شهید مطهری ،معلمی اندیشه ورز
به مناسبت سالروز شهادت شهید استاد مرتضی مطهری و روز معلمدوازدهم اردیبهشت، یادآور پیوند عمیق «تعلیم» و «تعهد» در تاریخ معاصر ایران است. نام شهید مرتضی مطهری در این میان، نه صرفاً بهعنوان یک استاد یا روحانی، بلکه بهمثابه نماد «معلمِ اندیشهورز» در حافظه فرهنگی جامعه ثبت شده است.امام خمینی رض شهید مطهری را فرزندعزیز خود می دانست . ایشان فرموده:" مطهری فرزندی عزیز برای من و پشتوانه ای محکم برای حوزه های دینی و علمی و خدمتگزاری سودمند برای ملت و کشور بود. خدایش رحمت کند و در جوار خدمتگزاران بزرگ اسلام جایگزین فرماید.اکنون شنیده می شود که مخالفین اسلام و گروه های ضد انقلاب درصدد هستند که با تبلیغات اسلام شکن خود دست جوانان عزیز دانشگاهی ما را از استفاده از کتب این استاد فقید کوتاه کنند. من به دانشجویان و طبقه روشنفکران متعهد توصیه می کنم که کتاب های این استاد عزیز را نگذارند با دسیسه های غیر اسلامی فراموش شود. "شهید مطهری، معلمی بود که رسالت خود را فراتر از انتقال دانش تعریف کرده بود. او بهخوبی دریافته بود که جامعه، بیش از هر چیز، نیازمند «هدایت فکری» است؛ هدایت در میانه طوفان اندیشههای متعارض، تحریفها و التقاطها. از همینرو، آثار و تلاشهای او را باید تلاشی مستمر برای «صیانت از فکر» و «تبیین صحیح معارف» دانست.شهادت این متفکر برجسته نیز، اتفاقی صرف یا حادثهای شخصی نبود؛ بلکه نشانهای روشن از جایگاه و تأثیر معلم در معادلات اجتماعی است. آنجا که اندیشه، مسیر جامعه را تعیین میکند، معلم به بازیگری تعیینکننده بدل میشود و همین نقش است که او را در معرض تهدید جریانهای انحرافی قرار میدهد.
امام شهید رض در روز معلم سال 1403 فرمودند همه باید از معلّمین شکرگزار باشند. شما هستید که فرزندان ما را تربیت می کنید، تعلیم می دهید و آنها را برای زندگی دوران عمرشان آماده می کنید؛ این کار بزرگی است. همهی ملّت، یکایک مردم در سراسر کشور، در هر رتبهای، در هر شغلی، باید از معلّمین تشکّر کنند. ثانیاً «تشکّر از معلّم» که بنده اینجا عرض میکنم تشکّر را، برای توجّه دادن افکار عمومی کشور به اهمّیّت تعلیم و تربیت و اهمّیّت معلّم است. مشکل بسیاری از مسائل ما ناشی از افکار عمومی است؛ اگر افکار عمومی نسبت به یک قضیّهای توجیه بشوند، توجّه پیدا کنند، انجام آن کار آسانتر خواهد شد. ما الان در مسئلهی آموزشوپرورش مشکلات مادّی داریم، مشکلات معیشتی داریم، مشکلات کاری داریم، مشکلات فضای آموزشی داریم؛ اگر افکار عمومی نسبت به این مسئله حسّاس بشود، معلّم را بشناسد، قدر معلّم را بداند، این در همهی این مشکلات اثر خواهد گذاشت؛ ما این را میخواهیم. بنده صریحاً وظیفهی عمومی را برای تشکّر از معلّمین عرض می کنم، برای اینکه افکار عمومی توجّه به این مسئله پیدا کند.امروز، در گرامیداشت روز معلم، بیش از هر زمان دیگری نیازمند بازخوانی این حقیقت هستیم که «معلمی»، صرفاً یک شغل نیست؛ بلکه یک رسالت تمدنی است. اگر معلم در جایگاه واقعی خود میتواند بنیانهای فکری جامعه را استحکام بخشد، قدرت تحلیل را در نسلها تقویت کند و مسیر آینده را روشن سازد.با این حال، پرسشهای جدی پیشروی ماست:آیا نظام آموزشی ما توانسته است «تفکر» را محور قرار دهد یا همچنان در مدار «حفظیات» میچرخد؟
آیا معلم از منزلت، لازم برای ایفای نقش راهبری فکری برخوردار است؟و آیا نگاه ما به آموزش، متناسب با تحولات پیچیده دنیای امروز بازتعریف شده است؟پاسخ به این پرسشها، تعیینکننده فاصله ما با الگوی مطلوبی است که چهرههایی چون شهید مطهری ترسیم کردهاند. بزرگداشت این روز، زمانی معنا مییابد که به بازاندیشی در مسیر آموزش و پرورش منجر شود؛ مسیری که در آن، معلم نه صرفاً «ناقل دانش»، بلکه «پرورشدهنده انسانِ آگاه، نقاد و مسئول» باشد.بیتردید، آینده هر جامعهای در کلاسهای درس آن شکل میگیرد؛ جایی که معلم، بیهیاهو اما عمیق، در حال ساختن فردای یک ملت است. اگر این نقش بهدرستی درک و حمایت شود، میتوان به شکلگیری جامعهای پویا، اندیشمند و مقاوم امیدوار بود؛ جامعهای که در آن، میراث فکری معلمانی چون شهید مطهری، همچنان زنده و اثرگذار باقی خواهد ماند.
23:37 - 11 اردیبهشت 1405