آغاز یک ایده از دلِ کمبودها، مینیبوس کتاب درس زندگی شد
مدیر کانون فرهنگیتربیتی سردار سلیمانی زواره گفت: نبود کتابخانه در مدارس روستایی منطقه و حتی برخی مدارس شهری، او را به این فکر رساند که دانایی باید خودش حرکت کند و به سراغ بچهها برود، به همین دلیل «کتابخانه سیار» و طرح «کتابخوانان کوچک» شکل گرفت.
به گزارش خبرگزاری فارس از اصفهان، آغاز یک ایده از دلِ کمبودها؛ جایی که نبودِ کتابخانه در مدارس روستایی و برخی مدارس شهری، جرقه یک حرکت تازه را روشن کرد. «کتابخانه سیار» از همان روز اول با دویدن دانشآموزان به سمت مینیبوس تزئینشده، معنای واقعی فرهنگسازی را نشان داد؛ طرحی که حالا امید، هیجان و انتظار مطالعه را به زندگی کودکان آورده است.زهرا عابدینی، مدیر کانون فرهنگیتربیتی سردار سلیمانی زواره از بذر اولیه طرح گفت، بذری که در دلِ نیاز کاشته شد. دانایی باید خودش حرکت کند و به سراغ بچهها بروداو توضیح داد که نبود کتابخانه در مدارس روستایی منطقه و حتی برخی مدارس شهری، او را به این فکر رساند که «دانایی باید خودش حرکت کند و به سراغ بچهها برود». به همین دلیل «کتابخانه سیار» و طرح «کتابخوانان کوچک» شکل گرفت؛ حرکتی برای رساندن کتاب به دست کودکانی که فاصلهشان با کتابخانه، نباید فاصلهشان با رشد باشد.وقتی از حالوهوای روز نخست پرسیدم، لبخند مشخصی در صدایش نشست. گفت بچهها ترکیبی از «شوق و کنجکاوی و هیجان» بودند. صحنهای را توصیف کرد که دانشآموزان به سمت مینیبوس تزئینشده میدویدند، تلاش میکردند زودتر وارد شوند و به باکسهای کتاب برسند. «شور و شوقشان ناخواسته شادی را به دل ما میآورد.» به گفته او، مسئولان مدرسه احساس افتخار میکردند و عوامل کانون با دیدن لبخند بچهها مطمئن شدند که «دانایی در حال حرکت است و راهش را به دل بچهها پیدا کرده».
مدارس روستایی شایسته دریافت محصولات فرهنگی هستندوقتی بحث از هدفها شد، تأکید کرد که مدارس روستایی همانقدر شایسته دریافت محصولات فرهنگی هستند که مدارس شهری. کتابخانه سیار بهگفته او «راهکاری برای دسترسی آسانتر کودکان و نوجوانان به کتاب و منابع آموزشی» در مناطق محروم است.عابدینی گفت که این طرح در دو مسیر حرکت میکند: «مدارس شهری فاقد کتابخانه مناسب و مدارس روستایی که دسترسیشان به منابع فرهنگی دشوارتر است.»در توضیح محتوای کتابخانه، از تنوعی حرف زد که قرار است عطشِ گروه سنی ۶ تا ۱۱ سال را برطرف کند؛ داستان، علمی، رمان، شعر کودک، ادبیات کهن فارسی و زندگینامه امامان و شهدا. کنار امانت کتاب، برنامههایی مثل کارگاه قصهگویی، بازیهای ریتمیک، نشستهای کتابخوانی و «طرح نویسندگان کوچک» اجرا میشود؛ طرحی که در آن بچهها به نوشتن خلاق و خلاصهنویسی از کتابهایی که خواندهاند تشویق میشوند.وقتی پرسیدم بازخوردها چگونه بوده گفت: «دانشآموزان در برنامههای دیگری که به روستا میرویم، زمان حضور دوباره کتابخانه را از ما میپرسند؛ همین یعنی پیگیری و علاقه.» از والدینی هم گفت که در فضای مجازی برنامهها را دنبال میکنند و خواستار استمرار بیشتر این فعالیت در قالب «کاروان شادی» شدهاند. درباره تأثیر طرح، جملهای گفت که بهخوبی در ذهن میمانَد: «وقتی کتابخانه بهصورت منظم میآید، انتظارِ آمدن کتابها بخشی از زندگی کودک میشود؛ مطالعه از یک فعالیت تصادفی به یک رفتار پایدار تبدیل میشود.در بخش اجرایی، توضیح داد که این طرح با همکاری اداره آموزش و پرورش برای تأمین وسیله نقلیه و تیم کانون انجام میشود؛ تیمی که از امانت کتاب تا برگزاری نشستها، معرفی کتاب، بازی و مسابقه را مدیریت میکند.
خواندن یک کتاب شروع یک سفر استکتابخانه سیار عموماً در یک روز به دو مدرسه در یک روستا سر میزند و برنامهریزیاش با مدیران مدارس هماهنگ میشود.اما مسیر، بیچالش نیست. او از سختی زمانبندی دقیق با توجه به فاصله مدارس، نبود وسیله نقلیه استاندارد و ایمن، کمبود نیروی انسانی، محدودیت منابع و حتی سختی رقابت با ابزارهای دیجیتال گفت. همچنین به این نکته اشاره کرد که در برخی مدارس، عادت استفاده منظم از کتابخانه هنوز نهادینه نشده است.با اینحال برای آینده، چشماندازی روشن دارد: گسترش خدمات به روستاهای دورتر، افزایش تعداد مینیبوسها با همکاری شهرداری، افزایش تنوع کتابها، تبدیل کتابخانه سیار به «کانون فرهنگی متحرک»، تأمین نیروی متخصص و ایجاد منابع مالی پایدار برای خرید کتابهای جدید.در پایان، پیامی به دانشآموزانی داد که هنوز با کتاب انس ندارند؛ پیامی ساده و صمیمی: «خواندن یک کتاب شروع یک سفر است؛ سفری به دنیای ناشناختهها. به کتاب به چشم تکلیف نگاه نکنید. آن را یک دوست خیالی بدانید که هیچوقت خسته نمیشود و همیشه آماده است شما را به هرجایی ببرد. لازم نیست یکباره یک کتاب را تمام کنید؛ امروز فقط یک صفحه بخوانید… حتی یک پاراگراف.»وقتی خواستم طرح «کتابخانه سیار» را در یک جمله جمعبندی کند، آرام گفت: «تلاشی است برای آنانی که میخواهند بخوانند و بدانند، اما کمبودها مانع شده؛ کتابخانه سیار میآید تا بخشی از این کمبودها را جبران کند.»#کتابخانه #کتابخانه_سیار #دانایی #خواندن #مدارس_روستایی #کتاب 08:28 - 2 دی 1404