پنج راهبرد ایران در آذربایجان که صهیونیست‌ها را شوکه می‌کند

سفر رئیس جمهور به جمهوری آذربایجان می‌تواند فرصتی برای تغییر معادلات در قفقاز جنوبی از طریق بازتعریف روابط تهران-باکو و ایجاد زمینه همکاری‌ در حوزه‌های کریدوری، خرید نفت از آذربایجان و افزایش مشارکت ایران در فرایندهای منطقه‌ای قفقاز جنوبی باشد.
گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ منطقه قفقاز به دلیل موقعیت ژئوپلیتیک و نیز وجود منابع غنی نفت و گاز، همواره صحنه رقابت قدرت‌های بین‌المللی و منطقه‌ای بوده است. این منطقه به‌علت مجاورت جغرافیایی با ایران همواره برای کشورمان مهم بوده و تهدید‌هایی را نیز برای منافع ایران به همراه داشته است.با بروز اختلافات سرزمینی میان جمهوری‌های آذربایجان و ارمنستان و افزایش نقش‌آفرینی رژیم صهیونیستی، تهدیدهای جدیدی به ویژه پس از مناقشه دوم قره‌باغ در سال ۲۰۲۰ در این منطقه برای ایران ایجاد شده است.به دلیل تعاملات گسترده اقتصادی، سیاسی، نظامی و امنیتی رژیم صهیونیستی با جمهوری آذربایجان به ویژه خرید گسترده نفت به عنوان رگ حیاتی و محصول راهبردی و فروش سلاح به عنوان خرید راهبردی باکو و نیز حمایت‌های سیاسی و نظامی ترکیه از این کشور، در حال حاضر روابط این دو کشور با باکو بیش از پیش توسعه یافته که تهدیدهای ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی زیادی علیه جمهوری اسلامی ایران به وجود آورده است.قطع ارتباط ایران و ارمنستان، ارائه فضای رصد و عملیات امنیتی به اسرائیل و فعال‌سازی جریانات جدایی‌طلب و گسل‌های قومیتی، از مهم‌ترین تهدید‌هایی است که این کشور همسایه می‌تواند برای جلب و حفظ حمایت‌ طرف‌های معارض، علیه منافع ایران ایجاد کند.
این در حالی است که ایران برای دفع این تهدیدها، عمدتا بر قدرت نظامی تکیه دارد که پاسخگوی همه تهدیدهای موجود نیست و استفاده بیش‌از حد از تهدید نظامی نیز منجر به کاهش اثرگذاری آن می‌شود.لذا ضرورت دارد جمهوری اسلامی ایران برای مقابله با این تهدیدها و نیز افزایش نقش‌آفرینی خود در منطقه حساس قفقاز جنوبی از طریق افزایش منافع مشترک اقتصادی، سیاسی و امنیتی با هدف وابسته‌سازی منافع جمهوری آذربایجان به خود، موارد زیر را در مذاکرات و تعاملات فی‌مابین مورد توافق قرار دهد:۱- خرید نفت جمهوری آذربایجان از طریق خاک ایران: اقتصاد آذربایجان اقتصادی تک محصولی است. به‌طور میانگین از حدود ۳۰ میلیارد دلار صادرات این کشور، حدود ۹۰ درصد مربوط به صادرات نفت و گاز است که این درآمد، عامل اصلی حیات سیاسی و اقتصادی این دولت محسوب می‌شود. در این میان، رژیم صهیونیستی با خرید متوسط ۹۰ هزار بشکه نفت از تولید روزانه ۵۰۰ هزار بشکه‌ای باکو، به سومین خریدار نفت آذربایجان تبدیل شده و با استفاده از همین ابزار، ارتباطات خود را با حکام این کشور تقویت کرده است. درعین حال، قرارگرفتن پالایشگاه تبریز در مجاورت جمهوری آذربایجان این امکان را فراهم می‌کند تا جمهوری اسلامی ایران با واردات روزانه تا ۱۱۰ هزار بشکه نفت از باکو، خوراک نفتی این پالایشگاه را تامین کند و ارتباطات اقتصادی با این کشور را به صورت جدی ارتقا دهد.این اقدام از طریق افزایش سهم ایران در اقتصاد جمهوری آذربایجان، زمینه اثرگذاری بیشتر بر سیاست‌ها و تغییر منافع سیاسی-اقتصادی این کشور به نفع ایران را فراهم می‌کند. به‌علاوه با این اقدام، هزینه انتقال نفت از جنوب کشور به پالایشگاه تبریز که سالانه به چند ده میلیون دلار می‌رسد نیز کاهش می‌یابد.
۲- رفع تهدید کریدور ادعایی زنگه‌زور به‌صورت ایجابی با تکمیل کریدور ریلی ارس: ایران می‌تواند با احداث کریدور ریلی ارس در خاک خود در مجاورت مرز ارمنستان، با اتصال ریلی سرزمین اصلی جمهوری آذربایجان به نخجوان، نیاز این کشور را در این حوزه برطرف کند و باکو را در این زمینه به خود وابسته سازد.همچنین این اقدام، کریدور ادعایی زنگه‌زور را نیز از اهمیت ساقط و تهدید آن را بی‌اثر می‌کند. تکمیل این پروژه با ایجاد اتصال میان شبکه ریلی ایران و آذربایجان از مسیر راه آهن جلفا، کریدور شمال-جنوب را نیز بدون نیاز به راه آهن رشت-آستارا تکمیل می‌کند.۳- اتصال ریلی ایران به گرجستان و روسیه از طریق راه آهن جلفا-نخجوان-ارمنستان: درحال حاضر، شبکه ریلی ایران از جلفا به نخجوان اتصال دارد و راه آهن نخجوان نیز با حرکت به سمت شمال، به شبکه ریلی ارمنستان متصل می‌شود که به گرجستان و سپس روسیه اتصال دارد.با بروز مناقشه اول قره‌باغ بین جمهوری آذربایجان و ارمنستان، این راه ریلی مسدود شده و بازگشایی آن تنها نیازمند توافقات سیاسی است.با این حال ایران می‌تواند بدون اینکه الزاما روابط این دو کشور با یکدیگر به صلح برسد، از روابط دوجانبه خود با باکو و ایروان بهره برده و این مسیر را به روی خود بگشاید. این سریع‌ترین راه برای گشایش کریدور شمال-جنوب به حساب می‌آید.
۴- نقش‌آفرینی جدی‌تر در فرایند ۳+۳ و پیشبرد روند صلح باکو-ایروان: یکی از ابزارهای مهم نقش‌آفرینی ایران در مناقشه قفقاز، سازوکار منطقه‌ای ۳+۳ است که از سوی مقامات آذربایجان نیز مورد تاکید است.لذا ضرورت دارد ایران با به دست گرفتن ابتکار در این سازوکار، ضمن حفظ منافع و خطوط قرمز خود، در روند صلح این منطقه پیشرو شود. غفلت از این نقش‌آفرینی می‌تواند منجر به ایجاد معادلاتی برخلاف منافع و خطوط قرمز ایران در این منطقه شود.۵- تعیین سفیر ایران در جمهوری آذربایجان: اکنون بیش از ۱۰ ماه است که صندلی سفارت جمهوری اسلامی ایران در باکو خالی مانده و طبق شنیده‌ها، گزینه‌های پیشنهادی ایران از سوی دولت آذربایجان، مورد پذیرش قرار نگرفته‌اند.چنین اتفاقی در روابط کشور بزرگ و قدرتمندی چون جمهوری اسلامی ایران و کشوری در سطح جمهوری آذربایجان اتفاقی معمول نیست و منجر به تضعیف جایگاه دیپلماتیک ایران نزد کشورهای منطقه و دیگر همسایگان می‌شود.از این رو ضروری است که در سفر پیش رو، این مسئله با قاطعیت از سوی ایران حل و فصل شود. البته سفر رئیس جمهور محترم به آذربایجان در شرایطی که حکام باکو حتی از پذیرش سفیر ایران نیز خودداری می‌کنند در نوع خود محل تامل است. بهتر بود انجام این سفر مشروط به پذیرش گزینه ایران برای سفارت از سوی این دولت همسایه ‌می‌شد.
در ماه‌های گذشته مقامات جمهوری آذربایجان سعی بر اصلاح ادبیات خود نسبت به ایران و اتخاذ رویکردی دوستانه‌تر در روابط دوجانبه داشته‌اند که ناشی از نیاز آنان به همراهی یا دستکم عدم مخالفت ایران با دستورکار باکو در فرایند درحال تکمیل صلح است.با درنظر گرفتن سوابق سیاست‌های باکو، می‌توان دریافت که موقعیت کنونی و نیازمندی آذربایجان به همراهی ایران موقعیتی خاص و پنجره‌ای محدود است که باید به نحو احسن از آن بهره برد و منافع کشور را برای دستکم یک دهه آینده در منطقه قفقاز جنوبی تضمین کرد.سفر دکتر پزشکیان در این شرایط می‌تواند موقعیتی مناسب برای طرح مسائل مذکور و توافق بر سر آن‌ها باشد.#ایران#آذربایجان
17:02 - 8 اردیبهشت 1404



18 Replies

Profile picture of ‌محمد رحمانی‌
@M_Rahmani8 اردیبهشت 1404
Replying to
دلایل فراوانی وجود دارد که ارتباط نزدیک و قوی ایران با آذربایجان بسیاری از مشکلات را در منطقه رفع می کند و موجب تضعیف نفوذ اسرائیل می گردد ، باید توجه داشت روابط اسرائیل با روسیه بسیار وسیع تر از آذربایجان است اما به دلیل ارتباط مستحکم ایران و روسیه تاثیر گذاری کمی بر روسیه دارد ، قطعا با تقویت رواب…Show more

Profile picture of ‌عصرظهور‌
@user1709055473438 اردیبهشت 1404
Replying to
تمام دولت های ایران تمایل به گشترش روابط با اذربایجان(بخوانید علیف) از خودشون نشون دادن اما اذربایجان تنها در سطح کنترل تنش مناسبات رو ادامه داده و تمایلی به تعمیق روابط با ایران نداره

Profile picture of ‌رضا پردیس‌
@R_Pardis8 اردیبهشت 1404
Replying to
قبول کنید که باخته اید: هم ترکمنچای، هم گلستان و هم فعلا را.دومین کشور شیعی چرا چنین شده؟ چون بسیاری از ایرانیان، برادر ی را ثابت نکرده، ضمیمه شدن آذربایجان را می‌خواهند.اگر مردم دیگری بخاطری که ایران سالها جزء خلافت عباسی، سلاجقه، تیموریان و ... بوده، ضمیمه شدن ایران را بخواهند، جواب شما چیست؟

@user17090999999309314078 اردیبهشت 1404
Replying to
خدا کند رویاهای زیبای شما عملی شود ولی تیم علیف کودکان بی آبرویی هستند که برای جنجال بین المللی تربیت شده اند و بزرگتر دهان و قدشان حرف می زنند. تیم حامی صهیونیسم هم در خدمت بزرگنمایی آنهاست. اگر قرار است دلجویی شوند باید بعد از یک سیلی محکم و بجا این کار انجام گیرد که به حساب خودشان نگذارند

@user1734714392278 اردیبهشت 1404
Replying to
تاکنون تحلیلی چنین جامع و کامل از اوضاع منطقه قفقاز و جایگاه کشورمان نخوانده بودم. برای ایجاد پیوندهای عمیق چندگانه در عرصه های مختلف اقتصادی، فرهنگی و امنیتی با همسایگان از هر کوششی نباید فروگذار کرد. چه بسا اگر این پیوندها بین آذربایجان و ارمنستان وجود داشت به این راحتی کارشان به جنگ نمی کشید.

Profile picture of ‌عصر ظهور‌
@Asrezohor8 اردیبهشت 1404
Replying to
خدا رحمت امیرعبداللهیان که با تیزبینی و هشیاری زمینه ساز ارتباط سازنده با همسایگان و تبدیل کردن تهدیدها به فرصت شد

Profile picture of ‌آرمان انقلاب‌
@user17091015699686063668 اردیبهشت 1404
Replying to
Profile picture of ‌آرمان انقلاب‌
آرمان انقلاب

@user1709101569968606366  •  8 اردیبهشت 1404

دختر و پسر و داماد دکترپزشکیان همراه ایشان در آذربایجان...

215 KB

Show this thread


Profile picture of ‌رضا اسدی‌
@Reza_hadishahr8 اردیبهشت 1404
Replying to
امیدوارم که قطار ایران آذربایجان به زودی راه‌اندازی بشه

Profile picture of ‌رضا اسدی‌
@Reza_hadishahr8 اردیبهشت 1404
Replying to
به نظرم خوبه که مسئولین روسی و ایرانی برای بازگشایی ریل جلفا نخجان ارمنستان پیش قدم شوند

@user17091009284805665698 اردیبهشت 1404
Replying to
ایران نباید به این قدرت های کوچک منطقه ای مماشات کند چرا ، ما باید الان اینجوری بریم باکو ؟ ایا ؟؟ مسخره بازی نیست که ی کشور کوچیک و غیر مهم منطقه برای ملت ایران و کشور بزرگ و تاریخی ما در رسانه های خودشون و اظهارات رسمی علیه ما حرف بزنند ؟ ما هیچکاری نکنیم و تازه سفر هم بریم؟ما فقط به سپاه…Show more

@user1745236148948 اردیبهشت 1404
Replying to
تنها کاری که ایران باید در اولویت بزاره اشغال نخجوان هست تا این فتنه زنگزور رو برای همیشه خنثی کنه. بعد از فروپاشی شوروی باید این کار رو میکردیم ولی بدلیل خیانت هاشمی اینکار نشد. هویدا هم بعد از خروج انگلیس از خلیج فارس 3 جزیره ایرانی رو به ایران الحاق کرد ولی هاشمی بدلیل رودربایستی با روس ها از الح…Show more

@namjoo8 اردیبهشت 1404
Replying to
آذربایجان نقش اساسی در تکمیل کریدور زمینی و ریلی ایران و روسیه دارد. باید با تقویت روابط توطئه صهیونیستها را که آنجا را حیات خلوت خود کرده اند خنثی کرد.

Profile picture of ‌محمد رحمانی‌
@M_Rahmani8 اردیبهشت 1404
Replying to
کاربر محترم Mohsen Onyxالبته شایسته است بجای نقد دیگران خبر را نقد کنید ولی با توجه به مطلبی که درباره من بصورت عمومی ارسال کردید من هم پاسخی را که بصورت کامنت زیر مطلب شما گذاشته بودم مجددا اینجا منتشر می کنم .البته خدمت برای کشور افتخاری است که شامل حال من نمی شود ، ضمنا متاسفانه افتخار هم زبانی…Show more

Profile picture of ‌علی محمودی‌
@Ali1239 اردیبهشت 1404
Replying to
تعارض با همسایگان ضررهای زیادی برای ایران دارد که ناامنی و مشکلات ترانزیتی حداقل آنهاست.قطعا ایجاد یک سیاست برد - برد برای دو طرف می تواند بهترین استراتژی برای پیوندهای مسالمت آمیز و کلان بر مبنای سود متقابل باشد. ایران در صورتی می تواند در این امر موفق باشد که بتواند با ارائه طرح های وسوسه انگیز …Show more