نشتی خطوط لوله زیر ذرهبین هوش مصنوعی ایرانی
پژوهشگران دانشگاه آزاد موفق به طراحی سامانهای هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی شدند که قادر است نشتیهای پنهان خطوط لوله را بهصورت لحظهای شناسایی کرده و از اتلاف منابع و بروز خسارات زیستمحیطی جلوگیری کند.
سیدعلیمحمد تجلی دانشجوی دکتری دانشگاه آزاد مرودشت در گفتوگو با خبرنگار گروه حوزه و دانشگاه خبرگزاری فارس از طراحی سامانهای نرمافزاری برای نشتیابی هوشمند خطوط لوله انتقال کشور خبر داد؛ سامانهای که با بهرهگیری از هوش مصنوعی، محل و میزان نشت را با دقت بالا تشخیص میدهد و از اتلاف منابع، خسارات زیستمحیطی و سرقت جلوگیری میکند.وی افزود: این سامانه با عنوان «همتای دیجیتال خطوط لوله» طراحی شده و قادر است با حداقل نیاز به تجهیزات فیزیکی، عملیات پایش و پیشبینی نشتی را انجام دهد. این فناوری، جایگزینی بومی برای نرمافزارهای تحریمشده و پرهزینه خارجی محسوب میشود.تجلی گفت: این سامانه حاصل رساله دکتری من از سال ۱۳۹۷ است و با هدف طراحی یک پلتفرم بومی برای نشتیابی دقیق خطوط انتقال کشور توسعه داده شده است.این پژوهشگر اضافه کرد: در ایران بیش از ۲۰۰ هزار کیلومتر خط لوله وجود دارد که بسیاری از آنها بالای ۴۰ یا ۵۰ سال عمر دارند و مستعد نشتی هستند. این نشتیها نهتنها باعث اتلاف منابع ارزشمند میشود، بلکه آسیبهای زیستمحیطی و مالی سنگینی را نیز در پی دارند.وی ادامه داد: بسیاری از نشتها در لایههای زیرزمینی رخ میدهند و تشخیص آنها ممکن است ماهها طول بکشد. سامانه ما با دقت بالا محل و شدت نشت را تخمین میزند و امکان پایش دقیق خطوط را در زمان واقعی فراهم میکند.
این پژوهشگر با اشاره به مزیتهای اقتصادی طرح تصریح کرد: با جلوگیری از تنها ۰.۴ درصد از نشتی منابع نفت و گاز، میتوان از میلیونها دلار خسارت سالانه جلوگیری کرد.وی افزود: اگر مجموعه ما بتواند تنها ۰.۱ درصد در نفت و ۱ درصد در گاز از هدررفت جلوگیری کند، میتوانیم سالانه حدود ۹۰۰ میلیون دلار ارزشافزایی کنیم. افزون بر این، چون پلتفرم کاملاً بومی است، مانع از خروج ارز برای خرید پلتفرمهای خارجی نیز میشود.وی گفت: در بسیاری از موارد نیز سرقت از خطوط انتقال اتفاق میافتد. ما موارد متعددی داریم که انشعاب غیرقانونی سالها بعد کشف شده است. سامانه ما قادر به کشف سریع این موارد نیز هست.به گفته تجلی، این پلتفرم صرفاً برای نشتیابی نیست و میتوان با توسعه ماژولهای جدید، آن را برای پایش ایستگاههای میانی، مخازن، ایستگاههای اندازهگیری، و حتی خطوط آب و فاضلاب نیز بهکار گرفت.وی با انتقاد از برخی دستگاههای اجرایی خاطرنشان کرد: به شرکتهای آب، گاز و نفت مراجعه کردهایم، اما معمولاً گفته میشود که پس از بروز نشت، بررسی انجام خواهد شد. این در حالیست که پیشگیری همیشه کمهزینهتر از درمان است.این پژوهشگر همچنین درباره وضعیت علمی طرح گفت: دو مقاله علمی در مجلات بینالمللی منتشر کردهایم و شرکت ما نیز موفق به اخذ مجوز دانشبنیان شده است. هدف نهایی ما صادرات این فناوری به کشورهای منطقه است. مهمترین اخبار دانشگاهی را از اینجا ببینید.پایان پیام/#دانشگاهیان #دانشگاه_آزاد #پژوهشگر #سیدعلیمحمد_تجلی #دانشجو #خطلوله 09:42 - 1 خرداد 1404