منتظر توافق باشیم یا چی؟
بار دیگر در آستانه یک نقطه عطف در مذاکرات ایران و آمریکا اکسیوس با خبرهای اختصاصی وارد میدان شده است. این رسانه که سابقهاش مملو از درز اطلاعات لحظهای و نقشآفرینی در مقاطع حساس است، این بار مدعی شده میانجیها روی تفاهمنامهای یکصفحهای کار میکنند که به بیانیهای برای پایان جنگ و ۳۰ روز مذاکره بر سر برنامه هستهای و تنگه هرمز منجر خواهد شد. پشت پرده ماجرا چیست؟نقش اکسیوس در زمینهسازی روانی جنگ و مذاکراتنقش آکسیوس فراتر از گزارشگری است. این رسانه به ابزاری در عملیات روانی واشنگتن تبدیل شده است. به عنوان مثال پیش از این رسانهها نقش باراک راوید، افسر سابق یگان جاسوسی ۸۲۰۰ رژیم صهیونیستی به عنوان خبرنگار ارشد این رسانه را افشا کرده بودند. پایگاههای خبری او را «عملیات روانی یکنفره علیه تهران» توصیف کردهاند. راوید که سابقه خدمت در واحد ۸۲۰۰ اسرائیل را دارد، با دسترسی به منابع آگاه دقیقا در لحظات تعیینکننده اخبار محرمانه فاش میکند.احتمال اول: لحظه حساس شکستقالب تکراری اخبار اکسیوس در مورد ایران کاملاً قابل پیشبینی است و تاریخ مصرفش گذشته است. اگر یادتان باشد همین چند هفته پیش اکسیوس ادعای «توافق قریبالوقوع» را مطرح کرد. در واکنش محمدباقر قالیباف این گزارشها را مسخره کرد. او تأکید کرد این اخبار، سناریوسازی برای توجیه «شکست بزرگ نظامی» آمریکا در تنگه هرمز است.احتمال دوم: الگوی تکراری تصنع دوگانگیآکسیوس به نظر میرسد یک الگوی تکراری را آغاز کرده، ابتدا ارائه روایت شکاف میان ترامپ و نتانیاهو که اتفاقا خبرش دیروز و امروز منتشر شده است و بعد انتشار خبر تفاهم مثبت و نزدیک (نگارش متن یک صفحهای). این نمایشِ تنشِ ساختگی، برای مشروعیتبخشی به پروسه مذاکره است.
احتمال سوم: خبرسازی برای تأثیر بر بازارمهمترین بخش این عملیات روانی، تأثیر مستقیم بر بازارهاست که در تاریخ مذاکرات با ایران تکرار شده است. تجربه نشان داده هدف اصلی ایجاد نوسان برای جابهجایی هدفمند نقدینگی و همچنین کنترل بازار جهانی است.احتمال چهارم: گامهای توافقبدیهی است که جریان مذاکرات در لحظات حساسی است و احتمال توافق نیز وجود دارد و باید این احتمال را هم درنظر گرفت. این درحالی است که نباید تحت تاثیر خبرسازی ها از گام های پس از توافق غافل شد.چرا احتمال غافلگیری وجود دارد؟با نگاهی به تاریخ مذاکرات و الگوی تکرارشونده بازی رسانهای پیش از ارائه نتیجه تازه از آن، باید دو نکته را بیش از پیش مدنظر داشت.جنگ روایتها شدیدتر میشود: براساس تجربه مذاکرات قبلی، ادعای شکاف در واشنگتن معمولا بزودی به ادعای آخرین اولتیماتوم یا نقض توافق توسط ایران تغییر خواهد یافت تا فضای مذاکره خراب شود.تغییر در فرمت مذاکرات: در دورهای گذشته خبرهایی منتشر میشد که مثلا یک طرف درخواست طرف دیگر برای تغییر محل مذاکرات را رد کرده است. احتمال تکرار این الگوی خبرسازی در ساعت ها و روزهای آینده وجود دارد تا یک طرف را در افکار عمومی مقصر جلوه دهند.این بار تفاهم زیر سایه تردید و خاطره دروغهای قبلی قرار دارد. بازی با اعتماد و بازار این بار با مقاومت هوشمندانهتری از سوی افکار عمومی روبرو شده است و دیگر حنای اخبار نگارش پیش نویس توافق و... رنگ سابق را ندارد، هرچند باید همه احتمالات را مدنظر داشت. واقعیت این است که مذاکرات سر چهارراه شکست، تصنع دوگانگی، تاثیر بر بازار و توافق قرار دارد و اخبار و اظهارنظرها درباره مذاکرات را باید با زیرنویس این چهار احتمال معنا کرد.
19:19 - 1 خرداد 1405
1 پاسخ