نسخه برجامیون برای دوقطبیسازی در جریان انقلاب
در حالی که مذاکرات در کانون توجه افکار عمومی قرار دارد، برخی چهرهها و رسانههای اعتدالی با برجستهسازی نقش افراد و بازنمایی اختلافات درون جبهه انقلاب، تلاش میکنند روایت مذاکرات را به یک منازعه جناحی تبدیل کنند.
گروه فارس پلاس: « دیگر نمیتوانید بلایی را که سر دیروزیها آوردید، سر امروزیها بیاورید. اینها از جنس خودتان هستند ولی تحت ویندوز» این توییت «حسام الدین آشنا» مشاور حسن روحانی درباره قالیباف و تیم مذاکره کننده است. هدف چیست؟ بستن دهان منتقد گام اول است؛ یعنی کسی نباید با مذاکرات کاری داشته باشد و ثانیا اگر حرفی هم بود سیبل ماجرا شخص قالیباف است. آشنا با رندی برای آنکه خالِ این سیبل را پر رنگتر کند و حساسیت جبهه انقلاب را برانگیزد به قالیباف برچسب « تحت ویندوز» هم میزند. وبسایت انتخاب از رسانههای نزدیک به اعتدالیون در جریان اصلاحات هم این خط را به نحو دیگری ادامه داد. انتخاب با تولید کلیپی تحت عنوان حمله مثلث تندروها( تیم جلیلی، تیم پایداری، تیم دولت شهید رئیسی) به قالیباف، میکوشد اختلافات را در میان جریان انقلابی پررنگ کند. سناریوی این کلیپ به نحوی است که همان به اصطلاح تندروهایی که مخالف برجام بودند حالا مخالف مذاکرات فعلی هستند اما یک تفاوت وجود دارد و آن اینکه انتخاب به ظرافت سعی کرده است اختلاف را از درون جبهه انقلاب شعله ور ساخته و متوجه بخش دیگری از جریان انقلابی کند. یعنی اساسا هدف بازنمایی اختلاف میان انقلابیها است و در این میان گویی دولت و وزارت خارجه هیچ مسوولیتی ندارند و صرفا نظارهگر این دعواها هستند! آنچه در توئیت آشنا و تولیدات سایر رسانههای اصلاحات محرض است ایجاد یک دوقطبی درون جریانی در فضای انقلابی است که برجام و انتقادات از آن را در شرایطی کنونی بازتولید کند.
به نظر میرسد فضای مذاکرات علاوه بر بعد دیپلماتیک، به شدت تحت تأثیر روایتسازیهای رسانهای و رقابتهای سیاسی داخلی و خارجی قرار دارد؛ موضوعی که میتواند بر برداشت افکار عمومی و حتی روند مذاکرات اثرگذار باشد. این خط رسانهای با مصاحبه عراقچی هم پررنگ تر شد؛ آنجا که گفت: «مسوولیت مذاکره از سوی نظام به قالیباف سپرده شده است.»در چنین شرایطی، تحلیلگران بر این باورند که بیش از آنکه واقعیتهای میدانی تعیینکننده مسیر مذاکرات باشند، جنگ روایتها و تلاش برای شکلدهی به افکار عمومی نقش پررنگی ایفا میکند؛ امری که لزوم دقت بیشتر در انتشار و تحلیل اخبار مرتبط با این روند حساس را دوچندان میسازد.
در همین فضا، اصلاحطلبان با این نوع روایتسازی و بازنمایی خاص سخنان مسئولان ذی ربط سعی دارند با پررنگ کردن حساسیتها در جریان انقلاب با موضوع توافق، به ایجاد شکاف و شکنندگی در این بخش دست بزنند.روایتسازی اصلاحات دارای نوعی روایت جناحی و درون جناحی است که کل فضای مذاکرات و حاصل آن را به جریان انقلاب نسبت میدهد و خلاصه میکند و وجه ملی آن را میزداید و در همین بستر نیز با پررنگ کردن نام افراد و مسئولیتآفرینی فراتر از واقعیت سعی دارد این فضا را شکننده کند.
اصلاحطلبان و اعتدالیون که پس از جنگ تحمیلی 40 روزه اغلب نظریات سیاسی آنان از مقابله با موشک، عدم امکان مدیریت تنگه هرمز توسط ایران و مذاکره پذیری با آمریکا باطل و بلااستفاده شد و دور بودن تحلیل و نظریات آنان از فضای واقعی جهان بین الملل در آن مشخص شد، در این خصوص حالا سعی دارند با ایجاد واگرایی و گسست جناحی بازهم خود را در این فضا بازنمایی کنند.
از این منظر، فهم دقیق تحولات جاری مستلزم فاصلهگذاری از هیجانهای رسانهای و توجه به تصویر کلانتر مناسبات سیاسی و دیپلماتیک است؛ چرا که در نهایت، آنچه مسیر آینده را تعیین میکند نه شدت روایتها، بلکه میزان انطباق آنها با واقعیتهای میدانی و توازن قدرت در عرصه سیاست خارجی است.
به هر حال جدای از خوب و بد مذاکرات شوق و ذوقی که جریان اصلاحات در بازنمایی اختلافات میان جبهه انقلاب دارند و برای آن سناریوسازی میکنند و تولید محتوا انجام میدهند جالب توجه است.
با دنبال کردن صفحه فارس پلاس، از بهروزترین تحلیلها در حوزه سیاست داخلی و خارجی باخبر شوید. 17:14 - 23 خرداد 1405