چگونه جنگده های نسل قدیم خود را رادگریز کنیم؟!مراحل کلیدی رادارگریز کردن جنگنده ها چیست؟!
مراحل کلیدی رادارگریزی :1- شکل دهی آیرودینامیکی و پنهان کار :" تغییر فرم ورودی های هوا به صورت زاویه دار و با لبههای شکسته" استفاده از پنل های صاف با زوایای هندسی خاص (Faceted surfaces) که امواج رادار را در جهات مختلف پخش کنند" پوشاندن لوله های ورودی و خروجی موتور با شبکههای جاذب رادار (RAM Grids)" تغییر پوشش بدنه از حالت درخشان به رنگهای مات و جاذب رادار و رطوبت 2- استفاده از مواد جاذب امواج راداری (RAM) :" پوشش بدنه با کامپوزیت های مخصوص شامل فیبر کربن و مواد متخلخل جذب کننده اموج و رطوبت " رنگ آمیزی با نانو کامپوزیت جاذب (مثلاً نانو ذرات فریت)" عایق کاری نازل موتور با آلیاژ هایی مانند Inconel و سرامیک جهت جذب حرارت3- کاهش بازتاب حرارتی (Infrared Signature Reduction) :" استفاده از نازل تخت یا شکاف دار که دمای گاز خروجی را پخش کرده و پنهان میکنند" خنک سازی جریان اگزوز با هوای خنک ورودی (مشابه با فناوری Bypass) 4- مدرن سازی سیستم الکترونیک پروازی و جنگ الکترونیک :" نصب اخلالگر راداری داخلی (DRFM Jammer) و فریب دهنده فعال مانند رادار AESA با امکان Beaming جهت دار به جای پالسهای گسترده" کاهش یا حذف آنتن های بیرونی و انتقال سنسور ها به درون بدنه5- استفاده از زوایای مناسب در دم و بال:" تغییر زاویه بال ها (یا استفاده از LERX)" استفاده از دمهای مورب (Canted Tails) برای کاهش بازتاب زوایای دمنکتهی مهم : هیچ کدام از این ارتقاء ها باعث نمی شود که یک جنگنده نسل چهارم، واقعاً به سطح رادار گریزی کامل نسل پنجم (مثل F-22 یا Su-57) برسد.اما باعث می شود بقایای بیشتری در میدان نبرد داشته باشد و در مقابل تهدیدات مدرن، مقاوم تر شود
با هدف کاهش بازتاب راداری (RCS) و افزایش بقای جنگنده در میدان نبرد.برای رادارگریز (Stealth) کردن جنگنده های نسل قدیمی کشورمان مانند F-4، F-5 و F-14 ایران، نیاز به یک طرح کاملاً مهندسی شده بومی، مبتنی بر اصول آیرودینامیک، فناوری مواد، الکترونیک و طراحی صنعتی داریم.و در ادامه، طرحی در سطح مفهومی و پژوهشی با طراحی اولیه ارائه می دهم6- اختصاصی سازی برای هر مدل جنگنده : F-5 :" به دلیل بدنه کوچک و سادهاش، بیشترین پتانسیل برای رادارگریز شدن را دارد" حذف کاناپی براق و سیستم خروجی تخت موتور امکانپذیر است F-4 :" بدنه بزرگ و موتور های بیرون زده، چالش برانگیز است F-5 :" به دلیل بدنه کوچک و سادهاش، بیشترین پتانسیل برای رادارگریز شدن را دارد" حذف کاناپی براق و سیستم خروجی تخت موتور امکانپذیر است F-4 :" بدنه بزرگ و موتور های بیرون زده، چالش برانگیز است" میتوان با نصب سکان دم دوقلو زاویه دار و پوشش RAM و حذف آنتنهای خارجی بهبود ایجاد کردF-14 :" بازو های باز شونده بال، خود مشکل زا هستند، اما اگر بال ها در حالت بسته قفل شوند سطح مقطع راداری کمتر خواهد شد" پنهان سازی ورودی موتور و استفاده از نازل خروجی تخت و نصب سنسور های پنهان کار میتواند مؤثر باشد. نتیجه گیری : چنین پروژه هایی نشان دهنده راهبرد ارتقاء تدریجی هواپیما های نسل قدیم برای نزدیک شدن به فناوری نسل پنجم در سطح قابلیت های حریم دفاعی استدر حالی که هیچ کدام به قابلیت کامل رادارگریزی نمی رسند، اما محصولاتی مقرون به صرفه و عملی برای افزایش بقا در میدان نبرد هستند. فرید کیومرثیان
چندین کشور در دهه های اخیر از جمله کشورمان جنگنده های نسل قدیمی خودشان ر ا ارتقاء داده اند تا به سطح رادارگریزی نسبی برسند و این یک روند رایج برای صرفه جویی در هزینه و استفاده ی حداکثری از ناوگان موجود است. در ادامه چند نمونه مهم را معرفی می کنم : " آمریکا " 1- پروژه : F-15 Silent Eagle( نسخه ارتقاء یافتهی F-15) با ویژگی هایی مثل: ' کاهش مقطع راداری (RCS)' مخازن سوخت داخلی' آلیاژ های جاذب امواج رادارهدف : حفظ توان هوایی نسل چهارم در کنار F-22 و F-35 2 - پروژه F/A-18 Super Hornet Block III ' مجهز به پوشش RAM (مواد جاذب امواج رادار)'خطوط بدنه ی بهینه سازی شده برای کاهش RCS' سیستم های پیشرفته جنگ الکترونیک و سنسورها" روسیه " پروژه : Su-35S(نسل 4++ با طراحی بهینه شده برای کاهش مقطع راداری ) : ' بدون رادار گریزی کامل، ولی با استفاده از رنگهای جاذب رادار و باز طراحی بدنه برای کاهش دید پروژه های : MiG-29SMT / MiG-35 : برخی نسخه های ارتقاء یافته با رنگ رادار گریز، دماغه ی بازطراحی شده، و ادوات الکترونیکی مدرن " چین " پروژه : JH-7B و J-10C ' استفاده از برخی تکنیک های کاهش RCS' پیشرفت در آلیاژهای بدنه و رادارهای پسیو-اکتیو و " ایران " عزیز کشورمان با وجود تحریم ها و نبود قطعات نیز در چندین پروژه اقدام به بهروزرسانی جنگنده قدیمی مثل F-5 کرده پروژه کوثر بر پایه ی F-5 با برخی ادوات دیجیتال و بهینه سازی راداری : ' پروژه هایی برای رنگ آمیزی رادارگریز و تعویض ورودی هوا، دماغه، و تجهیزات داخل کابین' تلاش برای اضافه کردن قابلیت جنگ الکترونیک، سامانه های هشدار راداری و اختلالگر فرید کیومرثیان
17:23 - 16 مرداد 1404