آتشفشان ايسلند، مرثيه‌اي ديگر بر اومانيسم

خبرگزاري فارس: اومانيسم ادعا كرده است بر طبيعت مسلط است، اما يك پديده "طبيعي" سيطره غوغاسالارانه او را به سخره گرفته، محاسبه او را به چالش كشيده و او را وادار كرده است تنها و تنها به تماشا بنشيند.
به گزارش "سرويس فضاي مجازي " خبرگزاري فارس، نويسنده وبلاگ "يا انيس من لا انيس له "، مطلبي را با عنوان "آتشفشان ايسلند، مرثيه‌اي ديگر بر اومانيسم " در وبلاگ شخصي خود منتشر كرده است. بر اساس اين گزارش در بخشي اين مطلب آمده است: چند روزي است خبر نخست اخبار خارجي راديو و تلويزيون و كانال‌هاي ماهواره‌اي و شايد يكي از جذاب‌ترين و پرخواننده‌ترين اخبار صفحه حوادث روزنامه‌هاي ايران و جهان، فعال شدن آتشفشان ايسلند است. تصوير گدازه‌هاي خروشان و دود و خاكستر ناشي از اين اتفاق، سوژه عكاسان و گزارشگران است و البته كه اين "حادثه " براي همه چندان خوشايند نيست. لغو بيش از 17 هزار پرواز شركت‌هاي حمل و نقل اروپايي و سرگرداني و كلافگي بسياري از اروپاييان كه محاسبات و برنامه‌ريزي‌هايشان و به عبارت بهتر، روندِ عادي دقيقِ بي‌اشتباهِ روزمره? زندگي صبح تا شام آنها به هم ريخته است، از جمله پيامدهاي اين "حادثه " است. كميسر حمل و نقل اتحاديه اروپا اعلام كرده است كه زيان‌هاي ناشي از فوران اين آتشفشان، بيشتر از خسارت مالي حوادث 11 سپتامبر است. بي‌نظمي در چند برنامه سياسي بين‌المللي همچون تشييع جنازه رئيس جمهور لهستان، و مختل شدن زندگي كساني كه به محل "حادثه " نزديك‌ترند، نيز از اين قبيل است. شركت‌هاي مسافربري هوايي، روزانه يك ميليارد و 400 ميليون دلار خسارت اقتصادي و ضرر مالي متحمل مي‌شوند. برخي از شركت‌هاي حمل و نقل هوايي كه لبه پرتگاه ورشكستگي قرار داشتند، ممكن است با خطر سقوط روبرو شوند و سقوط كنند.
گزارش‌هاي اقتصادي نشان مي‌دهد تأثير كلي بر رشد توليدات داخلي ناخالص اروپا در سه ماهه جاري بسيار خواهد بود. بحران هوايي اروپا، علاوه بر تأثيرگذاري سوء بر صنعت گردشگري جنوب آسيا، موجب تأخير در صدور كالاهاي ضروري و اجناس خراب شدني شده و به نوعي هيچ كشوري را در اين منطقه از تبعات منفي اقتصادي خود بي‌نصيب نگذاشته است. اين "حادثه " با همه تأثيرات و نتايجي كه وارد كرده است، اما نتوانسته يك "ثابت " زندگي بشر اروپايي را تغيير دهد. ممكن است از اين نوع "حوادث " "طبيعي " هر ساله اتفاق بيفتد، همچنان كه ممكن است اين "حادثه " چند روز ديگر، چند ماه ديگر و حتي چند سال ديگر ادامه پيدا كند. مگر علم و محاسبه غربي، نتايج و زمان فوران اين آتشفشان را پيش‌بيني كرده بود كه اينك زمان خاموشي مجدد آن را "حدس " بزند؟ صرف نظر از همه پيامدها و خسارات كه هيچ انساني در جهان، از وقوع آن شادمان نمي‌شود، در ميانه همه هياهوها و جنجال‌هاي خبري و رسانه‌اي جهان كه در تلاش است حقيقت و معنا را به پاي جذابيت و تازگي قرباني كند تا از قِبل غفلت‌زايي، كيسه منفعتي پر كند و دنيايي آبادان كند،بايد از خود پرسيد اگر اين پديده، "حادثه " است؛ يعني حادث شده و پيشينه‌اي نداشته، پس اطلاق لفظ "طبيعي " بدان چه معنايي دارد؟ چون آنچه "طبيعي " است كه پيشينه دارد و ديگر "حادثه " نيست.
در منظر اروپايي كه مبتني بر اومانيسم، علم، فلسفه، فيزيك، تمدن، اقتصاد، فرهنگ، سياست، نظم، محاسبه، برنامه‌ريزي، هواشناسي، و حركت هواپيماهايش را استوار كرده است، فعال شدن آتشفشان ايسلند "حادثه‌ " اي است كه علم غربي با همه هيبت و عمق و عظمتي كه بدان فخر مي‌فروشد، پاسخي براي آن ندارد؛ جز آن كه بگويد: اين حادثه، طبيعي است. البته كه هركسي مي‌داند پديده‌هاي طبيعي قابل پيش‌بيني نيستند، چون كه "طبيعي " نيستند؛ اما نكته اينجاست كه اومانيسم مدعي است بشر مي‌تواند بشر را سعادتمند كند و آن بهشت و جاودانگي اديان را كه از نظر او، توهمي بيش نيست، در همين جهان و روي همين كره خاكي محقق سازد. اومانيسم تصريح مي‌كند ديگر زمان حاكميت خدا گذشته است و اگر هم خدايي وجود داشته باشد، خالقي بيش نيست و ربوبيتي ندارد. اراده‌اي خارج از فعل انسان وجود ندارد و انسان، آزاد است، البته تا آنجا كه به آزادي ديگران صدمه نزند، حتي اگر بخواهد آزادي خود را بفروشد و از سود آن، پولي به جيب بزند. اينك فوران يك آتشفشان كه براي بسياري از افراد بشر، درآمدزايي مي‌كند، اراده و آزادي بسياري ديگر را تحت تأثير خود قرار داده است. البته نشانه‌هاي فوران اين آتشفشان از سال 2009 هويدا گشته بود، اما هيچكس را ياراي پيش‌بيني و محاسبه زمان وقوع و نتايج سياسي، اقتصادي و فرهنگي و جغرافيايي اين پديده نبوده است. آن چنان كه وقوع اين پديده، براي تجارت و به ويژه صنعت حمل و نقل هوايي اروپا پيامدهاي بحراني وحشتناكي داشته است.
اومانيسم نمي‌تواند براي بشر تمدن بسازد، چرا كه نمي‌تواند از حادثه‌ها سر در بياورد. اومانيسم نمي‌تواند، چون ادعا كرده است بر طبيعت مسلط است، اما يك پديده "طبيعي " سيطره غوغاسالارانه او را به سخره گرفته، محاسبه او را به چالش كشيده و او را وادار كرده است تنها و تنها به تماشا بنشيند تا شايد زماني برسد كه اراده‌ غير طبيعي خارج از نمودارها و فرمول‌هاي حركت فيزيك او، تصميم بگيرد دست بردارد و اجازه دهد روزمره‌ غفلت او ادامه يابد. آتشفشان ايسلند، اومانيسم را به زانو در آورده است، حتي اگر هيچ‌كس متوجه نشود و غفلت همچنان "ثابت " زندگي بشر غربي باقي بماند. فاغرقناهم في اليم بانهم كذبوا بآياتنا و كانوا عنها غافلين (كتاب خدا، سوره اعراف، شريفه 136) انتهاي پيام/
10:51 - 25 آوریل 2010

0 بازدید




1 پاسخ