعلی متزلزل نمی شود، بلکه خود به سرمایه انسانیِ تمدن ساز تبدیل می گردد. البته این سرمایه سه ویژگی منحصربه فرد دارد:۱. خودجوشی: او دیگر مصرف کننده فکر نیست، بلکه تولیدکننده ایده و راه حل می شود.۲. چندبرابری قدرت: یک جوان قانع، توان اقناع چندین نفر دیگر را نیز پیدا می کند.۳. پایداری: اعتقادی که از مسیر پرسش و پاسخ آزادانه به دست آمده باشد، برخلاف اعتقاد تقلیدی، در برابر سختیها و گذر زمان مقاومت می کند.این همان نکته هایی است که در جهاد تبیین نباید از آن غافل شد: هزینه اقناع در کوتاه مدت شاید سنگین باشد، اما بهای ناامیدی و بی هویتی جوانان در بلندمدت غیرقابل جبران است.اگر امروز باصبر و منطق پاسخگوی نسل z و نسل آلفا باشیم، فردا شاهد مدیران، دانشمندان و فعالان فرهنگیای خواهیم بود که نه از سر اجبار، که از سر بصیرت پای آرمانهایشان ایستاده اند.محمد صائبی کارشناس ارشد برنامه ریزی فرهنگی و روابط عمومی #جوانان#پرسشگری #تبیین
07:57 - 23 بهمن 1404
2 پاسخ
@emardomii23 بهمن 1404در پاسخ بهسومین آیین بهره وری از طرح های الگویی گروه اقتصاد مردمیبا لطف و مدد خداوند و با همت، سرمایه، ابتکار و حضور جدی آحاد مردم سومین آیین بهره وری از طرح های الگویی #گروه_اقتصاد_مردمی را در 29 بهمن 1404 برگزار خواهیم کرد.https://nikparseh.com/۱۱ MB
تازه ترین اخبار
- لردگان در ۱۲فروردین
- آتشنشانی قدس در تراز مدیریت بحران
- فیلم| گروههای جهادی بروجردی در کنار مردم آسیب دیده از جنگ
- خانوادههای شهدا سرمایه معنوی جامعه هستند
- ایران ۶۵؛ رژه کم نظیر خودرویی نودژ
- بارش تگرگ بهاری در رامیان
- واکاوی راهبرد هماهنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی؛ چرا باید امارات را نقرهداغ کرد؟
- دستخط ۶۰۰ میلیونی برای سرمشق وطنپرستی
- هنرمند یزدی: وظیفه هنرمند همراهی با مردم و دفاع از وطن است
- قرارگاه حمزه: هر زمان اراده کنیم، به گروهکها ضربه میزنیم