ثبات پایدار در غرب آسیا از کدام مسیر میگذرد؟
آیا امنیت و ثبات پایدار در غرب آسیا از مسیر رقابتهای فرسایشی و مداخله خارجی عبور میکند یا در گرو همکاری منطقهای، توسعه اقتصادی مشترک و حل ریشهای بحرانهای مزمن است؟
به گزارش خبرگزاری فارس از یزد، تحولات اخیر منطقه نشان میدهد غرب آسیا در حال ورود به مرحلهای تازه از معادلات سیاسی و امنیتی است. رخدادهای ماههای گذشته بسیاری از باورهای تثبیتشده درباره موازنه قدرت را با چالش مواجه کرده و پرسشهای جدیدی درباره آینده نظم منطقهای و نقش بازیگران مؤثر ایجاد کرده است.یکی از مهمترین پیامدهای این تحولات، افزایش تردید نسبت به کارآمدی الگوهای امنیتی مبتنی بر مداخله خارجی است. تجربه بحرانهای پیدرپی نشان داده هرگونه بیثباتی در یک کشور، بهسرعت آثار خود را بر همسایگان نیز تحمیل میکند و امنیت منطقه را به موضوعی مشترک تبدیل میسازد.در چنین شرایطی، بیش از گذشته این نگاه تقویت شده که کشورهای منطقه باید سهم بیشتری در تأمین امنیت و مدیریت بحرانهای خود داشته باشند. اتکا به ظرفیتهای بومی، همکاریهای منطقهای و تقویت گفتوگوهای سیاسی میتواند زمینه شکلگیری الگویی پایدارتر از امنیت و توسعه را فراهم کند.
امنیت پایدار بدون همکاری منطقهای ممکن نیست
همزمان، ادامه بحرانهای حلنشده در فلسطین و لبنان همچنان به عنوان یکی از عوامل اصلی تنش در منطقه مطرح است. تا زمانی که این پروندهها به سرانجامی عادلانه نرسند، دستیابی به ثبات پایدار دشوار خواهد بود و چرخه ناامنی همچنان بازتولید خواهد شد.با این حال، عبور از وضعیت کنونی نیازمند اقدامات عملی و فراتر از موضعگیریهای سیاسی است. توسعه همکاریهای اقتصادی، تسهیل تجارت منطقهای، تقویت کریدورهای حملونقل و افزایش سرمایهگذاریهای مشترک میتواند منافع متقابلی ایجاد کند که خود به کاهش تنشها و افزایش اعتماد کمک نماید.
از سوی دیگر، ایجاد سازوکارهای مشترک برای مدیریت بحران، تبادل اطلاعات و مقابله با تهدیدات فرامرزی باید در دستور کار قرار گیرد. همچنین استفاده از ظرفیت دانشگاهها، اندیشکدهها و نهادهای تخصصی میتواند به تولید راهکارهای واقعبینانه و قابلاجرا برای مسائل پیچیده منطقه کمک کند.آنچه امروز اهمیت دارد، تبدیل همگرایی سیاسی به همکاریهای ملموس و پایدار است. منطقه غرب آسیا از ظرفیتهای گسترده انسانی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی برخوردار است؛ اما بهرهبرداری از این مزیتها تنها زمانی ممکن خواهد شد که منافع مشترک بر رقابتهای فرسایشی و اختلافات مقطعی اولویت پیدا کند.
18:36 - 3 تیر 1405
