تویسرکان با 221 اثر تاریخی و طبیعی حلقه گمشده در غرب ایران
تویسرکان با 221 اثر تاریخی، فرهنگی و جاذبههای طبیعی و بکر حلقهای گمشده از بهشت غرب ایران زمین است.
به گزارش خبرگزاری فارس از تویسرکان، شهرستان تویسرکان یکی از شهرهای استان همدان با مساحت هزار و 555 کیلومتر مربع است که از شمال به شهرستانهای همدان، اسدآباد و بهار، از شرق به ملایر، از غرب به کنگاور، از جنوب به شهر نهاوند محدود میشود.
این شهرستان از سه شهر تویسرکان، سرکان و فرسفج تشکیل و دارای دو بخش مرکزی و قلقلرود و هفت دهستان و 111 روستا است.
شهرستان تویسرکان به سبب کوهستانی و مرتفع بودن از آب و هوای معتدل کوهستانی برخوردار است و منابع آبی آن شامل رودخانههای قلقلرود، کرزانرود، سرکانرود و سرابی میشود.
زبان مردم تویسرکان فارسی اما برخی از روستاها به خاطر مجاورت با استان کرمانشاه و شهرهای ملایر و نهاوند کردی و لری است.
* جاذبههای طبیعی
از مهمترین مناطق گردشگری طبیعی تویسرکان منطقه بکر و دستنخورده خانگرمز، شهر سرکان و منطقه شهرستانه است.
تمام مسیرهای تویسرکان برگرفته از فضای سبز و سرشار از زیبایی و نعمتهای خدادادی است که فقط با حضور در این صحنههای بیبدیل میتوان این منطقه توریستی را حس و لمس کرد که از جمله این مناطق شهر سرکان، منطقه گزندر، روستای گشانی و... است.
* آثار تاریخی و فرهنگی
پس از مختصر معرفی در مورد این دیار در سفری کوتاه از چند اثر تاریخی، فرهنگی و دینی تویسرکان بازدید میکنیم.
شهرستان تویسرکان با بیش از 2 هزار سال قدمت، 221 اثر تاریخی و فرهنگی دارد که از این تعداد 164 اثر در بخش مرکزی و 57 اثر در بخش قلقلرود قرار دارد.
از مجموع 221 اثر تاریخی، فرهنگی و دینی 67 اثر در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده که 32 اثر متعلق به بخش مرکزی و 35 اثر مربوط به بخش قلقلرود تویسرکان است.
بخشی از 221 جاذبه تاریخی و فرهنگی تویسرکان شامل آرامگاه حضرت حیقوق نبی(ع)، آرامگاه میررضی آرتیمانی، آرامگاه ابوالمعجن ثقفی (پیر کمر بسته) در شهر سرکان، قلعه اشتران، مسجد جامع تویسرکان، چنار مسجد باغوار، بازار سرپوشیده قدیمی (راسته بازار)، مدرسه شیخ علیخان زنگنه، امامزاده اسماعیل زرهان، خانه مسعودی (موزه تاریخ و فرهنگ)، حمام سراب (موزه مردمشناسی)، امامزاده زید بن علی (شاه زید)، امامزاده اسماعیل (امامزاده کوه)، امامزاده ناصر(ع) و کاروانسرای فرسفج و پل فرسفج میشود.
از آثار فوق تعدادی در شهرهای سرکان و فرسفج قرار گرفته و هر کدام به نحوی نمایانگر گذشته پر افتخار مردمان این سرزمین است.
* موزه تاریخ و فرهنگ (خانه مسعودی)
خانه مسعودی، عمارتی در ضلع شمالی شهر تویسرکان است که به استناد کتیبه موجود در این محل، تاریخ این اثر به 1290 هجری قمری و مقارن با عصر قاجار میرسد.
این اثر تاریخی در مساحت هزار و 323 متر مربع در دو طبقه ساخته شده، که هر طبقه متشکل از یک اتاق اصلی که طرفین آن چند اتاق فرعی و در انتهای هر کدام از این اتاقها یک اتاقک (انبار یا پستو) ایجاد شده است.
سقف همه اتاقهای این خانه به جز اتاق شاه نشین لمهکوبی شده و پنجرهها هم ارسی شکل بوده که توسط مالکان تعویض شده است.
زیباترین بخش از این بنای تاریخی اتاق شاهنشین در طبقه اول است که در بالای دیوارهای آن تصاویری از شاهان کیانی تا عصر قاجار نقاشی شده است.
خانه مسعودی از آثار تاریخی دوره قاجاریه 27 دی 77 به شماره 2246 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
* حمام سراب (موزه مردم شناسی)
حمام سراب تویسرکان در گذشته به عنوان حمام عمومی مورد استفاده مردم منطقه سرابی تویسرکان بوده، این اثر از جمله آثار تاریخی تویسرکان و در منطقه سرابی این شهر احداث شده است.
این اثر متعلق به دوره قاجاریه با مساحت 550 متر مربع و زیربنای 480 متر مربع و ارتفاع متوسط سه متری از سطح زمین، مصالحی نظیر سنگ، آجر، آهک، ملات و ساروج ساخته شده است.
در حال حاضر کتیبه آهکی این بنا در موزه تاریخ و فرهنگ تویسرکان، خانه مسعودی نگهداری میشود. در این کتیبه آمده است «این خانه به همت اهل قریه به سنه 1303 هجری قمری ساخته شده است».
این حمام برابر اصول و قاعده از دو بخش اصلی گرمخانه و یا حمام گرم و سردخانه یا حمام سرد تشکیل شده است؛ در بخش گرمخانه گنبدی مدور دیده میشود که در زیر آن چهار دهانه طاق به سبک رومی و حوض آبی از جنس سنگ گرانیت در میانه این بخش احداث شده است.
طاقهای بنا گذاشته شده در این اثر از نوع رومی، جناقی و چهار بخشی است، آب مورد نیاز برای این حمام در قدیم از این مجموعه قنات موجود در محل تأمین میشد.
موزه مردمشناسی (حمام تاریخی سرابی) تویسرکان 18 بهمن سال 87 با شماره 25162 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
حمام تاریخی سرابی به همت اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان همدان در سال 90 مرمت و بازسازی شد.
بنای تاریخی حمام سرابی نیز به سبب ظرفیت و قابلیتهای بالای شهرستان تویسرکان در زمینه گردشگری و لزوم سرمایهگذاری برای استفاده کاربردی و بهینه از آن با کاربری موزه و سفرهخانه در سال 91 به بخش خصوصی واگذار شد.
* آرامگاه میررضی آرتیمانی
میررضی آرتیمانی از شعرا و عرفای قرن یازده هجری قمری دوره صفویه است.
میررضی در روستای آرتیمان سه کیلومتری تویسرکان متولد شد، آرامگاه این شاعر بزرگ در سال 54 توسط میراث فرهنگی بنا گذاشته شد.
بنای آرامگاه آجری و چهار وجهی است، قسمتهای از این بنا از داخل پنج چهار گوش به نام پنشتن ساخته شده است.
ساقی نامه و سوگند نامه میررضی شاعر قرن یازده تویسرکان در دنیا بینظیر است. این اثر تاریخی در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است. در طول سال این اثر گرانبها گردشگران زیادی را به خود میخواند.
سید «محمد» با تخلص «رضی» در سال 1307 هجری قمری چشم از جهان فرو بست.
* آرامگاه حضرت حبقوق نبی(ع)
حضرت حبقوق(ع) حدود 650 الی 700 سال قبل از میلاد در اواخر سنت (یوشیاهو)، عصر دانیال نبی(ع) و الیاس نبی(ع) زندگی میکرده است؛ او از انبیا دوازدهگانه بنی اسرائیل و نام در کتاب تورات عهد عتیق ذکر شده است.
حبقوق(ع) نزد پیروان دین یهود شأن و مقامی خاص دارد و برای مسلمانان نیز بسیار قابل احترام است به طوری که در طول سال زائران زیادی از سراسر ایران به زیارت این پیامبر میآیند.
واژه حبقوق در زبان عبری به معنای در آغوش گرفته شده، پدر ایشان یشوعالویت و مادرش شونامیت نام داشته است.
آرامگاه حضرت حبقوق نبی(ع) از بناهای تاریخی ملی ایران متعلق به دوره سلجوقیان است، این بنا از فاصله دور مانند یک برج مدور با سقف مخروطی دارای بدنه هشت شکلی بنا گذاشته شده است.
اساس بنا به این شکل است که هشت ترکه آجری در آن ساخته شده که ستونهای اصلی ساختمان را تشکیل میدهد.
روی دیوارهای خارجی با طاقنما و کاشیکاریهای متعدد که در عین سادگی و زیبایی دارای برخی خطوط و نقشهای جالب با ستارههای 6 ضلعی معروف به ستارهای داوود و سنبل دین یهود، مزین شده است.
این بنای تاریخی در 8 اردیبهشت سال 53 به شماره 969 در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.
* مسجد و چنار باغوار
مسجد باغوار از مساجد قدیمی با 200 سال قدمت با سبک و کیفیت ساختمانی متعلق به دوره صفویه احداث و از آثار ارزشمند ملی کشور در تویسرکان به شمار میرود.
مسجد باغوار با ستونهای سنگی و طاقهای ضربی و سقفهای گنبدی در کنار بازار سر پوشیده احداث شده است، این بنا دارای قناتی اختصاصی بوده که از دوران کهن تا چهل سال پیش جاری و در حوضی کنار مسجد آب شرب شمال شهر تویسرکان را تأمین میکرده که هماکنون چشمه این قنات مسدود است.
درخت 2 هزار ساله چنار مسجد باغوار یکی از کهنسالترین درختان ایران مربوط به اواخر دوره زندیه یکی دیگر از جاذبههای گردشگری تویسرکان محسوب میشود.
این درخت در حیاط مسجد و در محلهای به نام باغوار قرار دارد، این درخت هم در آثار ملی ایران ثبت شده است.
* مدرسه شیخ علیخان زنگنه
این مدرسه توسط شیخ علیخان زنگنه به دستور شاه سلیمان صفوی در سال 1090 هجری در تویسرکان احداث شد. این مدرسه حیاط مستطیل شکل در پلانی چهار ایوانی در یک طبقه است که گرداگرد آن تعداد 36 باب حجره متصل به هم ساخته شده است.
این مدرسه در گذشته و حال محل تحصیل طلاب علوم دینی بوده و در مرکز شهر در کنار بازار سرپوشیده قدیمی تویسرکان قرار دارد.
* خانه دکتر اقتداری
خانه آرضا محمودی (دکتر اقتداری) در 150 سال پیش در بافت قدیمی این دیار ساخته شد، سبک بنا از نوع حیاط مرکزی است، یعنی این ساختمان دارای چهار حیاط که هر کدام حکم یک واحد ساختمانی را دارد.
این بنا در مساحتی حدود هزار و 300 متر مربع بنا گذاشته شده است. خانه اقتداری از معدود بناهای الگوی ناب معماری در منطقه غرب به شمار میرود به طوری که توانایی تبدیل شدن به موزه غرب کشور را دارد.
خانه اقتداری هماکنون به عنوان اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری شهرستان مورد استفاده قرار گرفته و برخی از کلاسهای هنر صنعت چوب هم در این اثر تاریخی و فرهنگی آموزش داده میشود.
* بازار سرپوشیده قدیمی
این بازار از آثار به جای مانده دوران صفویه در تویسرکان حدود 370 سال پیش ساخته شد و در دوره قاجاریه توسط میرزا رضاخان کلانتر و ابدالخان مرمت شده است.
راسته بازار از یک راسته اصلی و چهار راسته فرعی که انتهای هر کدام در گذشته مختص به یک صنف خاص بوده و به آن گروه شهرت یافته، ایجاد شده است.
راسته اصلی معروف به راسته کفاشها، همراستای آن راسته مستوفی، و راسته منتهی به خیابان شهدا راسته حلاجها و شاخه غربی این بازار به کوچه مسجد جامع منتهی میشود.
ساختمان بازار یک طبقه و با آجر به صورت گنبدی شکل منظم احداث شده است. میراث فرهنگی تاکنون در دو مرحله این اثر را مرمت و بازسازی کرده است. راسته بازار تویسرکان با شماره 17/34 در فهرست آثار ملی کشور قرار دارد.
انتهای پیام/89010/ع40/ژ1001
00:05 - 14 فروردین 1393
4 بازنشر
271 بازدید
1 پاسخ
تازه ترین اخبار
- شهرداری ها نهادی مردمی و خدمتگزار مردم هستند
- نهالهایی که به یاد شهدای جنگ رمضان غرس شد
- ۵ مصدوم براثر واژگونی خودرو در محور مهریز_یزد
- ۲ دانش آموز اهل سنت لارستانی به خیل شهدا پیوستند
- در روز طبیعت، این هشدارهای مهم را جدی بگیرید
- رژه خودرویی از جوار شهید گمنام مجتمع مس سرچشمه
- فیلم| حماسه مردم سیرجان با کاروان خودرویی از قاب دوربین
- تشییع شهیدمرتضی نادری در اسلامشهر
- توزیع ۳۰۰ پاک وکیسه های زباله در پاک نگهداشت طبیعت
- رحمانی: احیای دریاچه ارومیه با نگاه علمی مسئولین محقق میشود