رونمایی از ربات وکیل یار مرکز وکلای قوه قضائیه
رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه با تأکید بر استفاده از هوش مصنوعی، از ربات وکیلیار رونمایی کرد.
گروه قضائی خبرگزاری فارس: حسن عبدلیانپور، رئیس مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه، امروز شنبه ۲۵ بهمنماه ۱۴۰۴ در نشست خبری رونمایی از ربات «وکیلیار» از ورود رسمی این مرکز به عرصه بهرهگیری از هوش مصنوعی در ارائه خدمات حقوقی خبر داد.عبدلیانپور با اشاره به جایگاه این مرکز به عنوان تنها نهاد ارائهدهنده خدمات حقوقی، کارشناسی و مشاوره خانواده در سطح ملی، اظهار کرد: مرکز وکلا با برخورداری از گستردهترین شبکه نیروی انسانی متخصص در حوزه وکالت، کارشناسی رسمی و مشاوره خانواده، یکی از نهادهای اثرگذار و پیشران در حوزه علمی و حقوقی کشور به شمار میرود.وی با بیان اینکه توسعه خدمات هوشمند در چارچوب «سند تحول و تعالی قوه قضائیه» در دستور کار قرار دارد، افزود: در نشست اخیر هیئتمدیره مرکز با ریاست محترم قوه قضائیه، بر ارتقای سطح فعالیتهای مرکز و حرکت به سمت هوشمندسازی و الکترونیکیکردن خدمات حقوقی تأکید شد. در همین راستا و با بهرهگیری از فناوریهای نوین، بهویژه هوش مصنوعی، پروژه طراحی و ساخت ربات انساننمای «وکیلیار» به مرحله رونمایی رسیده است.رئیس مرکز وکلا با اشاره به همکاری با شرکتهای دانشبنیان در این پروژه تصریح کرد: این ربات حاصل چند سال کار مشترک مرکز با شرکتهای دانشبنیان فعال در حوزه هوش مصنوعی است که بر پایه نیازهای بومی زیستبوم حقوقی کشور طراحی شده است. تا پیش از تکمیل ابعاد فنی و حقوقی این طرح، اطلاعرسانی رسمی در این خصوص انجام نشد.
به گفته عبدلیانپور، «وکیلیار» در سه حوزه وکالت، کارشناسی رسمی و مشاوره خانواده طراحی شده و در قالب اپلیکیشن و نرمافزارهای تحت وب و اندروید در دسترس اعضای مرکز قرار خواهد گرفت. وی افزود: از فناوری هوش مصنوعی همچنین در تولید و مونتاژ نمونه ربات انساننما استفاده شده و برنامهریزی برای تولید انبوه این محصول در آینده نزدیک در دستور کار است تا در اختیار وکلا، کارشناسان و مشاوران خانواده و در نهایت عموم مردم قرار گیرد.عبدلیانپور در پاسخ به پرسش خبرنگار فارس درباره تفاوت این رونمایی با معرفی پیشین یک شرکت دانشبنیان در این حوزه گفت: نمونهای از این ربات پیشتر در یک مناسبت رونمایی شده بود، اما آنچه امروز معرفی میشود نسخه تکمیلشدهای است که ابعاد صرفاً حقوقی و کارشناسی آن توسط مرکز توسعه یافته و اکنون به مرحله بهرهبرداری رسیده است.وی در واکنش به نگرانیها درباره احتمال جایگزینی هوش مصنوعی به جای وکلا تأکید کرد: این فناوری قرار نیست جایگزین وکیل شود، بلکه نقش «همراه» و «دستیار» را ایفا میکند. نام این سامانه نیز «وکیلیار» است؛ به این معنا که در کنار وکیل، کارشناس و مشاور خانواده قرار میگیرد و به ارتقای دقت و سرعت خدمات کمک میکند.رئیس مرکز وکلا با اشاره به روند جهانی پیشرفت فناوری افزود: نمیتوان در برابر شتاب تحولات علمی و فناوری بیتفاوت بود. همانگونه که در سطح بینالمللی درباره تأثیر هوش مصنوعی بر حرفههایی مانند وکالت و پزشکی بحث میشود، ما نیز باید همگام با فناوری حرکت کنیم و حتی در برخی حوزهها پیشرو باشیم. به گفته وی، بومیسازی دادهها و طراحی این سامانه متناسب با ساختار حقوقی کشور، از ویژگیهای مهم «وکیلیار» است.
عبدلیانپور ابراز امیدواری کرد با توسعه و تولید انبوه این سامانه، بخشی از اهداف سند تحول قوه قضائیه در حوزه هوشمندسازی خدمات حقوقی محقق شود.
ربات انساننما با هدف کمک به وکلا رونمایی شدامیرحسین بهارلو، معاون مرکز وکلا، در پاسخ به خبرنگار خبرگزاری فارس با اشاره به رونمایی از ربات انساننمای این مرکز اعلام کرد: رونمایی اولیه از سختافزار ربات انسان نما که توسط شرکت دانشبنیان همکار مرکز وکلا طراحی شده، پیشتر انجام شده است.وی با بیان اینکه همکاری میان مرکز و شرکت مذکور بیش از دو سال و چند ماه سابقه دارد، افزود: از ابتدای مسیر، تمامی اقدامات با مشارکت مستقیم مرکز انجام شده، اما به دلیل ملاحظات قراردادی و اصل محرمانگی در تفاهمنامهها، تصمیم بر آن بود که تا زمان تکمیل فرآیند تولید نهایی و عبور از ارزیابیهای پایانی، مشارکت مرکز در این پروژه محرمانه بماند.به گفته بهارلو، هدف از رونمایی اولیه، سنجش بازخورد جامعه حقوقی نسبت به این فناوری بوده است. او توضیح داد: تلاش کردیم بازخورد وکلا، کارشناسان و مشاوران را نسبت به این محصول ارزیابی کنیم تا بر اساس بازخوردها، سیاستگذاریهای لازم برای رونمایی نهایی و ورود به مرحله تولید انبوه انجام شود.معاون مرکز وکلا همچنین تأکید کرد که تمامی هماهنگیها برای رونمایی توسط مرکز انجام شده و این محصول به طور کامل در اختیار مرکز قرار دارد. ربات در تعارض با امنیت شغلی وکلا نیستبهارلو با رد نگرانیها درباره تأثیر این فناوری بر امنیت شغلی وکلا تصریح کرد: این ابزار به هیچ عنوان جایگزین وکلا نخواهد بود، بلکه به عنوان دستیار حرفهای در کنار آنان فعالیت میکند.
وی با اشاره به استفاده گسترده برخی وکلا از ابزارهای هوش مصنوعی خارجی برای تنظیم لوایح و دادخواستها گفت: گزارشهایی دریافت کردهایم مبنی بر اینکه برخی از این ابزارها مبتنی بر دادههای غیرایرانی و قوانین نامرتبط هستند و گاه ارجاعات نادرستی به قوانین ارائه میدهند. به همین دلیل، به جای تقابل با هوش مصنوعی، تصمیم گرفتیم آن را مدیریت و بومیسازی کنیم.وی افزود: در شرایطی که برخی پیشبینی میکنند مشاغلی مانند وکالت در آینده دستخوش تغییرات اساسی شوند، رویکرد ما تنظیمگری و هدایت این فناوری در چارچوب حقوقی کشور است.مشارکت بیش از ۱۰۰ حقوقدان در تولید محتوابه گفته بهارلو، بیش از ۱۰۰ نفر از وکلا، کارشناسان و مشاوران خانواده در تولید محتوای این سامانه هوش مصنوعی مشارکت داشتهاند و این روند همچنان ادامه دارد. وی تأکید کرد: با توجه به تغییر مستمر قوانین و صدور آرای وحدت رویه، فرآیند بهروزرسانی این سامانه متوقف نخواهد شد و تیم پشتیبان بهصورت مستمر ایرادات احتمالی را برطرف خواهد کرد. قابلیتها و زمان رونمایی نهاییمعاون مرکز وکلا درباره نحوه استفاده از این سامانه توضیح داد: این هوش مصنوعی در قالب اپلیکیشنهای اندروید و iOS، نسخه تحت وب و نیز ربات انساننما عرضه خواهد شد. کاربران میتوانند به صورت متنی یا صوتی پرسشهای خود را مطرح کنند، فایل بارگذاری کنند یا از طریق دوربین اسناد را اسکن کرده و پاسخ یا پیشنویس لایحه دریافت کنند.وی اعلام کرد: اپلیکیشنهای این سامانه حداکثر ظرف یک ماه آینده رونمایی میشوند و معرفی نهایی محصول در چند فاز انجام خواهد شد. بهارلو تأکید کرد که اصحاب رسانه و افکار عمومی در جریان روند پیشرفت و بهروزرسانیهای این پروژه قرار خواهند گرفت.
رئیس مرکز وکلا: دادههای ربات کاملاً بومی استحسن عبدلیانپور، رئیس مرکز وکلا، در تشریح ابعاد فنی و محتوایی ربات حقوقی این مرکز اعلام کرد: تمامی دادههایی که امکان بومیسازی در حوزه حقوقی کشور را داشته، در اختیار این سامانه قرار گرفته و مبنای فعالیت آن، اطلاعات داخلی و متناسب با نظام حقوقی ایران است.وی در پاسخ به پرسشی درباره تفاوت این سامانه با نمونههای خارجی هوش مصنوعی و موتورهای جستوجوگر گفت: برخلاف ابزارهایی مانند چتباتهای عمومی که بر پایه دادههای بینالمللی و بعضاً غیرمرتبط با قوانین داخلی فعالیت میکنند، این ربات با دادههای بومی، آرای منتشرشده و منابع حقوقی داخلی تغذیه شده و بهصورت مستمر نیز بهروزرسانی میشود. به گفته عبدلیانپور، از جمله منابع مورد استفاده، آرای گمنامسازیشده منتشرشده توسط دستگاه قضایی است که در چارچوب ضوابط قانونی در اختیار سامانه قرار گرفته است.رئیس مرکز وکلا با اشاره به برنامه استقرار این فناوری در سامانه ۱۲۹ افزود: نخستین هدف عملیاتی، بهرهگیری از این ربات در سامانه ۱۲۹ مرکز وکلا است؛ سامانهای که بهعنوان درگاه پاسخگویی عمومی، روزانه با حجم بالایی از پرسشهای حقوقی شهروندان مواجه است. وی توضیح داد: در این سامانه، وکلا و کارشناسان بهصورت تلفنی پاسخگوی مردم هستند و طبیعتاً در شرایط پرسشهای همزمان و متعدد، احتمال خطا وجود دارد. استقرار ربات میتواند بهعنوان دستیار هوشمند، دقت و سرعت پاسخگویی را افزایش دهد.
به گفته عبدلیانپور، تستهای اولیه این سامانه انجام شده و نتایج آن رضایتبخش بوده است. وی این پروژه را «دستاوردی مهم برای قوه قضاییه» توصیف کرد و افزود: ربات قابلیت پاسخگویی بهصورت صوتی و نوشتاری را دارد و با بهرهگیری از دوربینهای تعبیهشده، امکان اسکن اسناد و دریافت پرسشهای تصویری نیز فراهم است؛ بهگونهای که حتی افراد با حداقل سواد نیز بتوانند از خدمات آن استفاده کنند. توسعه تخصصی در حوزه حقوق بینالمللرئیس مرکز وکلا در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به کمبود وکلای متخصص در برخی حوزهها، از جمله حقوق بینالملل، اظهار کرد: برای نخستینبار در تاریخ جمهوری اسلامی ایران و منطقه، دوره تربیت وکیل متخصص در حوزه حقوق بینالملل توسط مرکز وکلا برگزار شد و ۳۰ نفر در این دوره آموزش دیدند. به گفته وی، محتوای تخصصی بارگذاریشده در سامانه، از جمله در حوزه تابعیت، امور اتباع خارجی و قراردادهای بینالمللی، با نظارت علمی و تخصصی تهیه شده و از حیث بهروز بودن، پاسخگوی نیاز جامعه هدف است.عبدلیانپور همچنین با استناد به تعهدات بینالمللی کشور از جمله سازمان ملل متحد و اسناد مرتبط با حقوق مدنی، سیاسی و اقتصادی، اجتماعی، بر ضرورت تسهیل دسترسی عمومی به عدالت تأکید کرد و گفت: دسترسیپذیر کردن خدمات حقوقی یک اختیار نیست، بلکه تعهدی حقوقی و بینالمللی است. این سامانه میتواند ضمن حفظ حریم خصوصی افراد، هزینههای دسترسی به مشاوره حقوقی را کاهش دهد و عدالت را فراگیرتر کند.
وی درباره زمان بهرهبرداری رسمی از این پروژه اظهار داشت: مقدمات اجرایی فراهم شده، مکان استقرار پیشبینی شده و اقدامات اولیه انجام گرفته است. با این حال، بخشی از قطعات باید از خارج کشور تأمین شود که بهدلیل تحریمها با دشواریهایی همراه بوده است. به گفته عبدلیانپور، تلاش شده این موانع برطرف شود و پیشبینی میشود پس از اخذ مجوزهای لازم، در یکی دو ماه آینده و حداکثر در نیمه نخست سال آینده، این سامانه بهصورت رسمی عملیاتی شود.رئیس مرکز وکلا در پایان خاطرنشان کرد: در فاز تولید انبوه، برنامهریزی بر آن است که حدود ۵۰ درصد از تجهیزات و زیرساختها ساخت داخل باشد و ۵۰ درصد دیگر از طریق واردات تأمین شود؛ رویکردی که میتواند به توسعه فناوری بومی در این حوزه نیز کمک کند.
14:52 - 25 بهمن 1404