بازسازی اقتصادی و نهادی پساجنگ در بوسنی و هرزگوین
امیرمحمد شفیعی، پژوهشگر ارشد گروه اقتصاد اندیشکده حکمرانی شریف، در یادداشتی به بازخوانی تجربه پساجنگ بوسنی و درسهایی برای ایران پرداخته است.
تخریب فیزیکی در بوسنی و هرزگوین را نمیتوان صرفا به خرابی زیرساختها تقلیل داد؛ آنچه رخ داد، در واقع از بین رفتن بخش قابلتوجهی از موجودی سرمایه کشور بود. در سطح صنعتی و زیربنایی، در بخش انرژی، تخریب نهادی نیز همسنگ تخریب فیزیکی، و در برخی ابعاد تعیینکنندهتر بود.در افق کوتاهمدت، نتایج بازسازی فیزیکی قابلتوجه بود. با این حال، در سطح کلان، مسیر بازیابی اقتصاد بهمراتب کندتر و کمعمقتر از آن چیزی بود که از رشدهای اولیه برمیآمد.
درسهای کلیدی برای ایرانمسئله اصلی نه کمبود منابع، بلکه نحوه سازماندهی تصمیمگیری است؛ اگر از ابتدا یک مرکز فرماندهی مشخص برای هدایت بازسازی شکل نگیرد، تعدد نهادها و پراکندگی اختیارها بهسرعت هماهنگی را مختل میکند.ثبات مالی و بازسازی نظام پرداخت؛ تجربه بوسنی نشان داد که بدون یک نظام پرداخت یکپارچه و قابل اعتماد، حتی تزریق منابع هم به بهبود پایدار منجر نمیشود.بازسازی؛ تمرکز صرف بر زیرساختها کافی نیست. بوسنی توانست در مدت کوتاهی بخش بزرگی از زیرساختهای حیاتی را احیا کند، اما بهدلیل ضعف در ظرفیت اداری و بیتوجهی به مسائل مالکیت و ثبت داراییها، این بازسازی به پایداری لازم نرسید.خصوصیسازی؛ پیش از هر واگذاری گسترده، باید تکلیف مالکیت، بدهیها، نظام ورشکستگی و قواعد رقابت روشن شود؛ در غیر این صورت، خصوصیسازی به جای تقویت اقتصاد، به بازتوزیع رانت میانجامد.طراحی نهادی؛ در بوسنی، ساختار سیاسی پساصلح عملا چندپارگی دوران جنگ را تثبیت کرد و همین موضوع به مانعی پایدار برای هماهنگی سیاستی و کارامدی دولت تبدیل شد.دسترسی به متن کامل یادداشت از این لینک امکانپذیر است:https://gptt.ir/uploads/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C_%D9%88_%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%DB%8C_%D9%BE%D8%B3%D8%A7%D8%AC%D9%86%DA%AF_%D8%AF%D8%B1_%D8%A8%D9%88%D8%B3%D9%86%DB%8C_%D9%88_%D9%87%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D9%88%DB%8C%D9%86.pdf
19:22 - 20 اردیبهشت 1405
30٫1k بازدید
