طیب الله انفسکم
آیا اقتصاد اسلامی وجود دارد؟(1)
میدانیم هرگز نمی توان در گزارش های کوتاه مفاهیم پیچیده و مهم اقتصادی را بصورت اختصار توضیح داد ولی به امید خدا در سلسله نوشتارهایی سعی بر این خواهیم داشت تاجای ممکن برخی مفاهیم کلیدی و بسیار پر اهمیت را واکاوی کنیم.در گفتار قبلی اشاره شدکه شناخت علم اقتصاد به عنوان یکی از مهمترین مباحث در جوامع مدرن به شمار میرود.و البته توضیح داده شد بعد از انقلاب صنعتی نظریات مختلف و متعدداقتصادی مطرح شده است.حالا به این سوال مهم می پردازیم که آیا اقتصاد اسلامی وجود دارد؟البته در مورد این سوال و پاسخ به آن مطالب بسیاری گفته و نوشته شده است ولی شاید به جرات بتوان گفت هنوز دیدگاه معینی که تبدیل به مکتب مشخصی در دوره معاصر بشود در میان علما و دانشمندان اسلامی شکل نگرفته است.در قرآن کتاب آسمانی مسلمانان در مورد اقتصاد ومعیشت آیات گسترده وبسیار فراوانی وجود دارد که اگر با کمی تامل و دقت به آنها نگریسته شود مفاهیم بسیار عمیقی از آنها میتوان برداشت نمود.قرآن کریم در آیات 58 تا 62 سوره بقره ضرورت آشنائی با علم اقتصاد را مطرح نموده است. بنی اسرائیل تا قبل از ورود به بیت المقدس بیابانگرد بودند و با آزادی کامل عمل می کردند اما وقتی اجازه ورود به بیت المقدس را یافتند ملزم به مراعات شرایط و ضوابط زندگی شهری و قوانین اقتصادی شدند.
اگر کمی به این آیات دقت کنیم مفاهیم اولیه و البته بسیار متعالی از آن برداشت میکنیم.بطور مثال:اول اینکه روزی از جانب خداست و ابتدا روزی میدهد نیازهای انسان را تامین میکندوسپس وظیفه معین میکندومیگوید فساد نکنید.یا اینکه اشاره میکندروزى خدا «مِنْ رِزْقِ اللَّهِ»بدون رنج و خرج بدست شما میرسد.و اینکه پیدا شدن دوازده چشمه ی مساوی اشاره مستقیم داردبه توزيع منظّم و عادلانه و حساب شده که مايهى امنيّت و صفا و مانع پيدا شدن اختلاف است.البته دقت کنیدباز هم تاکید میکنیم در آیات الهی مفاهیم بسیار گسترده ای نهفته است و با چندکلمه و یا جمله کوتاه نمیتوان این عمیق را براحتی کاوش کرد.
14:37 - 1 بهمن 1403
1 واکنش
278 بازدید