هزار روز سرنوشتساز، فرصتی که با سوءتغذیه میسوزد
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با اشاره به اهمیت حیاتی هزار روز نخست زندگی، این دوره را زمانبندی تعیینکننده در سرنوشت رشد جسمی و ذهنی کودکان دانست و هشدار داد: هرگونه سوءتغذیه در این بازه زمانی، میتواند پیامدهایی جبرانناپذیری را به دنبال داشته باشد.
به گزارش خبرگزاری فارس از اصفهان، در دنیایی که گاه پیچیدگیهای سلامت و درمان، ما را از سادهترین و حیاتیترین اصول دور میکند، پنجرهای طلایی و کوتاه برای شکلگیری آینده یک انسان وجود دارد؛ هزار روز نخست زندگی. این بازه زمانی که از دوران جنینی تا دو سالگی کودک را در بر میگیرد، بستری تعیینکننده برای رشد مغز، تکامل سیستم ایمنی و حتی سرنوشت جسمی و ذهنی نسل آینده است. با این حال، غفلت از همین پنجره محدود و بهویژه کمتوجهی به تغذیه با شیر مادر، میتواند به بحرانی خاموش با تبعاتی جبرانناپذیر بدل شود. در همین راستا، بهزاد برکتین، فوقتخصص نوزادان و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، با نگاهی عمیق و هشدارگونه، به تشریح ابعاد پنهان معضل سوءتغذیه و ضرورت بازنگری جدی در فرهنگ تغذیه نوزادان با شیر مادر پرداخته است.لزوم بازنگری جدی در فرهنگ تغذیه با شیر مادر وی به تشریح چالشهای پیشروی سلامت کودکان، بهویژه معضل سوءتغذیه و کمبود ریزمغذیها پرداخت و بر لزوم بازنگری جدی در فرهنگ تغذیه با شیر مادر تأکید کرد.برکتین با اشاره به اهمیت حیاتی هزار روز نخست زندگی، این دوره را زمانبندی تعیینکننده در سرنوشت رشد جسمی و ذهنی کودکان دانست و هشدار داد: هرگونه سوءتغذیه در این بازه زمانی، میتواند پیامدهایی جبرانناپذیر نظیر کاهش وزن، اختلال در رشد قدی، افت تواناییهای شناختی و افزایش شدید خطر ابتلا به بیماریهای عفونی را به دنبال داشته باشد.
شیر مادر یک منبع غذایی صرف نیست
دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، با اشاره به اینکه شیر مادر یک منبع غذایی صرف نیست، بلکه دارویی حیاتی برای تکامل سیستمهای بدن کودک محسوب میشود، تصریح کرد: تغذیه با شیر مادر به عنوان کاملترین و ارزشمندترین منبع تغذیه، نقشی انکارناپذیر در رشد و تکامل مغز، تقویت سیستم ایمنی و ارتقای تواناییهای شناختی کودک دارد. به همین دلیل، تغذیه انحصاری با شیر مادر در شش ماه نخست زندگی و تداوم آن تا دو سالگی، در کنار شروع به موقع غذای کمکی، همواره مورد تأکید متخصصین بوده است.وی بخشی از موانع موجود بر سر راه ترویج شیردهی را ناشی از باورهای نادرست و شبهعلمی دانست که هنوز در میان برخی خانوادهها رایج است و گفت: متأسفانه شاهدیم که برخی مادران با تعیین زمانبندیهای غیرعلمی برای شیردهی، نگرانیهای بیاساس درباره تأثیر شیر بر زردی نوزاد، یا تصور نادرست از ناکافی بودن ارزش غذایی شیر مادر، فرزندان خود را از این نعمت خدادادی محروم میکنند؛ در حالی که آگاهیبخشی و آموزش صحیح میتواند بهراحتی این باورهای اشتباه را اصلاح کند.برکتین به موضوع کمبود ریزمغذیها بهعنوان یکی دیگر از چالشهای جدی حوزه سلامت کودکان اشاره و خاطرنشان کرد: کمبود آهن و ویتامین D، بهویژه در سالهای نخست زندگی، شیوع بالایی دارد و تهدیدی جدی برای رشد مغزی و سلامت جسمانی محسوب میشود. بنابراین، مصرف دقیق مکملهای تجویزشده توسط پزشک، در کنار تغذیه با شیر مادر، یک ضرورت انکارناپذیر است.
این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان با تأکید بر نقش بیبدیل رسانهها در تغییر رفتارهای سلامتمحور، بیان داشت: رسانهها میتوانند با تولید محتوای علمی و جذاب، نقشی اثرگذار در ترویج فرهنگ تغذیه سالم و حمایت از شیردهی ایفا کنند. ضرورت دارد برنامههای آموزشی و فرهنگسازی در این حوزه بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد تا بتوانیم جایگاه والای شیر مادر را در اذهان عمومی تثبیت کنیم.وی با اشاره به اینکه مؤلفهٔ موفقیت در شیردهی، صرفاً به آگاهی مادر ختم نمیشود، بر لزوم حمایت همهجانبه از مادران شیرده تأکید کرد و افزود: فراهم کردن شرایط مناسب در محیط کار، اجرای کامل قوانین حمایتی، توسعه برنامههای آموزشی بیمارستانی و حمایتهای روانی و مشاورهای، میتواند زمینهساز تداوم شیردهی و تأمین حداکثری سلامت نوزادان شود.برکتین تصریح کرد: سرمایهگذاری در این حوزه، آثاری ماندگار بر سلامت فردی و اجتماعی کودکان در سالهای آینده خواهد داشت و ما را در تضمین سلامت نسل آینده یاری میکند.
سخنان این فوقتخصص نوزادان بار دیگر این حقیقت تلخ را یادآور میشود که سلامت و آینده کودکان، بیش از آنکه به پیشرفتهای درمانی و تجهیزات پزشکی وابسته باشد، ریشه در سادهترین و در دسترسترین منبع حیات یعنی شیر مادر دارد. آنچه از هشدارهای این فوقتخصص نوزادان برمیآید، ضرورت یک بسیج همگانی برای تغییر نگرشها نسبت به تغذیه نوزادان است. بازنگری در سیاستهای بهداشتی، آموزش فراگیر خانوادهها و حمایت عملی از مادران شاغل، نه یک انتخاب، که ضرورتی انکارناپذیر برای جلوگیری از تبعات جبرانناپذیر سوءتغذیه در هزار روز طلایی زندگی است.اکنون زمان آن رسیده که شیر مادر را نه صرفاً یک ماده غذایی، که سلاحی بیبدیل در برابر بیماریها و زیربنای توسعه شناختی و جسمی نسل فردا بدانیم. سرمایهگذاری بر این آگاهی، امنیت سلامت کودکان و در نهایت، توسعه پایدار جامعه را تضمین خواهد کرد.#شیرمادر #تغذیه_نوزادان #جنین #مادران_شیرده #شیردهی 10:07 - 31 خرداد 1405