عید قربان؛ تجلی بندگی و اوج تسلیم در برابر خداوند متعال
عید بزرگ و مهم قربان، تنها یک مناسبت عبادی نیست، بلکه مدرسهای برای تربیت انسان مؤمن و نمایش روح ایثار، تقوا و عبودیت به شمار میرود.
به گزارش خبرگزاری فارس از اهواز، عید قربان، یکی از باشکوهترین و معنویترین اعیاد اسلامی است؛ روزی که یادآور اوج اخلاص، بندگی و تسلیم حضرت ابراهیم(ع) و حضرت اسماعیل(ع) در برابر فرمان الهی است. این عید بزرگ، تنها یک مناسبت عبادی نیست، بلکه مدرسهای برای تربیت انسان مؤمن و نمایش روح ایثار، تقوا و عبودیت به شمار میرود. مسلمانان جهان در دهم ذیالحجه، همزمان با مناسک عظیم حج، این روز را گرامی میدارند و با قربانی کردن، به سنت ابراهیمی و فرمان الهی لبیک میگویند. جایگاه عید قربان در قرآن و روایاتخداوند متعال در قرآن کریم، از ماجرای عظیم امتحان حضرت ابراهیم(ع) به عنوان نمونهای بینظیر از ایمان و تسلیم یاد میکند:«فَلَمّا أَسلَما وَتَلَّهُ لِلجَبین * وَنادَیناهُ أَن یا إِبراهیم * قَد صَدَّقتَ الرُّؤیا...»(سوره صافات، آیات ۱۰۳ تا ۱۰۵)این آیات، نقطه اوج بندگی انسان در برابر اراده الهی را ترسیم میکند؛ جایی که ابراهیم(ع) و اسماعیل(ع) هر دو در برابر فرمان خداوند سر تسلیم فرود آوردند و خداوند نیز این اخلاص را جاودانه ساخت.در روایات اسلامی نیز عید قربان از عظیمترین اعیاد امت اسلامی معرفی شده است.از پیامبر اکرم(ص) نقل شده است:«یَوْمُ النَّحْرِ أَعْظَمُ الأَیَّامِ عِندَ اللَّهِ»«روز قربانی، بزرگترین روز نزد خداوند است.»همچنین امام صادق(ع) درباره فلسفه قربانی فرمودند:«خداوند خون و گوشت قربانی را نمیخواهد، بلکه تقوا و نیت پاک بندگان به او میرسد.»این مضمون برگرفته از آیه شریفه قرآن است که میفرماید:«لَن یَنالَ اللَّهَ لُحومُها وَلا دِماؤُها وَلكِن یَنالُهُ التَّقوى مِنكُم» (سوره حج، آیه ۳۷)
عید قربان؛ عید عبور از نفسعالمان اسلامی، عید قربان را «عید ذبح نفس» دانستهاند؛ روزی که انسان مؤمن باید وابستگیها، دلبستگیهای مادی، غرور، خودخواهی و گناهان را قربانی کند تا به مقام قرب الهی برسد.در حقیقت، قربانی کردن حیوان، نماد قربانی کردن هوای نفس و رسیدن به مرحلهای از ایمان است که انسان تنها رضایت خداوند را طلب کند.
اعمال شب عید قربانشب عید قربان، از شبهای پرفضیلت و باعظمت در فرهنگ اسلامی است و برای آن اعمال متعددی در منابع معتبر روایی و کتابهای دعا نقل شده است.۱. احیا و شبزندهداریدر روایات آمده است که شب عید قربان از شبهایی است که احیا و عبادت در آن سفارش فراوان شده است. مؤمنان این شب را با نماز، دعا، استغفار و تلاوت قرآن زنده نگه میدارند.۲. خواندن دعای «یا دائم الفضل»از دعاهای مشهور این شب، دعایی است که با عبارت «یا دائم الفضل علی البریة» آغاز میشود و در مفاتیح الجنان نقل شده است.۳. زیارت امام حسین(ع)در روایات شیعه، زیارت حضرت سیدالشهدا(ع) در شب عید قربان دارای فضیلت فراوان دانسته شده و از اعمال مؤکد این شب به شمار میرود.۴. غسل شب عیدغسل کردن در شب عید قربان از اعمال مستحب و سفارششده است و به عنوان آمادگی روحی و معنوی برای ورود به روز عید شناخته میشود.
اعمال روز عید قربان۱. غسل روز عیدفقها و محدثان اسلامی، غسل روز عید قربان را از سنتهای مؤکد دانستهاند.۲. نماز عید قرباننماز عید قربان، از مهمترین اعمال این روز بزرگ است. این نماز دو رکعت است و به صورت جماعت یا فرادی اقامه میشود. در دوران حضور امام معصوم(ع)، واجب و در عصر غیبت مستحب مؤکد شمرده شده است.۳. قربانی کردنمهمترین نماد عید قربان، ذبح قربانی است؛ عملی که یادآور اخلاص حضرت ابراهیم(ع) است. در تعالیم اسلامی تأکید شده که گوشت قربانی میان نیازمندان، خویشاوندان و خانواده تقسیم شود تا روح همدلی و مواسات در جامعه گسترش یابد.۴. تکبیرات عیدگفتن تکبیرهای مخصوص پس از نمازها، از اعمال سفارششده این روز است:«الله اکبر، الله اکبر، لا اله الا الله و الله اکبر، الله اکبر و لله الحمد...»۵. دعا و استغفارروز عید قربان، فرصت ارزشمندی برای توبه، دعا، طلب مغفرت و تجدید عهد با خداوند متعال است.۶. صله رحم و رسیدگی به نیازمنداندر فرهنگ اسلامی، عید قربان تنها عبادت فردی نیست؛ بلکه روز توجه به محرومان، کمک به فقرا و تقویت روابط خانوادگی و اجتماعی نیز به شمار میرود. پایان پیام/
20:54 - 5 خرداد 1405
