قصه ۶ کلمهای از فاجعه مدرسه میناب
شش کلمه برای گفتن از یک فاجعه؛ روایتی کوتاه که از همینگوی آغاز شد و حالا بهانه یک جشنواره داخلی شده است.
گروه کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس: «داستان ششکلمهای»؛ آیا اساساً میتوان به روایتی که تمام آن در شش کلمه خلاصه میشود، داستان گفت؟ این قالب ادبی از کجا آمده، چه سابقهای در ادبیات جهان و ایران دارد و چگونه میتوان در چند کلمه، روایتی ساخت که همچنان عناصر داستانی و ظرفیت تأویل داشته باشد؟ این پرسشها حالا با برگزاری جایزه بینالمللی داستان ششکلمهای «مدرسه میناب: ۱۶۸ داستان کوتاه ناتمام» جدیتر مطرح شده است؛ جایزهای که فراخوان آن اردیبهشتماه منتشر شد و از نویسندگان و علاقهمندان خواست روایتهایی ششکلمهای با موضوعاتی چون مدرسه میناب، جنگ، صلح، امید، رنج، حقوق کودکان و وطندوستی بنویسند. اما پرسش مهمتر این است: داستان ششکلمهای دقیقاً چیست و چرا باید آن را داستان بدانیم؟ غلامرضا طریقی، دبیر جایزه داستان ششکلمهای، درباره پیشینه داستان ششکلمهای و چرایی برگزاری این جایزه گفت: ایده داستان ششکلمهای از یک داستان بسیار کوتاه و مشهور از ارنست همینگوی شکل گرفته است؛ داستانی که درباره فروش کفش بچگانهای با این مضمون است: «کفش بچه برای فروش؛ هرگز پوشیده نشده.»وی افزود: دلیل انتخاب این قالب برای جایزه داستان ششکلمهای این بود که میخواستیم نویسندگان از زبانها و جغرافیاهای مختلف بتوانند در آن شرکت کنند و محدودیتهای معمول داستاننویسی مانع حضور افراد نشود.
طریقی ادامه داد: اگر قرار بود داستانهایی با حجم بیشتر دریافت کنیم، دو مسئله ایجاد میشد؛ نخست اینکه احتمالاً فقط داستاننویسان حرفهای در جایزه شرکت میکردند، در حالی که ما میخواستیم هر کسی که علاقهمند به نوشتن است بتواند در این رویداد حضور داشته باشد. مسئله دوم نیز به داوری آثار بازمیگشت؛ چراکه در داستانهای بلندتر، ترجمه و مسائل مربوط به آن میتواند در ارزیابی اثر تأثیر بگذارد و داوری را دشوارتر کند.دبیر جایزه داستان ششکلمهای میناب با اشاره به سابقه این قالب ادبی بیان کرد: داستان مینیمال در ایران نیز سابقه دارد و سالهاست نویسندگان ایرانی در این حوزه فعالیت میکنند. برخی نویسندگان به شکل جدی این قالب را دنبال کردهاند.وی گفت: البته در ابتدا ایدههای دیگری مانند داستانهای صد و چندکلمهای نیز مطرح بود، اما در نهایت پس از همفکری با دوستان تصمیم گرفتیم همان قالب بسیار کوتاه و شناختهشده داستان ششکلمهای را مبنا قرار دهیم.طریقی درباره تعداد آثار رسیده به این جایزه اظهار کرد: در مجموع حدود ۱۶ هزار اثر به دبیرخانه رسید که نشان میدهد این قالب توانسته است توجه طیف گستردهای از علاقهمندان به داستاننویسی را جلب کند.وی در ادامه درباره ظرفیت داستان ششکلمهای برای روایت رویدادهای تلخ و عمیق گفت: گاهی یک فاجعه بسیار عمیق در چند لحظه و طی چند ثانیه اتفاق میافتد و شاید انتخاب چنین قالب کوتاهی برای بیان چنین رخدادی، ایده نامناسبی نباشد.
09:24 - 21 مرداد 1405