اثرات اقتصادی شهر خلاق چیست؟ / نقش خلاقیت شهری در توسعه پایدار
اصفهان تنها شهر کشور است که نائل به کسب لقب شهر خلاق از یونسکو شده اما هنوز بسیاری از شهروندان با معنی این عنوان و اثرات اقتصادی خلاقیت شهری آشنا نیستند.
به گزارش خبرگزاری فارس از اصفهان، الحاق اصفهان به مجموعه شهرهای خلاق دنیا این روزها در صدر اخبار شهر قرار دارد و البته شاید تعداد کمی از مردم از کم و کیف این خبر و اثرات اقتصادی آن خبر داشته باشند. اصفهان اولین شهر کشور است که از نظر یونسکو موفق به کسب این عنوان شده است و بهزعم تحلیلگران اقتصادی این اتفاق میتواند اثرات اقتصادی مثبتی برای اصفهان و تقویت محور توسعه آن که همان گردشگری است به همراه داشته باشد.
شهر خلاق چیست؟
در قرن بیست و یکم، جذب نخبگان و استعدادهای خلاق به یکی از مهمترین ابزارهای شهرها برای رشد و پیشرفت اقتصادی تبدیل شده است. در این راستا، نظریه شهر خلاق توسط ریچارد فلوریدا مطرح گردید که در آن ظهور عصر خلاق در شکل یک انقلاب اجتماعی مهار نشدنی معرفی شده است. به باور این نظریه، جذب افراد خلاق موجب قدرتمند شدن شهرها و بالندگی اقتصادی آن میگردد.
نظریه شهر خلاق فلوریدا بر خلاف جدید بودنش، بهسرعت در میان دانشمندان، جغرافیدانان و پژوهشگران شهری مورد پذیرش قرار گرفته است.
بر مبنای این نظریه، نخبگان یا طبقه خلاق به سکونت در شهرهایی گرایش دارند که از تنوع، تساهل و تسامح چشمگیری برخوردار بوده و از نظر کیفیت محیط شهری و استانداردهای طراحی از سطح بالایی برخوردار باشند.
بر اساس استانداردهای یونسکو شهر خلاق، شهری است که از نوآوری و توانمندیهای شهروندان در توسعه پایدار شهری استفاده میکند.
بهتر شدن زندگی شهروندی با ایدههای جدید
شبکه شهرهای خلاق در سال 2004 توسط یونسکو پایهگذاری شد و خلاقیت مردم را در کنار صنایع دستی، معماری و طراحی، رسانه، موسیقی و غذا بهعنوان شاخصههای شهر خلاق اعلام کرد.
شهر خلاق جایی است که هنر و تنوع فرهنگی به دلیل اهمیت و توانایی خاص آن مورد تشویق قرار میگیرد و افراد میتوانند در زندگی روزمره خود از فعالیتهای خلاق بهره ببرند.
ایده شهر خلاق مبحثی جدید و مورد توجه در حوزه مطالعات شهری و بهویژه مدیریت شهری است و بر بهتر شدن محیط زندگی و ارتقای کیفیت زندگی بهواسطه تفکرات نو شهروندان تأکید دارد.
این ایده گسترده دید و اندیشه مدیران، برنامهریزان و شهرسازان را وسعت داده و به تنوع علایق و عقاید در پهنه شهر احترام میگذارد.
همچنین ایجاد شهرهای خلاق باعث رونق و شکوفایی حیات شهری میگردد که این خود سطح مناسبات یک شهر را در پیوند با سایر شهرها در مقیاس ملی و فراملی گسترش میدهد.
ارکان شهر خلاق شامل مردم، بنگاههای اقتصادی، فضاها، پیوندها و چشماندازها است که توجه به این ارکان برای ایجاد و توسعه شهرهای خلاق در آینده حیاتی است.
اصول انتخاب شهر خلاق چیست؟
در تجزیه و تحلیل خلاقیتهای شهری چهار اصل انعطافپذیری، ابتکار، خطرپذیری و رهبری بهعنوان شاخصهای شهر خلاق مورد توجه قرار میگیرد.
یونسکو شبکه شهرهای خلاق را با هدف کمک به بازیابی پتانسیلهای اقتصادی، اجتماعی و خلاق صنایع فرهنگی که بهوسیله هنرمندان محلی برپا میشد، دایر کرد تا بتوانند یونسکو را در هدف تنوع فرهنگیاش به نتیجه برسانند.
این شبکه متشکل از هفت زمینه بوده و هر شهر با توجه به انرژی و ظرفیتی که به صنعت خلاقانه اختصاص میدهد، اولویت خود را بر اساس ادبیات، سینما، موسیقی، مهارت و هنر فرهنگ مردم (هنرها و صنایع دستی)، طراحی، هنرهای رسانهای (توسعه فرهنگی و صنایع خلاق) و تغذیه برنامهریزی میکند.
شهر خلاق و قابلیت تثبیت توسعه پایدار
به گفته مهدی جمالینژاد برخورداری از قابلیتهای بالا در عرصه فرهنگ و هنر از شاخصههای شهرهای خلاق است و این بدان معنا است که بستر مناسب و قابلیت توسعه پایدار از ویژگیهای شهر اصفهان است.
همانگونه که در بیانیه یونسکو آمده است، خلاقیت بهعنوان موتور محرک توسعه پایدار شهری به همراه مشارکت اجتماعی و چالاکی فرهنگی میتواند آیندهای متعالی برای شهر را به ارمغان آورد، لذا مدیریت شهری با پیگیری ثبت اصفهان در شبکه جهانی شهرهای خلاق و همچنین ایجاد مرکز خلاقیت و نوآوری در شهرداری اصفهان، نخستین گامهای مؤثر را در این عرصه برداشته است.
شهر خلاق دروازه جذب گردشگران خارجی
سید ناصر موسویلارگانی در خصوص پیوستن اصفهان به جمع شهرهای خلاق در زمینهٔ صنایعدستی، اظهار کرد: بهطور قطع اصفهان مهد صنایع دستی کشور است و اگر کوتاهی مسئولان نبود حتی سالها پیش این افتخار نصیب نصف جهان میشد.
وی تأکید کرد: برای استفاده از این ظرفیت اصفهان میتواند با کمک مسئولان مربوطه شاهد تحولی بزرگ باشد و از این پتانسیل ارزآوری خوبی نصیب استان و کشور شود.
عضو کمیسیون اقتصادی مجلس گفت: با توجه به پتانسیل موجود در صنایعدستی اصفهان، گردشگران بسیاری روانه این شهر شده و این موجب اشتغال و درآمد برای کشور خواهد شد.
وی با اشاره به اینکه موضوع صنایعدستی و گردشگری با یکدیگر در ارتباطاند، تصریح کرد: با آمدن گردشگر به اصفهان، با توجه به اینکه مراکز اقامتی موجود پاسخگوی نیاز آنها نیست، ساخت هتلهای بینالمللی در شهر افزایش مییابد.
موسویلارگانی افزود: بهطور قطع استفاده از پتانسیل صنایعدستی و گردشگری در استان اصفهان موجب تحولی بزرگ در صنعت هتلسازی استان و همچنین توسعه سیستم حمل و نقل میشود.
نقش اساسی خلاقیت شهری در توسعه اقتصادی کشور
به گفته سید مهدی هاشمی، رئیس کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی؛ بیشک فراهم نمودن شرایط و امکانات لازم برای بروز شهرهای خلاق ازجمله عواملی خواهد بود که بر رشد و توسعه اقتصادی کشورها اثر مضاعف و مفیدی خواهد داشت و شهر خلاق با تکیه بر مردم و بنگاههای اقتصادی بهعنوان ارکان اصلی خود و از سوی دیگر، از طریق تنوع جمعیت باعث تقویت خلاقیت میشود که از صفات مشخص و مهم این شهرها هست و نقش کلیدی و اساسی در رشد و توسعه اقتصادی دارد.
انتهای پیام/63062/ط30/د1000
00:05 - 27 آذر 1394