سرم، درمان معجزهآسای سرماخوردگی نیست
پزشکان هشدار میدهند مصرف بیرویهٔ سرم و داروهای تزریقی، علاوه بر تحمیل هزینههای اضافی به بیماران، میتواند ذخایر حیاتی کشور را در شرایط بحران با خطر کمبود مواجه کند. سرم باید برای بیماران واقعی و شرایط اورژانسی حفظ شود، نه درمانهای غیرضروری.
گروه زندگی: در سالهای اخیر، استفاده از سرم و داروهای تزریقی برای درمان بیماریهای سادهای مانند سرماخوردگی، به یک باور رایج در میان بخشی از مردم تبدیل شده است؛ باوری که پزشکان آن را فاقد پشتوانهٔ علمی میدانند و نسبت به پیامدهای آن هشدار میدهند.این مسئله در شرایط بحران و تهدیدهای احتمالی، اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ زیرا مایعات وریدی و سرمها از تجهیزات حیاتی برای نجات جان بیماران به شمار میروند.دکتر «علی سهیلیان» پزشک، دربارهٔ ضرورت حفظ ذخایر سرم و اصلاح فرهنگ مصرف آن توضیح میدهد.
سرم، درمان سرماخوردگی نیست
سهیلیان میگوید «یکی از باورهای نادرست میان برخی مردم این است که سرماخوردگی فقط با سرم و آمپول خوب میشود و تا سرم دریافت نکنند احساس بهبود ندارند.»او تأکید میکند که سرماخوردگی یک بیماری خودمحدودشونده است و معمولاً باید دورهٔ طبیعی خود را طی کند. به گفتهٔ این پزشک، «جز اثر تلقینی، هیچ شواهد علمی اثباتشدهای وجود ندارد که نشان دهد تزریق سرم، روند درمان سرماخوردگی را تغییر میدهد.»
هر سرم میتواند جان یک بیمار را نجات دهد
این پزشک با اشاره به اهمیت مایعات وریدی در شرایط بحرانی میگوید «گاهی حتی ۵۰۰ سیسی سرم میتواند جان یک انسان را نجات دهد.»او توضیح میدهد که در حوادثی مانند تصادفات، خونریزیها یا احیای قلبیریوی، سرم و مایعات وریدی از تجهیزات ضروری برای نجات بیماران هستند و به همین دلیل، در شرایط بحران میتوانند جنبهای استراتژیک پیدا کنند.
مصرف نادرست، ذخایر حیاتی کشور را تهدید میکند
سهیلیان هشدار میدهد که اگر مصرف غیرضروری سرم ادامه پیدا کند، ممکن است کشور با کمبود منابع حیاتی روبهرو شود. به گفتهٔ او، این مسئله فقط یک موضوع فردی نیست، بلکه به سلامت عمومی جامعه نیز ارتباط دارد.او معتقد است برای اصلاح این وضعیت، علاوه بر فرهنگسازی و آموزش عمومی، نظارت جدیتر وزارت بهداشت نیز ضروری است.
برخی مراکز درمانی به تجویز بیشتر سرم تمایل دارند
این پزشک میگوید در برخی مراکز درمانی، بهویژه درمانگاههایی که به بخش خصوصی واگذار شدهاند، گاهی پزشکان به تجویز بیشتر داروهای تزریقی و سرم تشویق میشوند تا هزینههای مراکز درمانی تأمین شود.به گفتهٔ سهیلیان، مجموعهای از عوامل مانند باور اشتباه مردم، ناآگاهی، ضعف نظارت بر نسخهها و سودجویی برخی افراد باعث شده فرهنگ غلط «اثر معجزهآسای سرم» شکل بگیرد.
فرسودگی کادر درمان؛ پیامد پنهان تزریقهای غیرضروری
سهیلیان یکی دیگر از پیامدهای مصرف بیرویهٔ سرم را فشار بر کادر درمان میداند. او توضیح میدهد «پرستاری که باید انرژی خود را برای بیماران بدحال حفظ کند، ناچار میشود وقت و توانش را صرف اقدامات غیرضروری کند.»به اعتقاد او، این روند در بلندمدت میتواند موجب فرسودگی نیروهای درمانی، بهویژه کارکنان اورژانس شود.
آمار مصرف سرم در ایران نگرانکننده است
در همین زمینه، ۲۴ اردیبهشت ماه، دکتر «محمدرضا ظفرقندی» وزیر بهداشت اعلام کرد که «ماهانه حدود ۲۳ میلیون واحد سرم در کشور مصرف میشود.» رقمی که با استانداردهای جهانی فاصله دارد و ضرورت بازنگری در روند تجویز را نشان میدهد.همچنین طبق این اظهارات، بیش از یکسوم نسخههای سرپایی نیز حاوی آنتیبیوتیک هستند؛ موضوعی که میتواند علاوه بر تحمیل هزینههای اضافی به نظام سلامت، خطر مقاومت میکروبی و کاهش اثربخشی درمانها را در آینده افزایش دهد.
تشخیص ضرورت سرم را به پزشک بسپاریم
09:10 - 30 اردیبهشت 1405