روابط اردن و سوریه در هالهای از ابهام
خبرگزاری فارس: درپی سخنان یکجانبه و نسنجیده پادشاه اردن علیه بشار اسد و نیز حمایت این کشور از مخالفان دولت سوریه، روابط اردن و سوریه در هالهای ازابهام قرار گرفته است.
به گزارش فارس، در هفته جاری، "عبدالله دوم" شاه اردن در اظهاراتی مداخله جویانه از "بشار اسد" رئیس جمهور سوریه خواست که در راستای منافع کشورش از قدرت کنارهگیری کند و پیش از این کنارهگیری فضا را برای ورود به یک مرحله سیاسی جدید در کشورش فراهم آورد. عبدالله دوم در گفتوگو با رادیو بی بی سی به صراحت گفت: اگر جای اسد بودم، از قدرت کنار میرفتم. البته این سخنان پادشاه اردن مقامات بلندپایه این کشور را به دردسر انداخت و سبب شد که بلافاصله پس از انتشار این سخنان در رادیو بی بی سی، دستگاه امنیتی اردن با انجام تماسهای زیادی با رسانههای مختلف کشور، از آنان خواست تا به انتشار سخنان عبدالله دوم که در خبرگزاری رسمی این کشور (پترا) شده بود اکتفا کنند. خبرگزاری پترا که به طور مستقیم توسط دستگاه اطلاعاتی و امنیتی این کشور اداره میشود، آن بخش از مصاحبه پادشاه اردن را که در آن خواستار استعفای بشار اسد شده بود منتشر نکرد. علاوه بر دستگاه امنیتی، دربار پادشاهی اردن نیز تلاش زیادی کرد تا این سخنان پادشاه در رسانههای مختلف از جمله روزنامهها، پایگاههای الکترونیکی و وبلاگها منتشر نشود. دلیل این اقدامات و نگرانی مسوولان اردنی این است که آنان با توجه به کنترل اوضاع سوریه توسط نظام حاکم، به خوبی میدانند به زودی ناآرامیهای سوریه پایان مییابد و در این میان اردن به همراه غرب، اصلیترین بازندگان این بازی خواهند بود.
علاوه بر به دردسر افتادن مقامات اردنی، سخنان مداخله جویانه پادشاه اردن، آینده روابط کشورش با سوریه را نیز در هالهای از ابهام قرار داد. بسیاری از کارشناسان سیاسی معتقدند که این سخنان عبدالله دوم، سبب بحرانی شدن روابط میان دو همسایه خواهد شد. اندکی پس از سخنان مداخله جویانه شاه اردن علیه سوریه، شهروندان سوری به سفارت این کشور در دمشق هجوم بدند و پرچم اردن را پایین کشیدند. این اقدام پس از آن صورت گرفت که علاوه بر سخنان شاه اردن، این کشور در اقدامی همسو با خواساتههای سران کشورهای عربی خلیج فارس، به تعلیق عضویت سوریه در اتحادیه عرب رأی مثبت داد. البته شکی نیست که این اقدام اردن، صرفا در راستای جلب رضایت کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس و یا همان کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس است؛ زیرا اردن 15 سال است که میکوشد تا به عضویت این شورا درآید ولی تا کنون موفق به این کار نشده است. البته حامیان نظام سوریه در اردن از جمله دولتمردان این کشور که مخالف تحریم علیه سوریه هستند، از حکومت اردن خواستهاند تا از همسویی با کشورهای عربی خلیج فارس در اعمال تحریم علیه سوریه دست بردارد. حامیان نظام سوریه در اردن معتقدند که ناآرامیهایهای موجود در سوریه به زودی پایان مییابد و در این میان، اردن بازنده اصلی خواهد بود.
"غازی ربابعه" تحلیلگر اردنی و رئیس گروه علوم سیاسی دانشگاه جهانی علوم اسلامی اردن در همین راستا گفت: اردن تابع تصمیمات کشوهای خلیج است و در زمینه برگرداندن سفیر خود از دمشق نیز منتظر است تا این اقدام از سوی کشورهای خلیج فارس صورت گیرد سپس سفیر خود را فرابخواند. موسی برهموه" دیگر تحلیلگر برجسته اردنی نیز معتقد است که سیاست خارجی اردن به دلیل نیاز این کشور به عضویت در شورای همکاری، کاملا همسو با سیاست کشورهای عربی خلیج فارس است و تا زمانی که این کشورها سفرای خود را از دمشق بازنگردانده اند، اردن اقدامی صورت نخواهد داد. البته اردن به دلیل موقعیت خاص و استراتژیک سوریه در منطقه و نیز بهره مندی از منابع فراوان اقتصادی، در طی 10 سال گذشته همواره کوشیده تا روابط خود با سوریه را تحکیم بخشد ولی به دلیل ناپختگی سیاستمداران این کشور و نیاز به عضویت در ورای همکاری به منظور تامین کسری بودجه و یا دستیابی به نفت ارزان، اردن با کشورهای عربی خلیج فارس که در حقیقت مجری سیاستهای آمریکا و غرب در منطقه هستند همسو شده و کورکورانه به مخالفت با نظام حاکم در سوریه پرداخته است. البته تحلیلگران اردنی اذعان دارند که سوریه با لیبی تفاوت بسیار دارد و به هیچ وجه حمله نظامی علیه این کشور صورت نخواهد گرفت؛ امری که سیاستمداران و تصمیم گیرندگان اردنی از آن غفلت کردهاند و به جرگه دشمنان دولت و ملت سوریه پیوسته اند.
البته اردن به منظور خشنود ساختن همپیمانان غربی و خلیجی خود، اقدامات زیادی تا کنون انجام داده است. به عنوان مثال، اردن از ابتدای آغاز ناآرامیها در سوریه، نقش بسزایی در حمیات از مخالفان نظام سوریه که در حقیقت عده ای تروریست و مواجب بگیر آمریکا و غرب هستند صورت داده است. اکنون نیز اردن در راستای سیاست جلب رضایت همپیمانان خود، مقدمات استقبال از فراریان سوری را فراهم کرده و تحت عنوان خدمت به کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، مشغول خدمت رسانی به مخالفان نظام سوریه است. حکومت اردن با برپایی چادرهایی در مرز خود با سوریه و تحت عنوان چادر حمایت از آوارگان سوری، مشغول سرویس دهی به مخالفان سوریه است. البته "عرفات جمال" سخنگوی کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان در اردن نیز به این مساله اذعان و اعلام کرده که این کمیساریا با حمایت حکومت اردن، آماده خدمت به پناهندگان و آوارگان سوری است! اخبار دریافتی حاکی از آن است که دولت اردن با استقرار مراکز سیار خدمت رسانی به آوارگان در مرز خود با سوریه، آماده پذیرش تعداد زیادی از مخالفان دولت سوریه است که تحت عنوان پناهنده عازم این کشور میشوند. همچنین گزارشات دریافتی حاکی از ان است که اردن درصدد است تا با ایجاد یک منطقه صفر جدید مرزی، مخالفان دولت سوریه را در آنجا مستقر کند.
هرچند تا کنون بسیاری از سیاستمداران سابق، تحلیلگران، اعضای احزاب و شهروندان اردنی در این زمینه به دولت اردن هشدار دادهاند و خواستار عدم همسویی اردن با سیاستهای غرب و کشورهای حاشیه خلیج فارس شده اند، ما دولت اردن همچنلن اصرار دارد که به منظور خشنود ساختن غرب، رژیم صهیونیستی و سران کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس به حمایت از مخالفان نظام سویه بپردازد. کمیته عالی احزاب مخالف دولت اردن نیز در هفته جاری با صدور بیانیهای که یک نسخه از آن در اختیار خبرگزاری فارس قرار گرفت، با اشاره به تصمیم اتحادیه عرب مبنی بر تحریم سوریه و تعلیق عضویت این کشور در اتحادیه عرب، خواستار عدم اجرای تصمیم مذکور توسط اردن شدند. در این بیانیه از کشورهای عربی خواسته شده تا زمینه را جهت دخالت بین المللی در امور داخلی سوریه فراهم نکنند؛ زیرا هرگونه دخالت در امور داخلی سوریه تبعات ناگواری برای منطقه و کشورهای عربی خواهد داشت. کمیته عالی احزاب مخالف دولت اردن همچنین خواستار تشکیل کمیته حقیقت یاب عربی جهت بررسی مسائل جاری در سوریه شد و از اتحادیه عرب نیز خواست که در این زمینه دقت عمل بیشتری به خرج دهد و ماهیت مسائل موجود در سوریه را موشکافی کند. در پایان این بیانیه از دولت اردن خواسته شده تا با تصمیمات صادره از سوی اتحادیه عرب مبنی بر لزوم تحریم سوریه، تعلیق عضویت این کشور در اتحادیه عرب و یا بازگرداندن سفیر خود از دمشق موافقت نکند.
با این وجود، دولت اردن همچنان به دنبال خشنودسازی غرب، رژیم صهیونیستی و سران کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس است و شکی نیست که به زودی و پس از پایان ناآرامیها در سوریه، اردن به دلیل اتخاذ چنین سیاستی، تاوان سنگینی خواهد پرداخت. انتهای پیام/ق
09:41 - 27 آبان 1390