اینجا آزادی مطلق است اما با قیمت گزاف!
در خانواده «سهلگیر» پدر و مادرها به فرزندشان میگویند هر طور دوست داری زندگی کن! چیزی که دوست داری بخور! هر ساعتی که دلت میخواهد بخواب! همه چیز را هم برایش مهیا میکنند و فرزند کاملاً آزاد است هر تصمیمی که دوست دارد بگیرد و هر رفتاری دلش میخواهد انجام دهد.
گروه زندگی: در گزارشهای قبل، از ضرورت کسب آگاهی توسط والدین در جهت تربیت فرزندان در عصر دیجیتال گفتیم. از اینکه بخواهیم و نخواهیم فرزندانمان نسل تولد یافته در این روزگارند و باید برای رشد، پیشرفت و البته حفظ سلامتشان تا میتوانیم هوشیار و آگاه باشیم. از غیر قابل تفکیک بودن عنصر محبت و تربیت از هم گفتیم. از جبرانناپذیر بودن سهلانگاری والدین در قبال فرزندان و از اقتداری که در گرو مدیریت قوی و در نتیجه کسب آگاهی حاصل میشود. از ضرورت یکی بودن حرف و عمل والدین در برخورد با وسایل عصر رسانه و در نهایت از اینکه باید برای تربیت فرزندانمان در این عصر پرهیاهو سنگ تمام بگذاریم. حالا پای صحبتهای «فائزه سادات قوامی»، دانشجوی دکتری علوم ارتباطات مینشینم تا برایمان از چهار سبک تربیتی و چهار مدل خانواده بگوید. قرار است در هر سبک سه عنصر محبت، نظارت و حمایت بررسی شود. نامگذاریها بر اساس عملکرد والدین نسبت به این سه عنصر صورتگرفته است.
*این نوع محبت مخرب است
نخستین مدل از چهار سبک تربیتی، خانوادههای سهل گیر هستند. در خانوادههایی که در اصطلاح سبک تربیتی و رفتار آنها در قبال عملکرد فرزندان سهلگیرانه است، اصل محبت بسیار زیاد و قوی، اما متأسفانه نسبت نظارت و حمایتگری فوقالعاده ضعیف است که این محبت افراطی میتواند بدون حضور نظارت و حمایتگری بسیار مخرب و منفی باشد.
*قانون گذاری برای خالی نبودن عریضه
در این سبک شاید قانونگذاری صورت بگیرد اما اعضا خانواده در اجرای آن بهشدت اهمال کارند و اجرای قانون بهصورت خیلی جدی و قوی پیگیری نمیشود و چهبسا این پیگیری نیز به همراه محبت باشد که در نتیجه یک پیگیری قوی و نتیجهبخشی تلقی نخواهد شد. به طور مثال مادر یا پدر برای فرزندشان مقرر میکنند که تنها میتواند به مدت یک ساعت از گوشی تلفن همراه استفاده کند. زمان تعیین شده میگذرد و بدون هیچگونه تذکر و پیگیری والدین، فرزند همچنان مشغول استفاده از گوشی است!
*این آزادی بهایی سنگین دارد
بیقانونی در هر زمینهای سبب آزادیهای افسارگسیخته و در نتیجه هرجومرج میشود. یک جامعه کوچک همچون خانواده هم از این امر مستثنی نیست و این معضل میتواند در بین اعضا یک خانواده سبب بینظمی و آشفتگی اوضاع و در نتیجه ایجاد مشکل در روابط افراد شود. قوامی با تأکید بر اهمیت پیگیری والدین بر اجرای قانون وضع شده میگوید: « در این خانوادهها یا به عبارتی سبک و مدل تربیتی سهلگیرانه، فرزندان بهتنهایی میتوانند در هر سنی که هستند برای هر کاری تصمیمگیری کنند. مثلاینکه چه ساعتی بخوابند یا چه ساعتی بیدار شوند، چه ساعتی غذا بخورند، چه ساعتی درس بخوانند، در کدام جمع خانوادگی مشارکت کنند، و ... اصلاً این پدر و مادرها به فرزندشان میگویند هر طور که دوست داری زندگی کن. چیزی که دوست داری بخور! هر ساعتی که دلت میخواهد بخواب! همه چیز را هم برایش مهیا میکنند. پدر هزینهها و مادر غذا و... را و فرزند کاملاً آزاد است که هر تصمیمی که دوست دارد بگیرد و هر رفتاری که دلش میخواهد انجام دهد.
*۱٠ سالم بود که در اینستاگرام از خودم عکسی گذاشتم...
وایفای و اینترنت نامحدود در دسترس و گوشی تلفن همراه هم بدون هیچگونه کنترلی در اختیار دخترک دهساله ای که میتواند در دنیای بیرحم دیجیتال بسیار آسیبپذیر باشد. قوامی با اشاره به مراجعین خود از خاطرات دختری دهساله میگوید. کسی که هیچ علم و آگاهی از دنیای بیرون ندارد و نمیداند دور و اطرافش چه خبر است. فقط دوست دارد دیده شود. همین و بس. در فضای مجازی و اینستاگرامی که بیمحابا در اختیارش بوده چند بلاگر را دیده و دوست داشته از آنها تقلید کند و بدون هیچ پشتوانه علمی و دید و نگرش آگاهانهای، تنها ادای آنها را درآوردهاست. اما آن قدر آسیب وارد شده به روح و روانش جدی بوده که حالا بعد از گذشت شش سال و در شانزدهسالگی عهد کرده است اگر روزی صاحب فرزند شود مراقب باشد پای فرزندش هرگز به دنیای مجازی باز نشود.
*والدینی که پای اشتباه کردن می ایستند!
در مثال مذکور پدر و مادر در کمال ناباوری در پاسخ به این سؤال که آیا میدانستید دختر نوجوان شما اینستاگرام دارد پاسخ میدهند بله! و شاید این سهلانگاری آشکار، پاسخ همه سؤالات و ابهاماتی باشد که درباره عملکرد این نوجوان وجود دارد.
*فرزندان محتاج حمایتند
آسیبی که در خانوادههای سبک اول یعنی سهل گیر به فرزندان وارد میشود آسیب از سوی والدینی است که عاشقانه فرزندشان را دوست دارند؛ آن قدر که از نظارت دست کشیده و حمایتشان را نیز از او دریغ کردهاند.درباره محبت و نظارت در مدل تربیتی اول تکلیف روشن است. محبت آن قدر زیاد است که همه چیز بیچون و چرا در اختیار فرزند قرار میگیرد و آثاری از نظارت هم که به چشم نمیخورد. حتی با وجود علم والدین به ناصحیح بودن عملکرد فرزند، با ابزار نظارت وارد میدان نمیشوند. میرسیم به حمایت والدین که شاید در چنین شرایطی میتواند راهکاری صحیح باشد برای فرزندی که در جریان یک صدمه جدی قرار گرفته است؛ هم حلال مشکلات و هم آرامشبخش.قوامی میگوید: «وقتی در خانواده ارتباط قوی وجود داشته باشد در زمانی که فرزندان به کمک والدین احتیاج دارند نقش حمایتی آنها بسیار موفق خواهدبود اما در خانواده سهل گیر چنین چیزی مشاهده نمیشود. به طور مثال درباره دختری که در سن دهسالگی دچار بحران شد، والدین کاری ندارند که دخترشان گوشی شخصی دارد، اینترنت و اینستا دارد، به بلوغ عقلی نرسیده که تشخیص دهد در دنیای بیرون چه اتفاقی برایش میافتد و آن آدمهای مجازی چقدر میتوانند برای او خطرناک باشند، بلکه بهراحتی به فرزندشان اجازه میدهند با امکاناتی که در اختیار دارد عکس خود را منتشر کند!»
*راهی که پایانش جداییست
ما هیچوقت سر سفره دور هم جمع نمیشویم! ناهار که تکلیفش روشن است؛ همه سر کار، مدرسه و دانشگاهاند و شاید نبودن عضوی از اعضا خیلی عجیب و دورازذهن نباشد اما در مورد شام هم این اتفاق در خانه ما نمیافتد. پدرم هر موقع برسد غذایش را بهتنهایی میخورد و میخوابد. من هم همینطور. برادرم هم دیر میرسد و غذایش را جداگانه میخورد. پنجشنبه و جمعه هم در خانه ما مثل بقیه روزهاست. پدر و مادرم به ویلا میروند و من و برادرم هر کدام اوقات را با دوستانمان سپری میکنیم. در خانواده سهل گیر فرزند هر کاری که میخواهد میتواند انجام دهد و با دوستانش هر جا که میخواهد میرود. گذشته از اینکه این مدل جنبه تربیتی صحیحی ندارد این خانوادهها بسیار گسستهاند و خیلی از هم فاصله دارند، آنقدر که بهمرور از هم جدا میشوند.
*والدین آگاه و هوشیار موفقترند
قوامی درباره هوشیاری والدین در برخورد با فرزندان عصر رسانه و دیجیتال معتقد است والدین باید در مباحث رسانهای بسیار قویتر از فرزندانشان عمل کنند و از آنان آگاهتر باشند. حتی اگر چیزی را بلد نیستند نباید به فرزندشان رو بیندازند بلکه با مراجعه به مراکزی مثل کافینت ها و یا افراد دوروبر مشکلشان را رفعورجوع کنند و اطلاعات لازم را به دست بیاورند اما هرگز سراغ فرزندانشان نروند. چرا که بچهها باید بدانند پدر و مادر آنها را رصد میکنند و در برابر آنها حواسجمع و نظارهگر هستند. در گزارش بعدی با سبک تربیتی دوم و خانوادههایی که در این گروه قرار میگیرند آشنا خواهیم شد.برای خواندن گزارش های بیشتر صفحه @Family_Life و @Life_Fars را دنبال کنید.پایان پیام/ #خانواده#فرزند_پروری#تربیت_فرزند#اینترنت#آسیب#فضای_مجازی#سواد_رسانه #کودک_و_نوجوان #عصر_دیجیتال
15:00 - 14 جولای 2024
1 پاسخ
تازه ترین اخبار
- جزئیات عملیات پهپادی ارتش از زبان سخنگو
- بیعت سادات امامزاده علی (ع ) کهگیلویه وبویراحمد با رهبر جدید انقلاب
- اپوزیسیون، جنگ با جمهوریاسلامی یا جنگ با مردم؟
- حال و هوای اراک در روزهای آتش و خون
- راهپیمایی روز قدس با شعار القدس عهد الله برگزار میشود
- تشییع و بدرقه شهدای اقتدار تبریز تا بهشت
- اینجا روزهها را با قسم به خونِ «پدر» باز میکنند
- تشییع باشکوه شهید فرزین کمالی در گرگان
- بیعت ورزشکاران خلخال با رهبری
- جامعه ورزش: روز قدس در کنار مردم هستیم