آرتمیا دوباره به دریاچه ارومیه برگشت
با ثبت نشانههای تازه از احیای زیستی در دریاچه ارومیه، از جمله مشاهده مجدد «آرتمیا» در مراحل مختلف رشد، افزایش تراز و بهبود شرایط کیفی آب، نبض حیات جانداران در این زیستبوم بار دیگر به تپش درآمده و امیدها برای بازگشت پویایی اکولوژیک این پهنه آبی تقویت شده است.
خبرگزاری فارس - ارومیه: « برای نخستین بار پس از ۶ سال بحران کم آبی دریاچه، سیست آرتمیا (تخم) و ناپلی آرتمیا (نوزاد) مشاهده شد که به تازگی نمونه های بلوغ یافته آن نیز در دریاچه ارومیه دیده شده است.» این را علی نکویی فرد رئیس مرکز تحقیقات آرتمیای کشور گفته است.به گفته نکویی فرد افزایش حجم ورودی آب و کاهش شوری منجر به بهبود شرایط دریاچه ارومیه و منجر به احیای آبزیانی همچون «آرتمیا»، «فیتوپلانگتون ها» و «جلبک دونالیلا» شده است.
حجت جباری مدیرکل حفاظت محیط زیست آذربایجان غربی در گفتگو با خبرنگار فارس ارومیه گفت: اندازه آرتمیا حدود یک سانتیمتر است و مانند بسیاری از جانداران، جنس نر و ماده دارد، اما ویژگی مهم آن، شیوه خاص تولیدمثل و سازگاری با شرایط محیطی بوده که ممکن است با توجه به آن زندهزایی کند.وی در ادامه میگوید آرتمیا در شرایط سخت مانند کاهش آب یا افزایش شوری، نوعی تخم مقاوم به نام «سیست» تولید میکند، این سیستها میتوانند سالها در بستر دریاچه باقی بمانند و به محض آنکه شرایط مناسب شود—یعنی با افزایش آب، کاهش شوری، دمای مناسب و وجود اکسیژن—جنین از سیست خارج شده و چرخه زندگی دوباره آغاز میشود.جباری بیان کرد: حدود ۱۲ گونه جلبک در شرایط طبیعی دریاچه ارومیه وجود دارند. با کاهش تراز آب و افزایش غلظت نمک در دریاچه ارومیه، بستر برای حضور ریزجانداران نمکدوست از جمله باکتریها و جلبکهایی نظیر «دونالیلا سالینا» فراهم شده است؛ گونهای که با ایجاد رنگهای سرخ و نارنجی در بخشهایی از دریاچه، در تأمین خوراک آرتمیا و تثبیت چرخه غذایی این اکوسیستم نقش مؤثری ایفا میکند. در همین حال، این پهنه طی دهههای گذشته بهعنوان یکی از مهمترین ایستگاههای مسیر مهاجرت آسیای میانه، میزبان گونههای متعددی از پرندگان مهاجر از جمله فلامینگو، آووست، حواصیل خاکستری و کاکایی بوده است که برای تغذیه و تجدید قوا به این زیستبوم وارد میشوند.
دریاچه ارومیه با شوریای معادل ۵.۱۴ برابر آب اقیانوسها، همچنان زیستگاهی فعال برای گونههای مقاوم بهشمار میرود؛ بهطوریکه بر اساس گزارشهای علمی از جمله UNEP، «آرتمیا اورمیانا» بهعنوان شاخصترین جاندار این پهنه، در کنار کلونیهای جلبکی و پرندگان مهاجر، توانسته در این شرایط سخت به حیات خود ادامه دهد و نقش مهمی در پایداری اکوسیستم ایفا کند.امروزه نیز نشانههایی از تداوم حضور این گونهها در دریاچه ارومیه مشاهده میشود؛ بهطوریکه بر اساس نتایج پژوهشهای «مرکز تحقیقات آرتمیا و آبزیان دانشگاه ارومیه»، با هر بار افزایش تراز آب، نخستین گونهای که به احیای چرخه حیات کمک میکند، آرتمیاست؛ جانداری که با بازگشت خود، زمینه حضور مجدد جلبکها و پرندگان مهاجر را فراهم کرده و نقش کلیدی در بازگشت پویایی به این زیستبوم ایفا میکند.
به گفته کارشناسان، آرتمیا در دمای بین ۱۷ تا ۲۷ درجه سانتی گراد و شوری بین ۱۲۰ تا ۱۵۰ گرم در لیتر تکثیر پیدا می کند.تراز آب دریاچه ارومیه به حدود ۱۲۷۰.۹۰ متر رسیده؛همزمان با افزایش تراز، حجم آب دریاچه نیز به حدود ۳ میلیارد و ۵۰۰ میلیون مترمکعب رسیده که در نوع خود یک جهش قابل توجه به شمار میرود. این میزان، افزایشی بیش از ۳ میلیارد مترمکعب نسبت به ابتدای سال آبی داشته و بالاترین سطح ثبتشده در پنج سال اخیر محسوب میشود.#آب #دریاچه_ارومیه 12:02 - 16 اردیبهشت 1405