نقش مهم زنان وطندوست در جوانی جمعیت ایران
مریم یزدیان، پزشک و متخصص طب ایرانی، با اشاره به کاهش نرخ فرزندآوری در کشور، بر لزوم فرهنگسازی درباره فرزندآوری، توجه به مزایای سلامتمحور بارداری، پرهیز از تعویق بارداری و استفاده از ظرفیت طب ایرانی در کمک به افزایش باروری تأکید کرد.
به گزارش خبرگزاری فارس به نقل از وبدا، مریم یزدیان، پزشک و دکترای تخصصی طب ایرانی دانشگاه علوم پزشکی تهران، به مناسبت هفته سلامت و نامگذاری نخستین روز آن با عنوان «خانواده سالم، ایران جوان» اظهار کرد: در سالیان اخیر متأسفانه کاهش نرخ فرزندآوری در کشور مشاهده میشود و بسیاری از افراد این کاهش را با معیارهایی مانند وضعیت اقتصادی، امنیت کشور و سایر عوامل مرتبط میدانند.وی افزود: به نظر میرسد میزان فرزندآوری همیشه ارتباط مستقیم و قطعی با مسائلی مانند اقتصاد و امنیت ندارد. بهعنوان مثال در اسرائیل، علیرغم وضعیتهای جنگی و ناامنیهایی که وجود دارد، نرخ فرزندآوری همچنان نسبتاً بالا گزارش شده است.این متخصص طب ایرانی ادامه داد: همچنین در فلسطین، بهویژه در میان ساکنان نوار غزه و کرانه باختری، میزان فرزندآوری حدود سه تا چهار فرزند به ازای هر زن برآورد شده است. این در حالی است که مردم این مناطق با مشکلاتی مانند بیآبی، کمبود غذا، بیخانمانی و نبود دارو مواجه هستند، اما با وجود این شرایط نیز نرخ فرزندآوری در میان آنان بالا محسوب میشود و زنان غزه همچنان از نرخهای بالای فرزندآوری برخوردارند.وی تصریح کرد: از سوی دیگر بررسیها نشان میدهد ارتباط وضعیت اقتصادی با فرزندآوری نیز همیشه مستقیم نیست؛ بهطوری که در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، پس از رشد اقتصادی و حرکت به سمت صنعتیشدن و شهرنشینی، میزان فرزندآوری کاهش پیدا کرده است. در کشور ما نیز جالب اینجاست که کمترین میزان فرزندآوری در میان قشر مرفه و ثروتمند مشاهده میشود.
یزدیان خاطرنشان کرد: بنابراین ارتباط دادن وضعیت اقتصادی و امنیتی کشورها با میزان فرزندآوری همیشه برآورد دقیقی نیست و به نظر میرسد موضوع فرزندآوری بیش از هر چیز با باورها و نگرشهای مردم و وضعیت اعتقادی آنان گرهخورده است.وی افزود: در آموزههای دینی و اعتقادی ما نیز موارد فراوانی درباره مزایای فرزندآوری بیان شده است؛ از جمله ورود برکت به زندگی، گشایش در روزی و برکات مختلفی که با فرزندآوری در زندگی افراد ایجاد میشود.این پزشک متخصص طب ایرانی با اشاره به روند سالمندی جمعیت در کشور گفت: متأسفانه کشور ما با سرعت زیادی به سمت پیری و سالمندی جمعیت پیش میرود و برآوردها نشان میدهد که ممکن است حدود ۱۳۰ سال زمان لازم باشد تا یک کشور پیر دوباره به جمعیت جوان بازگردد.وی ادامه داد: در همین راستا برخی تحلیلگران از مفهوم «جنگ جمعیتی» یاد میکنند. حتی سالها پیش یکی از مشاوران جورج بوش گفته بود که نیازی به حمله به ایران نیست، زیرا ایران ممکن است در اثر بحران جمعیتی دچار مشکل شود.یزدیان تصریح کرد: به نظر میرسد امروز، بهویژه در شرایط حساس منطقهای و مشکلات اقتصادی، لازم است بر این موضوع تاکید شود که زنان جامعه—بهخصوص زنانی که مسائل اعتقادی برایشان پررنگ است و به وطندوستی و کشور دوستی اهمیت میدهند—میتوانند نقش مهمی در توجه به موضوع فرزندآوری ایفا کنند.وی گفت: از مهمترین وظایف جامعه در شرایط فعلی، فرهنگسازی، تشویق بانوان به داشتن فرزندان بیشتر، حمایت از آنان توسط کادر درمان و همچنین جلوگیری از سقطهای غیرضروری و کمک به کاهش مشکلات خانوادههای دارای فرزند است.
این متخصص طب ایرانی تأکید کرد: لازم است از منظر پزشکی و سلامت نیز مزایای بارداری برای زنان بیشتر موردتوجه قرار گیرد. بارداری از نگاه سلامتمحور میتواند مزایای متعددی داشته باشد.وی افزود: برای مثال در زنانی که تعداد بارداریهای بیشتری دارند، خطر ابتلا به سرطان تخمدان کاهش پیدا میکند. در مقابل، زنانی که فرزندی ندارند یا تنها یک فرزند دارند، ممکن است با افزایش خطر برخی سرطانها از جمله سرطان تخمدان، سرطان رحم و سرطان دهانه رحم مواجه شوند.دکتر یزدیان ادامه داد: همچنین مشاهده شده است زنانی که سه دوره شیردهی کامل، یعنی شیردهی دوساله، داشتهاند، خطر ابتلا به سرطان پستان در آنان به کمتر از یک درصد میرسد؛ درحالیکه سرطان پستان یکی از شایعترین سرطانها در کشور محسوب میشود.وی تصریح کرد: در زنانی که دچار سندرم تخمدان پلیکیستیک هستند نیز پس از بارداری و زایمان، علائم بیماری تا حدود دو سال میتواند کنترل شود. همچنین احتمال ناباروری ثانویه در زنانی که بارداری را تجربه میکنند کاهش مییابد و زنانی که بارداریهای بیشتری دارند کمتر در معرض یائسگی زودرس قرار میگیرند.دکتر یزدیان با اشاره به آثار روانی و اجتماعی فرزندآوری گفت: خانوادههای چندفرزندی از نظر روحی و روانی نیز مزایای متعددی دارند. معمولاً نشاط کودکان در این خانوادهها بیشتر است، احساس رضایت عاطفی و معنای زندگی در میان اعضای خانواده افزایش پیدا میکند و کودکان احساس تنهایی کمتری دارند.وی افزود: همچنین مهارتهای اجتماعی در این کودکان بیشتر شکل میگیرد، اعتمادبهنفس آنان افزایش مییابد و احتمال اینکه در آینده بتوانند حمایت بیشتری از والدین خود داشته باشند نیز بیشتر است.
این متخصص طب ایرانی در ادامه با اشاره به ویژگیهای خانوادههای تکفرزند اظهار کرد: در خانوادههای تکفرزند، کودکان اغلب تنها هستند و والدین نیز ممکن است استرس بیشتری درباره آنان تجربه کنند. وابستگی عاطفی شدیدی میان والدین و تکفرزند شکل میگیرد و به دلیل تمرکز زیاد بر یک فرزند، انتظارات از او افزایش پیدا میکند.وی افزود: گاهی حتی هزینههای خانوادههای تکفرزند میتواند از خانوادههای چند فرزند بیشتر باشد. همچنین این فرزندان در آینده مسئولیت بیشتری در قبال سالمندی والدین خود خواهند داشت و شکلگیری مهارتهای اجتماعی در آنان بیشتر به محیطهای خارج از خانه وابسته میشود.دکتر یزدیان با اشاره به نگاه دین مبین اسلام به فرزندآوری تصریح کرد: در احادیث و روایات اسلامی نیز مزایای متعددی برای فرزندآوری بیان شده است؛ از جمله گشایش روزی، رحمت و برکت در خانواده، دعا و خیرات فرزندان برای والدین پس از مرگ، تربیت فرزند صالح برای جامعه و همچنین افتخاری که پیامبر(ص) در آخرت حتی به فرزندان و فرزندان سقط شده میکنند.وی ادامه داد: باتوجهبه این شرایط، به نظر میرسد جامعه پزشکی باید بیش از گذشته به آگاهیبخشی زنان و بانوان و فرهنگسازی در این حوزه از جنبههای سلامت جسمی و روحی و روانی بپردازد.این متخصص طب ایرانی تأکید کرد: باید توجه داشت که میزان باروری زنان با افزایش سن بهتدریج و به شکل قابلتوجهی کاهش پیدا میکند؛ بنابراین تعویقانداختن بارداری موضوع بسیار مهمی است و این مسئله بهویژه در زنان بالای ۳۵ سال اهمیت بیشتری پیدا میکند، زیرا کیفیت تخمکها کاهش مییابد.وی خاطرنشان کرد: این موضوع در برخی بیماریها مانند اندومتریوز نیز اهمیت بیشتری دارد و میتواند بر روند باروری تأثیر بگذارد.
یزدیان با اشاره به ظرفیتهای طب ایرانی در حوزه ناباروری گفت: طب ایرانی ظرفیت قابلتوجهی برای کمک به افزایش باروری و درمان ناباروری در کنار طب رایج دارد. این مکتب درمانی با نگاه کلینگر بهسلامت اعضای مختلف بدن از جمله معده، کبد، قلب، مغز و دستگاه تناسلی و با تأکید بر اصلاح مزاج، تقویت قوا و بنیه بدنی در زمان قبل از اقدام به بارداری میتواند بهعنوان یک طب مکمل در کنار طب رایج مؤثر باشد.وی افزود: طب ایرانی همچنین میتواند در کاهش عوارضی که مادر ممکن است در دوران بارداری با آن مواجه شود نقش داشته باشد و در نهایت به بهبود باروری و افزایش نرخ باروری زنان در کشور کمک کند.این متخصص طب ایرانی اظهار کرد: در حال حاضر پزشکان متخصص طب ایرانی در سلامتکدههای طب ایرانی و بیمارستانها آماده ارائه خدمات و مشاوره به مراجعانی هستند که برای کمک به درمان ناباروری و تجربه بارداری کم عارضه تر مراجعه میکنند.دکتر یزدیان تأکید کرد: اصلاح اصولی سبک زندگی در کنار برخی درمانهای گیاهی مورداستفاده در طب ایرانی میتواند نقش بسیار مؤثری در افزایش نرخ باروری زنان داشته باشد.یزدیان در پایان با اشاره به سابقه فعالیتهای تخصصی خود در حوزه سلامت زنان و باروری اظهار کرد: سالهاست بهصورت فردی و تیمی، همراه با جمعی از همکاران، در زمینه سلامت زنان، سلامت کودکان و کمک به ارتقای باروری بانوان فعالیت میکنیم و این اقدامات، طیفی از آموزش عمومی بانوان تا آموزش پزشکان و متخصصان را شامل شده است.وی تصریح کرد: به باور من، تقویت باروری در جامعه زنان کشور، بیش از آنکه صرفاً به مداخلات درمانی وابسته باشد، نیازمند آموزش صحیح و فرهنگسازی از دوران کودکی و در نسلهای مختلف است.
18:24 - 25 اردیبهشت 1405
