نامه مهندس بازرگان به امام خمینی / خطایی از جانب شما رخ نداده!

مهندس مهدی بازرگان نخست وزیر دولت موقت در نامه‌ای به رهبر انقلاب با اشاره به سخن اخیر ایشان مبنی بر این که در انتخاب دولت موقت خطا رخ داده و این انتخاب یک انتخاب مناسب نبوده است به دفاع از خود پرداخت.
رخدادهای 13 مرداد 1359چکیده مجمع عمومی سازمان ملل متحد با اکثریت چشمگیر آرا رای به عقب نشینی رژیم صهیونیستی از اراضی اشغالی به منظور تشکیل دولت فلسطین داد . نشریه انگلیسی ساندی تایمز گزارش داد اشرف خواهر دوقلوی شاه به تازگی با ژنرال اویسی در مصر ملاقات کرده و با وی در باره انجام یک کودتای نظامی علیه جمهوری اسلامی مذاکره کرده است . صادق قطب زاده : برای ما مشکل است فرانسه که ادعای دوستی با ما دارد به فردی پناه می دهد که در حال تدارک کودتای نظامی و مبارزه مسلحانه در ایران بوده است . مهندس مهدی بازرگان نخست وزیر دولت موقت در نامه ای به رهبر انقلاب با اشاره به سخن اخیر ایشان مبنی بر این که در انتخاب دولت موقت خطا رخ داده و این انتخاب یک انتخاب مناسب نبوده است نوشت : به نظر اینجانب در آن زمان مسامحه ای و خطایی از ناحیه آنجناب رخ نداده است . اعظم طالقانی : ما علاقه ای نداریم که بدانیم آمریکا چه می خواهد ، ما برنامه مجلس را بر طبق آنچه مصلحت مردم ایران است تنظیم خواهیم کرد نه بنا به خواست های آمریکا . دکتر حسن آیت نماینده مجلس شورای اسلامی در نامه ای به آیت الله قدوسی دادستان کل انقلاب علیه دکتر ابراهیم یزدی سرپرست روزنامه کیهان اعلام جرم کرد . عوامل مزدور حزب بعث عراق به سفارت جمهوری اسلامی ایران و تنها بیمارستان متعلق به شیعیان در بیروت حمله کردند .
حزب جمهوری اسلامی در بیانیه ای تاکید کرد : گروهی که خود را به آقای رئیس جمهور نزدیک نموده و از نام ایشان سوء استفاده می کنند درصدد هستند با تشدید اختلافات به تضعیف مجلس و تاخیر تمامیت جمهوری اسلامی و استقرار امنیت بپردازند . تعداد زیادی اوراق تعرفه انتخابات مجلس و مهر انتخابات شهرستان اقلید فارس از منزل خسروقشقایی به دست آمد . قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل در باره تجاوزات اسرائیل مجمع عمومی سازمان ملل متحد با اکثریت چشمگیر آرا رای به عقب نشینی رژیم صهیونیستی از اراضی اشغالی به منظور تشکیل دولت فلسطین داد . این قطعنامه در پایان یک اجلاس اضطراری 6 روزه با نتیجه 112 رای مثبت در مقابل 7 رای منفی و 24 رای ممتنع به تصویب رسید . آمریکا به همراه کانادا ، استرالیا ، نروژ ، جمهوری دومینیکن و گواتمالا در کنار اسرائیل علیه این قطعنامه رای دادند. (1) حزب جمهوری اسلامی در بیانیه ای تاکید کرد : گروهی که خود را به آقای رئیس جمهور نزدیک نموده و از نام ایشان سوء استفاده می کنند درصدد هستند با تشدید اختلافات به تضعیف مجلس و تاخیر تمامیت جمهوری اسلامی و استقرار امنیت بپردازند . طرح کودتای مشترک اشرف و اویسی
نشریه انگلیسی ساندی تایمز گزارش داد اشرف خواهر دوقلوی شاه به تازگی با ژنرال اویسی در مصر ملاقات کرده و با وی در باره انجام یک کودتای نظامی علیه جمهوری اسلامی مذاکره کرده است . به نوشته این نشریه بر اساس برنامه ای که اشرف و فرمانده سابق ارتش ایران تنظیم کرده اند عملیات نظامی به وسیله نیروهای مستقر در عراق ، اردن و سایر کشورهای خلیج فارس از جمله بحرین ، کویت ، قطر و مصر تا روز 31 ماه اکتبر یعنی 9 آبان روزی که رضا پهلوی به سن قانونی سلطنت می رسد صورت گیرد . اشرف حاضر شده است بخشی از اموال خود را در اختیار اویسی که به قصاب تهران مشهور است قرار دهد . (2) قطب زاده : فرانسه حق پناه دادن به بختیار را ندارد صادق قطب زاده وزیر امورخارجه در مصاحبه با روزنامه فرانسوی لوماتن اظهار داشت مقامات دولت فرانسه از نقشه حمله به خانه بختیار اطلاع داشته اند و می توانسته اند آن را خنثی کنند. قطب زاده گفت : بختیار در روز حمله یک جلیقه ضد گلوله پوشیده بود و دو محافظ او کاملا مسلح بودند و پسر بختیار که افسر پلیس فرانسه است در خانه او حاضر بود . وی موضع دولت فرانسه علیه جمهوری اسلامی را غیردوستانه خوانده و گفت : اگر موضع دولت فرانسه تنها غیر دوستانه بود چندان اهمیتی نداشت ولی وقتی پای عمل به میان می آید مسئله فرق می کند فرانسه به افرادی نظیر بختیار پناهندگی کامل می دهد افرادی که در صدد اجرای یک کودتای نظامی هستند . (3)
بازرگان انقلابی بودن را با دست پاچگی و آشفتگی یکی می داند و با این تعریف عملکرد غیر انقلابی خود را مترادف با عقلانیت قلمداد می کند . این در حالی است که از نخستین روزهای پیروزی انقلاب گروهک های چپ و راست با سوء استفاده از وضعیت پیش آمده و از خلا قانونی موجود حداکثر استفاده را برده و در صدد تضعیف نظام اسلامی برآمده بودند ، در این راستا اقدامات قاطع و انقلابی می توانست این گروهک های ضد انقلاب که وجودشان انقلاب را از نعمت وجود بسیاری از نیروهای خدوم محروم کرد ناامید کند نامه مهندس بازرگان به امام خمینی مهندس مهدی بازرگان نخست وزیر دولت موقت در نامه ای به رهبر انقلاب با اشاره به سخن اخیر ایشان مبنی بر این که در انتخاب دولت موقت خطا رخ داده و این انتخاب یک انتخاب مناسب نبوده است نوشت : به نظر اینجانب نه تنها در آن زمان مسامحه ای و خطایی از ناحیه آنجناب رخ نداده است بلکه وقتی سرگذشت جست و جو و گزینش مسئول دولت موقت را از خاطرمی گذرانیم هم عمل رهبر عالیقدر از روی بصیرت و تجربت و مشورت صورت گرفته ، اختیار و اشعار کامل از هر جهت داشته اند و هم از ناحیه بنده اعلام موضع و اتمام حجت همراه با پیش بینی های لازم انجام گردیده جای هیچ گونه ابهام و اغوا یا ایراد بعدی وجود نداشته است و آنچه حملات و اعتراضات بی اساس را از چپ و راست باریدن گرفته ناحق و ناجوانمردانه است . در آغاز کار نیازی به انقلابی عمل کردن نبود !
بازرگان اینگونه ادامه داده است که «آنچه در آغاز کار از هر طرف حکمفرما بود اعتماد و تفاهم و توافق بود و چیزی که مطرح نبود و ضرورت و فوریتی برای آن احساس نمی شد انقلابی عمل کردن به مفهوم ضربت و خشونت و شدت بود . ضمن آنکه همگی معتقد و علاقمند و موظف به اسلام و ایران و انقلاب بودیم . در ادامه این نامه آمده است : پس از بیرون کردن شاه و کوتاه کردن دست ابرقدرت ها از سر دولت نیازی به دست پاچگی و آشفتگی نبود و سازندگی با آشفتگی و خصومت سازگاری نداشت . (4) اعظم طالقانی : برنامه مجلس بنا به مصالح ملت باید تنظیم شود نه آمریکا اعظم طالقانی که در راس هیئتی مرکب از 5 نفر برای شرکت در کنفرانس دهه زن به کپنهاک عزیمت کرده بود در راه مراجعت به ایران وارد رم شد و با اعضای انجمن اسلامی دانشجویان و کارمندان سفارت ملاقات و گفت و گو کرد . وی در این سفر طی یک مصاحبه مطبوعاتی اظهار داشت : ما علاقه ای نداریم که بدانیم آمریکا چه می خواهد ، ما برنامه مجلس را بر طبق آنچه مصلحت مردم ایران است تنظیم خواهیم کرد نه بنا به خواست های آمریکا . وی در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از دولت ایتالیا به دلیل عدم صادرات قطعات یدکی هلیکوپترها و در مقابل صادرات سلاح به عراق گفت : اگر ایتالیا با تحریم اقتصادی ایران می خواهد نشان دهد نگران جان 52 گروگان آمریکایی است بهتر است این کشور برای هزاران نفری که در زندان های عراق گرفتار هستند نیز نگران باشد . (5) در جریان درگیری های غرب کشور ؛ 250 نفر کشته و زخمی شدند
گزارش های رسیده از غرب کشور حاکیست که ظرف چند روز گذشته درگیری های شدیدی میان نیروهای انقلاب اسلامی با مهاجمین و ضد انقلابیون داخلی و نیروهای مزدور ارتش بعث عراق روی داده است . طبق آخرین گزارش ها در این درگیری ها بیش از 250 نفر از مهاجمین کشته و یا زخمی شده اند . خبر دیگر این که یک ستون از نیروهای مسلح ارتش جمهوری اسلامی ایران همراه پاسداران انقلاب اسلامی و پیشمرگان مسلمان کرد که با خود مقادیری خوار و بار همراه داشتند در مسیر مریوان مورد حمله مهاجمین مسلح قرار گرفتند . (6) صادق قطب زاده وزیر امورخارجه در مصاحبه با روزنامه فرانسوی لوماتن اظهار داشت مقامات دولت فرانسه از نقشه حمله به خانه بختیار اطلاع داشته اند و می توانسته اند آن را خنثی کنند. قطب زاده گفت : بختیار در روز حمله یک جلیقه ضد گلوله پوشیده بود و دو محافظ او کاملا مسلح بودند و پسر بختیار که افسر پلیس فرانسه است در خانه او حاضر بود آیت علیه یزدی اعلام جرم کرد دکتر حسن آیت نماینده مجلس شورای اسلامی در نامه ای به آیت الله قدوسی دادستان کل انقلاب علیه دکتر ابراهیم یزدی سرپرست روزنامه کیهان اعلام جرم کرد . در این نامه آمده است : در شماره مورخه 5 مرداد روزنامه کیهان مطالب توهین آمیزی که متضمن تهمت و افترا علیه اینجانب بود ، از طرف آقای دکتر ابراهیم یزدی سرپرست این روزنامه منتشر شده است که از هر جهت قابل تعقیب جزایی است .
در این نامه مهم همچنین آمده است : در شرایطی که کمیسیون تحقیق و 114 نفر از نمایندگان مجلس شورای اسلامی که نمایندگان قاطبه ملت ایران هستند حکم به برائت اینجانب و پوچی پرونده ساواک داده اند آیا شما باز هم حق دارید به صرف اینکه بر اساس باور شما مجرمیت بنده مسلم بوده است باور شخصی خودتان را این چنین بی پروا و گستاخانه در روزنامه ای که مسئولیت اداره آن به شما به عنوان امانت خطیر واگذار شده است منتشر سازید؟(7) حمله مسلحانه عراق به بیمارستان شیعیان بیروت عوامل مزدور حزب بعث عراق به سفارت جمهوری اسلامی ایران و تنها بیمارستان متعلق به شیعیان در بیروت حمله کردند . در این حمله که از ساعت 10 شب آغاز شد مزدوران عراقی دهها خمپاره و موشک آر پی چی به ساختمان سفارت و بیمارستان شلیک کردند . این عملیات که با نقشه قبلی انجام شد تلفات جانی نداشته و از طرف جوانان مرتبط با جنبش امل به آن پاسخ داده شد . گفته می شود تشدید این حملات از طرف عراقی ها و نیز نیروهای چپ فلسطینی به منظور متشنج کردن اوضاع لبنان برای جلوگیری از تشکیل کابینه است . (8) حزب جمهوری اسلامی : گروهی از نام رئیس جمهور سوء استفاده می کنند
حزب جمهوری اسلامی در بیانیه ای تاکید کرد : گروهی که خود را به آقای رئیس جمهور نزدیک نموده و از نام ایشان سوء استفاده می کنند درصدد هستند با تشدید اختلافات به تضعیف مجلس و تاخیر تمامیت جمهوری اسلامی و استقرار امنیت بپردازند . در بخش دیگری از این بیانیه تصریح شده است : حز جمهوری اسلامی به مجلس توصیه می کند در جایگاه قانونی خود یعنی رای تمایل یا عدم تمایل به فرد پیشنهاد شده از سوی رئیس جمهور بماند تا هیچ گونه بهانه ای به دست هیچ کس نیفتد . (9) مهر انتخاباتی مجلس در خانه یک نماینده کشف شد تعداد زیادی اوراق تعرفه انتخابات مجلس و مهر انتخابات شهرستان اقلید فارس از منزل خسروقشقایی به دست آمد . سپاه پاسداران فیروزآباد که جهت سرکشی به یکی از باغ های منطقه رفته بود که در آن باغ منزل خسروقشقایی مورد شناسایی قرار گرفت . مامورین سپاه به بازرسی از منزل پرداختند و تعداد زیادی مدارک و مهمات جنگی به دست آوردند . (10) پی نوشت :1- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 20 2- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 20 3- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 17، نکته عجیب در اظهارات قطب زاده آنکه خود وی بعدها و با کمک همین کشورهای غیر دوست تلاش داشت تا با یک کودتای نظامی جمهوری اسلامی را ساقط و خود بر مسند بنشیند ...
4- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 6 ، در مورد نامه مهندس بازرگان نکات خواندنی فراوانی وجود دارد که به صورت اجمال به آن می پردازیم ، وی انقلابی بودن را با دست پاچگی و آشفتگی یکی می داند و با این تعریف عملکرد غیر انقلابی خود را مترادف با عقلانیت قلمداد می کند .
این در حالی است که از نخستین روزهای پیروزی انقلاب گروهک های چپ و راست با سوء استفاده از وضعیت پیش آمده و از خلا قانونی موجود حداکثر استفاده را برده و در صدد تضعیف نظام اسلامی برآمده بودند ، در این راستا اقدامات قاطع و انقلابی می توانست این گروهک های ضد انقلاب که وجودشان انقلاب را از نعمت وجود بسیاری از نیروهای خدوم محروم کرد ناامید کند، به عنوان نمونه ترور شهیدان قره نی و آیت الله مطهری در این فضا روی داد و هر چند دولت موقت تنها متولی رسیدگی به امور این چنینی نبوده و کمیته ها و نهادهای تازه کار باید همت بیشتری به خرج می دادند ولی سکوت ها و اهمال کاری ها دست تروریست ها را برای اجرای نقشه های خود هموار ساخت ، در این راستا برکناری شهید قره نی را می توان مثال زد که از سوی مهندس بازرگان صورت گرفت ، شهید قره نی اولین رئیس ستاد مشترک انقلاب به دلیل برخورد انقلابی با ضد انقلاب در کردستان از سوی نخست وزیر دولت موقت برکنار شد تا خط سازش و به اصطلاح حسن نیت در کردستان امور را پیش برد ، این خط کار را به جایی رساند که شهرهای کردستان یکی پس از دیگری به دست گروهک های ضد انقلابی چون کومله و دموکرات افتاد و بسیاری از فرزندان سپاهی و ارتشی کشور در این منطقه به شهادت رسیدند
از سوی دیگر در حالی که مردم مسلمان ایران تنها برای اسلام قیام کرده بودند اطرافیان نخست وزیر موقت اسلام را برای اداره کشور ناکافی و بعضا زیانبار می دیدند و از رهبر انقلاب می خواستند به جای جمهوری اسلامی بر لفظ و عنوان جمهوری دموکراتیک و..تاکید کنند ! موارد پیش گفته به همراه موارد عدیده و فراوان دیگر جوانان انقلابی که جان خود را برای پیروزی و حفظ انقلاب در طبق اخلاص گذاشته بودند را نا امید می کرد و از این روی بود که امام خمینی بارها بر نقاط ضعف اشاره و اصرار بر اصلاح این نقاط ضعف نموده بودند ، با این وجود هیچ نقدی بر دولت موقت و عملکرد این دولت مهمتر و جامع تر از نقد امام نیست ، رهبر انقلاب طی سخنانی در این رابطه فرموده بودند :« من هر روزی که از این انقلاب می‏گذرد توجه به این معنا بیشتر پیدا می‏کنم که ملت ما انقلابی عمل کردند و ما نکردیم. ما یا مقصریم یا قاصر. و در هر دو جهت آن، در پیشگاه ملت جواب باید بدهیم. مردم ریختند همان‏طور که می‏دانید این جرثومۀ فساد را بیرون کردند و به پیروزی نسبی رسیدند. وقتی که امر دست ماها افتاد، هیچ کدام انقلابی عمل نکردیم. و چنانچه ما تجربه داشتیم، یعنی یک انقلابی کرده بودیم و از بین رفته بودیم و یک انقلاب دیگر کرده بودیم، اینطور عمل نمی‏کردیم.
ما با بی‏تجربگی این انقلاب را ایجاد کردیم، یعنی ملت[ایجاد]کرد، و ما با بی‏تجربگی آن کارهای انقلابی که باید در اول انقلاب بشود، با مسامحه گذراندیم و همان مسامحه هم موجب شد که این گرفتاریها را تا حالا پیدا کردیم و از این به بعد هم داریم، مگر اینکه انقلابی جبران کنیم» امام خمینی در ادامه به یکی از اقدامات دولت موقت و تبعات آن اشاره کرده و می گویند «شما ملاحظه می‏فرمایید، الآن که مدتهاست یا عزای عمومی اعلام می‏کنیم یا تشییع جنازه می‏رویم یا راهپیمایی می‏کنیم برای کشتارهایی که شده است، یا مجلس عزا منعقد می‏کنیم. کار ما این شده است که در این مملکت پاسدارهای ما اینطور قتل عام می‏شوند و اینطور کشته می‏شوند، و این برای این است که ما انقلاب را آنطور که باید راه نبردیم. اگر راه برده بودیم، اگر آن روزی که می‏خواستند در کردستان بروند برای مذاکره، من به آنها تذکر دادم که اگر بخواهید مذاکره[کنید]، باید با موضع قدرت بروید. اول باید ارتش و پاسدارها و اینها احاطه کنند آنها را، محاط قرار بدهند، بعد شما بروید صحبت کنید. مسامحه شد. این اسباب این شد که آن گرفتاری طولانی برای ما پیش آمد، و آنقدر ضایعه واقع شد. و الآن هم می‏بینید که ضایعه پشت سر ضایعه.»رک صحیفه امام ، جلد 13 ، صفحه 46 امام خمینی همچنین در نامه به وزیر کشور وقت در مورد نهضت آزادی تاکید می کنند « در موضوع نهضت به اصطلاح آزادى مسائل فراوانى است که بررسى آن محتاج به وقت زیاد است.
آنچه باید اجمالًا گفت آن است که پرونده این نهضت و همین طور عملکرد آن در دولتِ موقتِ اولِ انقلاب شهادت مى‏دهد که نهضت به اصطلاح آزادى طرفدار جدى وابستگى کشور ایران به امریکا است.. در هر صورت، به حسب این پرونده‏هاى قطور و نیز ملاقات هاى مکرر اعضاى نهضت، چه در منازل خودشان و چه در سفارت امریکا و به حسب آنچه من مشاهده کردم از انحرافات آنها، که اگر خداى متعال عنایت نفرموده بود و مدتى در حکومت موقت باقى مانده بودند ملتهاى مظلوم بویژه ملت عزیز ما اکنون در زیر چنگال امریکا و مستشاران او دست و پا مى‏زدند و اسلام عزیز چنان سیلى از این ستمکاران مى‏خورد که قرنها سر بلند نمى‏کرد»رک صحیفه امام ، جلد 20 ، صفحه 481 و 482 امام خمینی همچنین در نامه ای به آیت الله منتظری در مورد انتخاب دولت موقت می نویسند « و الله قسم، من از ابتدا با انتخاب شما مخالف بودم، ولی در آن وقت شما را ساده‌لوح می‌دانستم که مدیر و مدبر نبودید ولی شخصی بودید تحصیل‌کرده که مفید برای حوزه‌های علمیه بودید و اگر این گونه کارهاتان را ادامه دهید مسلما تکلیف دیگری دارم و می‌دانید که از تکلیف خود سرپیچی نمی‌کنم. و الله قسم، من با نخست‌وزیری بازرگان مخالف بودم ولی او را هم آدم خوبی می‌دانستم. و الله قسم، من رای به ریاست جمهوری بنی‌صدر ندادم و در تمام موارد نظر دوستان را پذیرفتم.» رک صحیفه امام ، جلد 21 صفحه 330 به هر حال بررسی عملکرد دولت موقت به فرصت و دقت بیشتری است که انشاء الله در آینده بدان خواهیم پرداخت . .
5- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 46- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 3 7- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 28- اطلاعات ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 2 9- جمهوری اسلامی ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 1 10- جمهوری اسلامی ، 13 مرداد 1359 ، صفحه 5پژوهشگر : سید روح الله امین آبادی انتهای متن/
تاریخ نگار
تاریخ نگار
06:45 - 13 مرداد 1392

70 بازدید


1 پاسخ