مصر در خاطرِ فرودستان؛ از سرابِ افزایش حقوق تا تحقیرِ «نان و باقالی»
در حالی که سایه سنگین تورم و گرانی بر سفرههای مردم مصر سنگینی میکند، دولت این کشور اعلام کرد از ابتدای جولای آینده، حداقل دستمزد کارکنان را با بودجهای ۱۰۰ میلیارد پوندی، به ۸ هزار پوند (حدود ۱۵۰ دلار) افزایش میدهد. اما در میان جهنم قیمتها، این پرسش تلخ مطرح است: آیا این مبلغ ناچیز میتواند مرهمی بر زخمهای «مواطن غلبان» (شهروند مظلوم و فرودست) باشد؟
فقر در مصر دیگر تنها یک عدد در گزارشهای اقتصادی نیست؛ بلکه به باری روانی و اجتماعی تبدیل شده که تمام جزئیات زندگی روزمره را تحت فشار قرار داده است. در حالی که آمارهای دولتی نرخ فقر را ۳۰ درصد اعلام میکنند، گزارشهای بینالمللی از واقعیتی هولناکتر و نرخ فقری نزدیک به ۶۰ درصد حکایت دارند. تورم افسارگسیخته باعث شده خانوادههای مصری اولویتهای خود را به شکلی بیرحمانه تغییر دهند؛ بهطوریکه تأمین یک لقمه نان و مراقبتهای پزشکی اولیه به رؤیایی دوردست تبدیل شده است. بسیاری از مردم اکنون کالاها را به صورت «گرمی» خریداری میکنند و دسترسی به سه وعده غذا برای میلیونها نفر به یک «رفاهیّت» دستنیافتنی بدل گشته است.ماجرای «رقیه»؛ وقتی فقر مسخره میشوداما فراتر از اعداد، عمق فاجعه را میتوان در برخوردهای اجتماعی جستوجو کرد. در جریان یک بازدید رسمی، «محمود الفولی»، یکی از مقامات آموزش و پرورش مصر، با دیدن دو تکه نان و یک کیسه باقالی (فول) در کشوی میز دانشآموزی به نام «رقیه»، او را وادار کرد غذایش را مقابل همکلاسیهایش بیرون بیاورد و با لحنی تمسخرآمیز درباره سادگی غذای او سخن گفت. این رفتار تحقیرآمیز با کودکی که خانوادهاش با سیلی صورت خود را سرخ نگه داشتهاند، نمادی از فاصله عمیق میان مسئولان و طبقه مطحون (لهشده) جامعه است.
مصرِ دردمندان در برابر مصرِ رانتخوارانافزایش حقوقهای دولتی در غیاب نظارت دقیق بر بازار، بلافاصله توسط موج گرانی بلعیده میشود و میلیونها کارگر روزمزد و بخشهای غیررسمی عملاً از این «مُسکنهای مالی» بیبهره میمانند. واقعیت این است که «مصرِ فرودستان» که تنها به دنبال مسکن، پوشاک و نانی با حفظ کرامت است، فرسنگها با «مصرِ مفسدان» که به دنبال سهمخواهی از کیک قدرت هستند، فاصله دارد. عشق به وطن در میان مردمی که با نان و باقالی روزگار میگذرانند، همچنان زنده است، اما آنها انتظار دارند در ازای این وفاداری، حداقلِ یک زندگی آبرومندانه برایشان فراهم شود.
20:25 - 31 اردیبهشت 1405