تنشهای مرزی افغانستان و تاجیکستان؛ جنگ روانی یا پیشنیاز درگیری؟
کارشناس سیاسی روس معتقد است احتمالا درگیریهای اخیر در مرزهای مشترک افغانستان با تاجیکستان صرفاً بخشی از یک عملیات تبلیغاتی و یا بخشی از طیف جنگ روانی باشد که با اهداف خاص صورت میگیرد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری فارس در قرقیزستان، «الکساندر کنیازوف» کارشناس سیاسی روس در یادداشتی به درگیری های اخیر در مرز افغانستان با تاجیکستان و کشته شدن چند مرزبان تاجیک و حتی شهروندان چینی مشغول در مناطق مرزی اشاره کرد.در این یادداشت آمده است: سومین درگیری در ماه گذشته، در مرز افغانستان و تاجیکستان که در ۲۳ دسامبر رخ داد، دیگر نمیتواند چیزی جز یک حادثه سریالی تلقی شود. در حالی که تشدید سیستماتیک تنشها مشهود است، کاملاً اشتباه است که این اقدامات را به عنوان ابتکار عمل مستقل گروههای تروریستی بینالمللی حاضر در مناطق مرزی خاص شمال شرقی افغانستان، بدخشان، تخار و قندوز در نظر بگیریم.اتفاقاً، روزنامه هشت صبح افغانستان این حادثه را به گروه انصارالله تاجیکستان که در مناطق شمالی افغانستان مستقر هستند، نسبت میدهد که وجود واقعی آن مدتی است ناشناخته مانده است.تخمینها در مورد میزان این حضور بسیار متفاوت است و از چند صد تا دهها هزار شبهنظامی متغیر است، اما همه این تخمینها مشکوک هستند، هیچ کس به منابع اطلاعاتی یا روشهای محاسبه تعداد گروههای تروریستی در شمال افغانستان اشاره نمیکند. سوالی که در چنین مواردی کاملاً طبیعی است: چه کسی از چنین تشدید تنش و ایجاد نوعی ترس عمومی سود میبرد؟
گزارشهای مربوط به درگیریهای مسلحانه در مرز افغانستان و تاجیکستان، که هیچ چشماندازی برای تبدیل شدن به چیزی در مقیاس بزرگ ندارند، ممکن است صرفاً بخشی از یک عملیات تبلیغاتی، بخشی از طیف جنگ روانی باشد که هدف آن، در بسیاری از این موارد، ایجاد یک روانپریشی عمومی کنترلشده لازم برای دستیابی به اهداف خاص است. بسیاری از جنگها در طول تاریخ با عملیات خرابکاری محلی که توسط گروههای تروریستی یا صرفاً جنایتکار به دستور سرویسهای ویژه انجام شده و به بهانهای برای جنگ تبدیل شدهاند، آغاز شدهاند.در بیانیهای از مرکز مطبوعاتی نیروهای مرزی کمیته دولتی امنیت ملی جمهوری تاجیکستان آمده است که «دولت طالبان در انجام تعهدات بینالمللی و وعدههای مکرر خود برای تضمین امنیت و ثبات در مرز دولتی با جمهوری تاجیکستان و همچنین در مبارزه با اعضای سازمانهای تروریستی، بیکفایتی، بیمسئولیتی جدی و مکرر خود را نشان داده است.»این اتهام در پس زمینه روندهای مثبت نوظهور در روابط دوجانبه بین تاجیکستان و افغانستان مطرح میشود. در همین حال، در تمام کشورهای دیگر منطقه، مدتهاست که این درک وجود دارد که، همانطور که «ولادیمیر پوتین» رئیس جمهور روسیه، اخیراً در مصاحبهای با کانال «ایندیا تودی» اظهار داشت، «طالبان به وضوح اوضاع افغانستان را کنترل میکنند، این باید پذیرفته شود، زیرا واقعیت است.»البته این واقعیت، به ویژه، شامل ضعف خاصی از نهادهای دولتی در افغانستان است که منجر به کنترل ناکافی بر تعدادی از مناطق کشور و همچنین کنترل اوضاع در بخشهای خاصی از مرز میشود.این ضعف دولت یک پدیده صرفاً افغان نیست و نه تنها در دورهای که جنبش طالبان به قدرت رسید، صدق میکند.
شایان ذکر است که به مدت پانزده سال، یک گروه مرزبان روسی از همین مرز تاجیکستان محافظت میکرد و آن را در شرایط بسیار دشوارتری نسبت به امروز، به دلیل جنگ داخلی که در آن زمان در این جمهوری جریان داشت، محافظت میکرد. همزمان، با کمک روسیه، یک سرویس مرزی مدرن نیز در تاجیکستان تأسیس شد.
10:09 - 7 دی 1404
