نشست تخصصی «دین و سیاست» از سلسله نشستهای دانشنامه انقلاب اسلامی
به گزارش روابط عمومی موسسه گفتمان پیشرفت، نشست علمی با موضوع «دین و سیاست (اسلام سیاسی)» از سلسله نشستهای «دانشنامه انقلاب اسلامی» برگزار گردید.
دانشنامهی انقلاب اسلامی، به منزلهی گامی بنیادین در مسیر نظریهپردازی منسجم درباره «نظام فکری انقلاب اسلامی» طراحی شده است. این دانشنامه بر این پیشفرض استوار است که انقلاب اسلامی برآمده از منظومهای از مبانی فکری، دیدگاههای هنجاری و نظریات اجتماعی است که در فرآیند شکلگیری انقلاب اسلامی نقشآفرین بوده و پس از پیروزی آن نیز در جهت تحکیم، تداوم و گسترش انقلاب، در عرصههای گوناگون فکری، فرهنگی، اجتماعی اقتصادی، و سیاسی توسعه یافته است.هدف دانشنامه انقلاب اسلامی، گردآوری، ساماندهی و بازنمایی تحلیلی این منظومه دانشی در قالبی دانشنامهای است؛ بهگونهای که تصویری سازگار، منسجم، جامع و در عین حال موجز از عناصر فکری مؤثر در پیدایش، استمرار و تعمیق گفتمان انقلاب اسلامی ارائه دهد. بر این اساس، دانشنامه در چهارچوب حدود ۱۵۰ مدخل منتخب، میکوشد مهمترین مفاهیم، نظریهها، جریانها و مؤلفههای این گفتمان را در حوزههای مختلف موضوعی، با رعایت معیارهای علمی و اصول پذیرفتهشده دانشنامهنگاری، روایت و تبیین کند.
در این وبینار تخصصی که با هدف تبیین نسبت میان دین و سیاست در اندیشه معاصر برپا شده بود، اساتید و پژوهشگران برجسته حوزه و دانشگاه به نقد و بررسی ابعاد مختلف این موضوع پرداختند.ارائه طرح واره مدخل دین و سیاست در ابتدای این نشست، حجت الاسلام دکتر محمد جواد نوروزی بهعنوان ارائهدهنده اصلی بحث، به تبیین نظریه پیوستگی دین و سیاست در گفتمان انقلاب اسلامی پرداخت. وی با تأکید بر لزوم تعریف دقیق مفاهیم، اظهار داشت: «دین مجموعهای الهی شامل اعتقادات، اخلاق و احکام است که نمیتوان آن را از ساحت سیاست جدا دانست.» وی با نقد نظریه سکولاریسم، آن را یک زیرساخت فکری برای جهان مدرن غرب توصیف کرد و افزود: «انقلاب اسلامی با بازگرداندن دین به متن زندگی اجتماعی و سیاسی، عملاً شکست پروژههای سکولار را رقم زده است.»
نقد و بررسی توسط اساتید مدعودر ادامه، جمعی از صاحبنظران و اساتید مدعو به ارائه دیدگاهها و پرسشهای خود پیرامون مباحث مطرحشده پرداختند. در این بخش، بر ضرورت شفافسازی روششناسی تحقیق و تفکیک میان رویکردهای تاریخی، فقهی و جامعهشناختی تأکید شد.برخی از سخنرانان و مدعوین:حجت الاسلام دکتر محمد جواد نوروزیدکتر عطاءالله رفیعی آتانیحجتالاسلام دکتر سیدسجاد ایزدهیحجتالاسلام دکتر ذبیح الله نعیمیانحجتالاسلام دکتر محسن مهاجرنیادکتر سید سعید زاهدحجتالاسلام دکتر مهدی ابوطالبیحجتالاسلام دکتر مهدی امیدیتأکید بر آیندهپژوهی و رویکرد پساسکولاردر بخش پایانی گزارش، اشاره شد که بحث نسبت دین و سیاست در جهان امروز وارد فاز جدیدی به نام «پساسکولاریسم» شده است. سخنرانان با استناد به نظریات اندیشمندان، بر این نکته توافق داشتند که حضور اجتماعی دین دیگر یک امر حاشیهای نیست، بلکه به قلب تپنده معادلات قدرت در دنیای معاصر تبدیل شده است. همچنین مقرر شد در گامهای بعدی این پژوهش، تمرکز ویژهای بر سیر تاریخی این نسبت از دوره مشروطه تاکنون صورت گیرد.
15:28 - 7 تیر 1405
219 بازدید
