دستچین آمارهای سنوات قبل برای وارونه‌نمایی عملکرد دولت سیزدهم

یک کارشناس اقتصاد اخیرا برای حمله به دستاوردهای دولت شهید رئیسی و وارونه‌نمایی موفقیت‌های ۳ سال گذشته دست به انتخاب آمارهای سال‌های پیش‌تر بدون توجه به تغییرات مثبت آنها در دولت سیزدهم زده است.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ چند روز پیش وحید شقاقی شهری در گفت‌وگو با یکی از رسانه‌ها، نکاتی را درباره اقتصاد ایران و نتایج سیاست‌های دولت سیزدهم مطرح کرده است که در موارد متعدد هیچ ارتباطی با تحولات این سال‌ها ندارد.به عنوان مثال وی درباره رشد اقتصادی گفته است: «میانگین رشد اقتصادی دهه ۹۰ زیر ۱ درصد بوده و اقتصاد ایران در این دهه به دلیل تحریم‌های سخت اقتصادی و نیز در اواخر این دهه به دلیل شرایط کرونا، به شدت منقبض شده بود و مشخص بود که با یک بهبود نسبی، این اقتصاد منقبض شده قابلیت رهاشدگی دارد».معنای انقباض اقتصاد، کاهش تولید ناخالص داخلی و رشد منفی اقتصادی است اما همانطور که شقاقی شهری هم گفته است، رشد اقتصادی کشور در دهه 90 سالانه حدود یک درصد بوده است. بنابراین اقتصاد ایران در دهه 90 منقبض نشده است و رشدهای بعد از آن نمی‌تواند رشد طبیعی بعد از رها شدن فنر انقباض باشد.وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود رشد اقتصادی سال‌های 1400 تا 1402 تا ناشی از افزایش صادرات نفت دانسته است درحالی که رشد اقتصادی کشور به تفکیک بخش‌های مختلف قابل سنجش است. برای بررسی وضعیت رشد اقتصادی و صحت‌سنجی این ادعاها باید به آمارهای بانک مرکزی از رشد اقتصادی مراجعه کنید. جدول زیر براساس آمارهای بانک مرکزی تهیه شده است.
طبق این اطلاعات، بخش صنعت (بدون احتساب بخش معدن و ساختمان) در سال‌های 1400 تا 1402 به ترتیب 3.3 درصد، 9.5 درصد و 4.4 درصد رشد داشته است. به عبارت دیگر در مجموع این سه سال تولیدات بخش صنایع ایران 18 درصد افزایش یافته است. همچنین طبق گزارش بانک مرکزی شاخص کارگاه‌های بزرگ صنعتی در این سه سال 13.2 درصد رشد داشته است.همچنین بخش ساختمان باوجود اینکه در سال 1400 رشد منفی 6.5 درصد را ثبت کرده است در سال‌های 1401 و 1402 رشدهای 1.2 درصد و 7.1 درصد را به دست آورده و این نشان‌دهنده روند رو به رشد بخش ساختمان در دولت سیزدهم است.گروه خدمات هم رشدهای 6.5 درصد، 2.7 درصد و 3.8 درصد را به دست آورده است که نشان‌دهنده رشد مجموعا 13.5 درصدی بخش خدمات در دولت سیزدهم است. بخش نفت هم رشدهای 10.1 درصد، 10 درصد و 14.7 درصد را رقم زده که بیانگر رشد مستمر بخش نفت در این دوره است.تنها بخشی که رشد مناسبی به دست نیاورده، بخش کشاورزی است که ارقام منفی 2.6 درصد، مثبت 1.1 درصد و مثبت 0.2 درصد را ثبت کرده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد مهمترین علت کاهش رشد بخش کشاوزی، کاهش قابل توجه بارش‌ها در این دوره زمانی و استمرار آن بوده است.
اما در مجموع در سال‌های 1400 تا 1401 با احتساب نفت اقتصاد ایران 13.4 درصد و بدون احتساب نفت 11.4 درصد رشد تولید ناخالص داخلی داشته است. در ادبیات اقتصادی وقتی تولید ناخالص داخلی چند فصل پی در پی افزایش میِ‌یابد، به معنای پایدار رشد اقتصادی است. در دولت سیزدهم سه سال متوالی رشد اقتصادی متوسط 4 درصد به دست آمده است. در این دوره متوسط سالانه رشد بخش صنعت 6 درصد و متوسط سالانه خدمات 4.3 درصد بوده است. شقاقی شهری برای زیر سوال بردن کاهش نرخ بیکاری در دولت سیزدهم به نرخ مشارکت اقتصادی استناد کرده و گفته است: «گزارش وضعیت اشتغال و بیکاری نشان می‌دهد که نرخ مشارکت هم کاهش پیدا کرده است. به عبارتی، در سال‌های ۱۴۰۱-۱۴۰۲ نرخ مشارکت حدود ۴۱ درصد بوده؛ در حالی که در سال ۱۳۹۸ این نرخ در حدود ۴۵ درصد اعلام شده است».اما نگاهی به آمار مرکز آمار ایران از نرخ مشارکت اقتصادی در سال‌های گذشته مشخص می‌شود، نرخ مشارکت اقتصادی 44.7 درصدی سال 98 یک استثنا است زیرا در سال‌های قبل از آن نرخ مشارکت در همان دامنه 40 و 41 درصد بوده است. بنابراین نرخ مشارکت اقتصادی سال 1398 نه تناسبی با سال‌های قبل دارد و نه سال‌های بعد از آن.یک نکته‌ای که در محاسبات در نظر گرفته نمی‌شود، جمعیت آماری است. تا قبل از سال 1397 نرخ مشارکت اقتصادی براساس جمعیت فعال 10 سال به بالا ارزیابی می‌شد و از سال 1399 به بعد صرفا جمعیت فعال 15 سال به بالا مدنظر قرار گرفت. بنابراین بخشی از کاهش تعداد جمعیت فعال ناشی از تغییر دامنه از جمعیت 10 ساله و بیشتر به جمعیت 15 ساله و بیشتر است. منبع: مرکز آمار ایران/ اعداد به تعداد نفر
بنابراین برمبنای سال 98 نمی‌توان کاهش نرخ بیکاری در دولت سیزدهم را به کاهش نرخ مشارکت اقتصادی ربط داد زیرا همانطور که جمعیت فعال تغییر می‌کند، جمعیت شاغل 10 ساله تا 14 ساله از دامنه جمعیت شاغل حذف می‌شود.از طرف دیگر، گزارش مرکز آمار ایران نشان می‌دهد تعداد جمعیت شاغل در بهار 1403 معادل یک میلیون و 64 هزار نفر افزایش یافته است و این افزایش جمعیت شاغل در شرایطی محقق شده که از سطح اشتغال ناقص کاسته شده است.وی گفته است: «این نکته مهمی است که در اقتصاد ایران نرخ مشارکت روند کاهشی دارد». در حالی که گزارش مرکز آمار ایران چنین آماری را تایید نمی‌کند و بیش از دو دهه است که نرخ مشارکت اقتصادی در اقتصاد ایران در محدود 39 درصد تا 41 درصد قرار دارد و بهار 1403 نرخ مشارکت اقتصادی 41.2 درصد بوده است که در مقایسه با دوره بلندمدت خود کاهشی نداشته است و از بسیار از سال‌ها، نرخ بالاتری است.

کاهش سهم اشتغال ناقص از 30.4 به 21.6 درصد در دولت سیزدهم

شقاقی شهری در قسمت دیگر مصاحبه خود گفته است: «طی سال‌های اخیر اشتغال پاره‌وقت یک روند صعودی پیدا کرده است. این آمار هم سیگنال هشداری به ما می‌دهد؛ یعنی در اقتصاد ایران یک گروهی به مشاغل پاره‌وقت روی آورده‌اند، زیرا دیگر بازار کار یک شرایط اشتغال تمام‌وقت را فراهم نمی‌کند. اشتغال پاره‌وقت روند صعودی داشته و به ۵۱ درصد رسیده است که این آمار خیلی بالاست. این در حالی است که این آمار در سال‌های ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸ در حدود ۳۴ درصد بوده است.»باز هم مبنای این آمارها و تحلیل‌های پس از آن مشخص نیست زیرا اشتغال پاره وقت در سال طبق گزارش بانک مرکزی در سال 1398 معادل 30.4 درصد از کل اشتغال آن دوره بوده که این رقم در بهار 1403 به 21.6 درصد کاهش یافته است. درواقع اشتغال ناقص نه تنها افزای نیافته بلکه در دولت سیزدهم کاهش قابل توجهی هم داشته است.

رشد یک میلیون و 64 هزار نفری جمعیت شاغل در دولت سیزدهم باوجود کاهش 359 هزار نفری اشتغال ناقص

شقاقی شهری این مصاحبه را در 5 شهریور ماه 1403 انجام داده اما عجیب است که به آمارهای اشتغال سال 1401 استناد کرده است. در حالی که آمار سال 1402 و بهار 1403 منتشر شده است. وی مدعی شده است: «گزارش‌ها نشان می‌دهد که اقتصاد ایران حتی به تعداد شاغلان سال ۱۳۹۸ نرسیده است. در سال ۱۳۹۸ در حدود ۲۴ میلیون و ۷۵۱ هزار نفر تعداد شاغلان بوده، در حالی‌که این نرخ در سال ۱۴۰۱ به ۲۳ میلیون و ۷۷۹ هزار نفر رسیده است.»اما کافی است که این کارشناس به آمارهای جدیدتر استناد کند. میزان اشتغال کشور در بهار 1403 از 24 ملیون و 745 هزار نفر عبور کرده است که این میزان اشتغال یک میلیون و 64 هزار نفر بیشتر از بهار 1400 است. ضمنا در ترکیب اشتغال تحولات مهمی رخ داده است به‌طور ی که اشتغال ناقص با 359 هزار نفر کاهش از 2 میلیون و 311 هزار نفر در بهار 1400 به یک میلیون و 952 هزار نفر در بهار 1403 کاهش یافته است.درواقع در شرایطی یک میلیون و 64 هزار نفر به جمعیت شاغل کشور در دوران دولت سیزدهم افزوده شد که 359 هزار نفر از جمعیت اشتغال ناقص کسر شده است. درواقع در کنار افزایش جمعیت شاغل، کیفیت اشتغال هم رشد داشته است.

وارونه نمایی رکوردشکنی اشتغال در بخش صنعت

شقاقی شهری در این مصاحبه گفته است: «شواهد نشان می‌دهد که بسیاری از افراد به مشاغل با بهره‌وری پایین غیرمولد و دم‌دستی و غیرپایدار روی آورده‌اند.» اما بررسی جمعیت شاغل به تفکیک بخش‌های مختلف نتیجه کاملا متفاوتی را نشان می‌دهد. بررسی گزارش مرکز آمار ایران نشان می‌دهد، جمعیت شاغل در بخش صنعت در بهار 1403 در بالاترین سطح تاریخ قرار دارد چرا که هیچگاه جمیعت شاغل در بخش صنعت کشور به سطح 8 میلیون و 173 هزار نفر نرسیده است. جمعیت شاغل در بخش صنعت در سال 98 معادل 7 میلیون و 693 هزار نفر بوده که 480 هزار نفر کمتر از بهار 1403 است. همچنین در بهار 1400 جمعیت شاغل در بخش صنعت 7 میلیون و 872 هزار نفر بوده که باز هم 301 هزار نفر کمتر از بهار 1403 است. درواقع سهم اشتغال در بخش صنعت از کل جمعیت شاغل، از 32.5 درصد در بهار 1400 به 33 درصد در بهار 1403 افزایش یافته است. در چنین شرایطی آیا می‌توان گفت اشتغال در بخش صنعت، اشتغال در بخش با ارزش افزوده پایین و ناپایدار است؟*منبع مرکز آمار ایران/ اعداد به تعداد نفر
همچنین در بخش خدمات، جمعیت شاغل از 11 میلیون و 552 هزار نفر در بهار 1400 به 12 میلیون و 961 هزار نفر در بهار 1403 افزایش یافته است. به عبارت دیگر در دوران دولت سیزدهم اشتغال در بخش خدمات یک میلیون و 409 هزار نفر رشد کرده است. درواقع اشتغال در بخش صنعت و کشاورزی در دولت سیزدهم درمجموع یک میلیون و 710 هزار نفر افزایش داشته است.اما در بخش کشاورزی، به دو دلیل عمده کاهش بارش‌ها و توسعه مکانیزاسیون در بخش کشاورزی، جمعیت شاغل در این بخش در دوران دولت سیزدهم، همانند دو سال قبل از خود، کاهش یافته است. جمعیت شاغل در بخش کشاورزی از 4 میلیون و 249 هزار نفر در بهار 1400 به 3 میلیون و 595 هزار نفر کاهش یافته است و این کاهش، ارتباطی با سیاست‌های اقتصادی ندارد زیرا همانطور که ذکر شد، دو متغیر خشکسالی و توسعه استفاده از ماشین آلات کشاورزی در فرایند کاشت، داشت و برداشت، اشتغال در بخش کشاورزی را در این دوره زمانی کاهش داده است.اما اتفاق مهمی که در این دوره در بخش کشاورزی رخ داد، افزایش قابل توجه تولید محصولات استراتژیک مانند گندم بود به‌طوری که میزان خرید تضمینی گندم از 4.7 میلیون تن در سال 1400 به بیش از 11.5 میلیون تن در سال 1403 رسیده است.بنابراین، برخلاف ادعای شقاقی شهری، در دوران دولت سیزدهم هم جمعیت شاغل کشور یک میلیون و 64 هزار نفر افزایش یافته، هم 359 هزار نفر از اشتغال ناقص کاهش یافته و سهم این بخش از جمعیت شاغل از 33 درصد به 21 درصد کاهش یافته و هم سطح اشتغال در بخش‌های مولد مانند صنعت 301 هزار نفر رشد داشته است.

رشد 39.8 درصدی تشکیل سرمایه در ماشین آلات صنعتی طی سه سال گذشته

همچنین یکی از دلایل افزایش رشد اقتصادی در دولت سیزدهم، رشد قابل اعتنای تشکیل سرمایه در این دوره است. در شرایطی که در دولت تدبیر و امید تشکیل سرمایه در اقتصاد روندی نزولی داشت، در دولت سیزدهم شرایط معکوس شد و سرمایه‌گذاری در اقتصاد ایران رشد قابل توجهی پیدا کرد.آمار جدول زیر که برگرفته از گزارش‌های بانک مرکزی است، نشان می‌دهد تشکیل سرمایه در اقتصاد ایران در دوران دولت تدبیر و امید در مجموع منفی 37.4 درصد بوده است. در دولت تدبیر و امید تشکیل سرمایه در بخش ماشین آلات منفی 45.6 درصد و در بخش ساختمان منفی 29.2 درصد بوده است.
اما در دوره سه ساله دولت سیزدهم تشکیل سرمایه در اقتصاد ایارن 14.3 درصد افزایش می‌یابد. این رشد در بخش ماشین آلات صنعتی 3.8 درصد و در بخش ساختمان 0.7 درصد است. البته در بخش ساختمان، در سال‌های به علت کاهش تشکیل سرمایه در سال 1400، رشدهای 1.2 درصدی و 7.1 درصدی سال‌های 1401 و 1402 عمدتا جبران کننده کاهش تشکیل سرمایه در سال 1400 کرده است. بنابراین در دوران دولت سیزدهم سرمایه‌گذاری در اقتصاد ایران احیا شد و روند رشد و توسعه نسبت به سال‌های قبل از آن، امیدوارکننده‌ شد.

‌بی‌اعتنایی به گزارش رسمی صندوق بین المللی پول درباره کاهش فقر در دوران دولت سیزدهم

وی در ادامه صحبت‌های خود مدعی شده است: «سهم خانوار‌های فقیر از حدود ۱۱ درصد سال ۱۳۹۷ به ۴۰ درصد در سال ۱۴۰۲ افزایش یافته است.» اولا سال 1397 تا نیمه اول 1400 ارتباطی به عملکرد دولت سیزدهم ندارد و به دولت دوازدهم (دولت تدبیر و امید) مربوط می‌شود. دوما، براساس گزارش نهادهای داخلی و خارجی مانند صندوق بین المللی پول و بانک جهانی در دوران دولت سیزدهم از سطح جمعیت فقیر کاسته شده است. براساس گزارش صندوق بین المللی پول در دوران دولت سیزدهم نرخ فقر (مبتنی بر خط فقر 6.85 دلار) با 7.4 واحد درصد کاهش، به 21.9 درصد رسید. این به این معنا است که 6.5 میلیون نفر از جمعیت زیرخط فقر کاسته شده است. در همین مدت خانوارهای 4 دهک پایین رشد مصرف بالاتری نسبت به 6 دهک بالا تجربه کردند که این امر موجب کاهش نابرابری شد به طوری که ضریب جینی از 35.8 به 34.8 رسید. رسیدن ضریب جینی به عدد 34.8 پایین ترن نرخ از سال 1368 تاکنون است.اولین انتظار جامعه از کارشناسان اقتصادی، ارائه نقد و تحلیل‌های درست و کارشناسی است اما متاسفانه مشکل وقتی به وجود می‌آید که به دلایل نامعلومی شخص کارشناس نکاتی را مطرح کند که کاملا خلاف واقع است و این رویکرد موجب انحراف افکار عمومی شده و مانع از ارائه روایت صحیح می‌شود. امید است کارشناسان اقتصادی بیش از گذشته نسبت به رسالت خود و اثرگذاری خود در افکار عمومی حساسیت داشته باشند و تحلیل‌های خود را براساس مطالعات کارشناسی مطرح کنند.
با دنبال کردن صفحه اقتصادی خبرگزاری فارس در جریان آخرین تحولات اقتصادی ایران و جهان قرار بگیرید: https://farsnews.ir/Economy#رشد_اقتصادی_در_دولت_سیزدهم#آمار_بیکاری#رشد_بخش_صنعت#رشد_بخش_کشاورزی
12:41 - 10 شهریور 1403

6 بازنشر11 واکنش
128٫9k بازدید



25 پاسخ

@Shaer10 شهریور 1403
در پاسخ به
اهانت به رئیسی نشانه‌ی خبیثی

تصویر نمایه‌ی ‌فردین سنگ چیان‌
@Fsangchian10 شهریور 1403
در پاسخ به
گوش ملت از آمارها پر شدهو شاخص اصلی، توان روزانه مردم برای زندگی ست!اما اهانت و یا ظلم به دولت شهید رئیسی، قابل پذیرش نیست. ایشان به همراه کابینه، میراث یک دولت ویران را تحویل گرفته و تا روزی که در جمع ما بودن، با تمام توان در حل مشکلات تلاش کردن.میراث #شهید_جمهور، لقمه دهان کفتارهای سیاسی نیست!

@user170910046126410678710 شهریور 1403
در پاسخ به
دستاورد 🤣🤣🤣 به پای احمدی نژاد روحانی پزشکیان نمیرسه

@user17088142629210 شهریور 1403
در پاسخ به
چندتا کار بزرگ توقع داشتیم بکنن که نشد یکی حذف رانت در ارز های بیست هشت و و رانت خودروسازان مبادله ای و دیگری حذف بانکهای ناتراز و حل ناترازی دولت و ساخت پتروپالایشگاه

@user17241699953510 شهریور 1403
در پاسخ به
کلا آقا اقتصاد ایران پوکیده ربطی به روحانی رئیسی غیره نداره قیمت مسکن در شش سال گذشته ده برابر شده خیلی راحت ملک دویست میلیونی شد دو میلیارد شش سال شامل سه سال آخر روباه بنفش و سه سال مرحوم رئیسی می‌شود

تصویر نمایه‌ی ‌پاینده باد جمهوری اسلامی ایران‌
@user170910004093401269010 شهریور 1403
سوال بنده از مدعیان اصلاحات اینه که چطور دولت های انقلابی حتی در دوره های کوتاه چهارساله دولت اول احمدی نژاد و سه ساله دولت شهید رئیسی،‌طبق آمارهای جهانی و داده های کلان اقتصادی از هشت سال دولت های شما بهتر عمل کرده اند؟و چرا همچنان شما مدعی هستید؟

@Poiu123410 شهریور 1403
یک بار برای همیشه که شده ،، باید ، عملکرد رشد اقتصادی در دولت های ،، خاتمی ، احمدی نژاد ،روحانی و رییسی را با هم مقایسه کرده و به شکل مستند به اطلاع همه مردم در سطح وسیعی قرارداده شود

@user17081467931710 شهریور 1403
در پاسخ به
فقط همین بس كه اگر دولت شهید رئیسی نبود معلوم نبود چند میلیون نفر در اثر نبود واكسن از كرونا فوت شده بودن

@user170910007207901384610 شهریور 1403
در پاسخ به
برای بررسی عملکرد دولت ۱۳ نیاز به خواندن این مقاله نیست، کافی هست یه نگاه به یخچال خانه بندازید

تصویر نمایه‌ی ‌علی موسوی‌
@ali_mousavi10 شهریور 1403
بزرگترین اصلاحی که جریان اصلاح طلب، جهت اصلاح خودشون می توانند انجام دهند:پرهیز از دروغ گویی و رسانه های شایعه پراکن(به قول خودشون ،اخبار و رسا نه های آزاد و فیلتر نشده)

@akad3310 شهریور 1403
انواع بیماریهای روحی و ناجوانمردیهای رذالت بار وارونه نمایی واقعیات، حقایق و عقده دراییهای بنام کارشناسی، مدتیست شبیه جادوگران و هیپنو کلماتورها به تکرار و تحریف همه چیز برای تسخیر سبک مغزان میپردازند. برای درمان و عدم اشاعه باید قوانینی علیه دروغ پراکنی‌ و مجازات هایی را برای اینان وضع و اجراء کرد.

@user170910047127095392010 شهریور 1403
در پاسخ به
بدون تعارف دولت سیزدهم ضعیف ترین تیم اقتصادی بعد از انقلاب داشت. از روز اولم من گفتم. افراد بی تخصص گذاشت . قیمت های دستوری و صنعت نابود کردن. تک تک شرکت ها زیان ده شدن. با اون دلار ۲۸/۵۰۰درامد و هزینه های دلار ۶۰ تومنی

@user17221903256610 شهریور 1403
در پاسخ به
دلار 60 تومانی را کجای دلمون بگذاریم. دلار را 24 تحویل گرفتند 60 تحویل دادند. این را چرا انکار میکنید؟

تصویر نمایه‌ی ‌پیر مغان‌
@MeSat10 شهریور 1403
در پاسخ به
آقای روحانی شش سال با ثبات و پر شکوه اقتصادی دارد و دو سال تورمی که بعد از تحریمهای ترامپ و شروع کرونا اتفاق افتاد شما کل شش سال را حذف میکنید میچسبید به همون دو سال که بگید اونها بدن ما خوبیم. عدالت در گفتار داشته باشید

تصویر نمایه‌ی ‌امیرحسین‌
@AmiirHm10 شهریور 1403
در پاسخ به
من نمیخوام دستاورد های دولت های گذشته رو زیرسوال ببرم ولی مهمترین و بهترین دستاورد اینه که مردم بهبودی اوضاع رو تو سفره هاشون احساس کنند.

تصویر نمایه‌ی ‌علی اصغر محققی‌
@Agrimah10 شهریور 1403
در پاسخ به
فقط یک نکته خدمت همه ی اساتید عرض میکنم واونم اینکه شما یه ملک قدیمی رو بخواین خراب کنید وبازسازی مجدد چقدر زمان میبره واین قضیه رو تعمیم بدین به 10سال ویرانی2سال اخر احمدی نژادو8سال دولت صبح جمعه اونوقت باکمی انصاف میشه دستاورد شهید عزیز رو ارزیابی کردفقط کمی انصاف

@user17079815201410 شهریور 1403
در پاسخ به
اینطوری فایده نداره اینهایی که چرندیات می بافند باید جلوشون گرفت .