پنجه قدرت ایران روی گلوی صنعت دیجیتال دنیا

بسته‌شدن تنگه هرمز یک بحران خاموش در صنعت تراشه ایجاد کرده؛ صنعتی که قلب فناوری‌های دیجیتال دنیاست.
گروه علم و پیشرفت خبرگزاری فارس- در پی پاسخ ایران به تجاوز آمریکا و اسرائیل، یکی از حیاتی‌ترین شریان‌های انرژی جهان یعنی تنگه هرمز عملاً از چرخه تجارت جهانی خارج شده است؛ گذرگاهی که پیش از این، مسیر انتقال حدود یک‌پنجم گاز طبیعی مایع و نفت جهان بود. این اختلال، همراه با حملات مستقیم به تأسیسات انرژی قطر —به‌ویژه مجتمع «راس لفان»، بزرگ‌ترین مرکز تولید LNG جهان—به توقف یا کاهش شدید تولید گاز منجر شده است. اما پیامد کمتر دیده‌شده این بحران، نه در بازار نفت، بلکه در بازاری بسیار تخصصی‌تر و حساس‌تر آشکار شده: هلیوم.
از آنجا که هلیوم محصول جانبی فرآوری گاز طبیعی است، توقف تولید LNG در قطر—که حدود یک‌سوم هلیوم جهان را تأمین می‌کند—به‌طور مستقیم عرضه جهانی این گاز حیاتی را مختل کرده است. همزمان، بسته‌شدن تنگه هرمز عملاً صادرات همین میزان محدود تولید را نیز متوقف کرده است. نتیجه، حذف ناگهانی نزدیک به یک‌سوم عرضه جهانی هلیوم از بازار بوده؛ شوکی که به‌سرعت زنجیره‌های صنعتی پیشرفته را تحت فشار قرار داده است.

گازی نامرئی با نقشی حیاتی در دنیای دیجیتال

در نگاه اول، هلیوم بیشتر با بالن‌ها یا کاربردهای پزشکی شناخته می‌شود، اما در قلب صنعت نیمه‌هادی، نقشی غیرقابل جایگزین دارد. این گاز در فرآیندهای حساس تولید تراشه—از خنک‌سازی ویفرهای سیلیکونی تا ایجاد محیط‌های فوق‌پاک در مراحل لیتوگرافی—استفاده می‌شود و به‌دلیل ویژگی‌های فیزیکی خاص خود، جایگزین مؤثری ندارد. برخی از پیشرفته‌ترین کارخانه‌های تولید تراشه در جهان، به‌ویژه در شرق آسیا، به جریان پایدار هلیوم با خلوص بالا وابسته‌اند. حتی یکی از معدود تأسیسات تولید «هلیوم با کیفیت نیمه‌هادی» در جهان، در قطر قرار دارد. به همین دلیل، کارشناسان این گاز را به‌عنوان «گلوگاه جدید» در زنجیره تأمین فناوری توصیف می‌کنند؛ عنصری که نبود آن می‌تواند کل فرآیند تولید تراشه را مختل کند.

کشورهایی که در خط مقدم آسیب قرار دارند

بیشترین آسیب‌پذیری در برابر این بحران، متعلق به کشورهایی است که همزمان مصرف‌کننده بزرگ تراشه و وابسته به واردات هلیوم از خاورمیانه هستند.در این میان، کره‌جنوبی یکی از آسیب‌پذیرترین کشورهاست؛ این کشور در سال ۲۰۲۵ حدود ۶۵٪ هلیوم خود را از قطر وارد کرده و شرکت‌هایی مانند سامسونگ و SK hynix به آن وابسته‌اند. تایوان، به‌عنوان قطب جهانی تولید تراشه، بخش قابل‌توجهی از هلیوم مورد نیاز خود را از همین مسیر تأمین می‌کرده و هرگونه اختلال طولانی می‌تواند تولید آن را تحت فشار قرار دهد. ژاپن و چین نیز به‌عنوان واردکنندگان بزرگ گاز و مواد صنعتی، در معرض ریسک مشابه قرار دارند، هرچند برخی از آن‌ها به‌دنبال تنوع‌بخشی به منابع تأمین هستند.در سطحی گسترده‌تر، این بحران کل زنجیره فناوری جهانی—از تولیدکنندگان آمریکایی تا مصرف‌کنندگان اروپایی—را تحت تأثیر قرار می‌دهد، زیرا تولید تراشه به‌شدت متمرکز و وابسته به چند گره جغرافیایی خاص است

ریسک امنیتی و اقتصادی در آمریکا

تایوان، به‌ویژه از طریق شرکت TSMC بزرگ‌ترین تولیدکننده قراردادی تراشه در جهان است و بخش بزرگی از پیشرفته‌ترین نیمه‌هادی‌های دنیا را تولید می‌کند. غول‌های آمریکایی مانند اپل، انویدیا و AMD به تراشه‌های این شرکت وابسته‌اند.
به همین دلیل، این موضوع بیشتر از همه، ایالات متحده را تحت‌تاثیر قرار خواهد دارد. حتی دولت آمریکا اعلام کرده که کمبود ظرفیت داخلی در تولید تراشه‌های پیشرفته یک «ریسک اقتصادی و امنیتی» محسوب می‌شود.

از گاز تا گجت: زنجیره‌ای از افزایش قیمت‌ها

نشانه‌های اولیه این بحران اکنون در بازارها قابل مشاهده است. قیمت هلیوم، در پی توقف تولید در قطر، در برخی معاملات تا دو برابر افزایش یافته و تحلیل‌ها از رشد بیشتر در صورت تداوم بحران خبر می‌دهند. اما اثر اصلی این شوک، به‌صورت تدریجی و زنجیره‌ای منتقل می‌شود.در مرحله نخست، تولیدکنندگان تراشه با افزایش هزینه مواد اولیه و محدودیت در تأمین مواجه می‌شوند. در مرحله بعد، این فشار به افزایش قیمت یا کاهش عرضه تراشه‌ها منجر می‌شود. و در نهایت، مصرف‌کنندگان با افزایش قیمت طیف وسیعی از کالاها—از تجهیزات الکترونیکی گرفته تا خودروها—روبرو خواهند شد.همزمان، اختلال در حمل‌ونقل دریایی و افزایش هزینه‌های لجستیکی، این روند را تشدید کرده و مدل «تولید به‌موقع» در صنعت فناوری را با چالش مواجه ساخته است.
اگر اختلال در تنگه هرمز ادامه یابد، تحلیلگران از احتمال شکل‌گیری موجی از «تورم فناوری» سخن می‌گویند؛ پدیده‌ای که در آن، یک شوک در زنجیره تأمین مواد اولیه، کل اکوسیستم دیجیتال را تحت تأثیر قرار می‌دهد.#تراشه#هلیوم#اینتل#تنگه_هرمز#اخبار_جنگ
11:02 - 2 فروردین 1405
فناوری‌های پیشرفته
علم و فناوری



4 پاسخ

تصویر نمایه‌ی ‌فقط برای ایران‌
@Kiao0o7 روز پیش
در پاسخ به
همه با هم از تنگه احد (هرمز) تا حصول نتیجه نهایی و پیروزی کامل ایران، با چنگ و دندان پاسداری می کنیم.

تصویر نمایه‌ی ‌یواش یواش‌
@yawashyavash7 روز پیش
در پاسخ به
نام ایران کابوسی برای شیاطین.صدها سال است که سعی کردن نامی از ایران نباشد.اگر قاجار و پهلوی و.سعی مشکورشیطانی داشتن و بذل وبخشش کردن،خمینی وعلی و شاگردان باچنگ و دندان از خاک ایران ذره ای به دشمن ندادن وبلکه از چپ چپ نگاه کردن اجنبی به خاکمان پشیمان کردن.جاوید ایران من پاینده پرچم سه رنگ الله نشان

ضرر را متوقف کنید و از جنگ خارج شوید

نامزد سابق ریاست‌جمهوری آمریکا:اگر به زیرساخت‌های انرژی ایران حمله کنید،ایران به همان شکل پاسخ خواهد داد و حوثی‌ها دریای سرخ را مسدود خواهندکرد و نفت و گاز جهانی را بیشتر به خطر خواهند انداخت.اقتصاد ایالات متحده و جهان را غرق نکنید.ضرر را متوقف کنید و از جنگ خارج شوید.از توجه شما به این موضوع متشکرم

تصویر نمایه‌ی ‌از هیروشیما تا میناب‌
@NightMan7 روز پیش
در پاسخ به
مطالبه

قاطعانه و بدون هیجان، مقابل تهدید ترامپ برای زدن نیروگاه کوتاه نیایید!

اخیرا ترامپ پدوفیل چون کاملا کنترل جنگ را از دست داده و صهیونها هم گنبد پوشالیشان کاراییش به زیر سی درصد رسیده است ، متوسل به فرایند آشوب داخلی شده بودند که با هوشیاری رهبر و ملت ان هم تا این لحظه خنثی گشته ، لذا تنها راه باقی مانده تهدیدهای اهریمنانه و رعب آور میباشد، مانند زدن نیروگاه های برق ایران و یا حتی تهدیدات کشتار جمعی در آینده . کاملا علمی و منطقی و محاسباتی ، باید هر تهدید او را چند برابر تهدید و عمل کرد و یمن را هم کاملا در جنگ شرکت داده و‌ داخل مرزهای آمریکا هم بحران و جنگ‌ را به مردمش فهمانید . تهدیدهای اهریمنانه ترامپ بطور واضح امکان عملی شدن ندارد ، چون اولا شرایط سیاسی و اقتصادی امریکا اجازه نمیدهد، به عنوان مثال در جنگ ویتنام که بسیار وسیع تر و طولانی تر و در مقطع اوج اقتدار آمریکا بود نمیتوانست حتی در لحظه شکست کامل تهدید اتمی خود را اجرا کند . در حال حاضر که شرایط آمریکا به مراتب ضعیف تر است . ثانیا اغلب بلوک غرب و حتی دولتمردان امریکا دنبال بهانه ای برای تضعیف و خارج کردن ترامپ از جایگاهش هستند. پس شک نکنید اگر بخواهد بعنوان مثال نیروگاه برق بزند و بعد ایران تمام نیروگاههای منطقه را بزند ،بلافاصله این عمل باعث سقوط سیاسی ترامپ در کشورش و جهان غرب خواهد شد و چه بسا بهانه ای برای عزل قانونی وی. تهدیدهای بزرگتر که حتی بیان کردنش باعث سقوطش خواهد شد. لذا بهیچ عنوان نباید در دام ترس یا مصلحت اندیشی غیر علمی بیفتیم و کاملا قاطع به هر حرکتی با چند برابر شدت پاسخ دهیم و هر دو تنگه هرمز و باب المندب را کاملا ببندیم وگرنه بدون شک ترامپ روانپریش و پدوفیل به چیزی کمتر از یک ایران تکه پاره ، بدون زیرساخت و سلاح موثر و نوکر کاملا مطیع آمریکا ، رضایت نخواهد داد. جدا از آن اگر ما واقعا حسینی هستیم باید واقعا ایمان به هیهات من الذله داشته باشیم و بهیچ عنوان به مشورت هایی که شامل ترس از تهدید ، یا مصلحت های ضعیف کننده نیروی نظامی ما بشود وقعی ننهیم و شخص مقام معظم رهبری ، حکم حکومتی شامل جواب چند برابری به هر عمل خصمانه دشمن را به کل کشور و تمام نیروی مقاومت منطقه اعلام نمایند.

مقام معظم رهبری، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شورای عالی امنیت ملی، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح

100
گزارش از مطالبه
1000
پیگیری از مسئول مربوطه