منتظری: انقلاب مردم را با تئاتر آشتی داد
رئیس پیشین مرکز هنرهای نمایشی گفت: انقلاب اسلامی باعث شد خانواده‌ها با تئاتر آشتی کرده و به آن اعتماد کنند.
به گزارش خبرنگار تئاتر فارس سومین نشست پژوهشی ویژه برنامه‌های روز هنر انقلاب اسلامی با موضوع هنرهای نمایشی و انقلاب اسلامی صبح امروز 24 فروردین ماه با حضور علی منتظری رئیس اسبق مرکز هنرهای نمایشی، مجید سرسنگی مدیرعامل خانه هنرمندان و رحمت امینی رئیس مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری در حوزه هنری برگزار شد.
منتظری در ابتدای این نشست گفت: آشنایی من با تئاتر به سال‌های پیش از انقلاب برمی‌گردد و در همان زمان بود که فعالیت‌هایی را در این حوزه در شهر قم آغاز کردیم. در قم انجمن‌های اسلامی وجود داشت و ما نیز به دلیل علاقه در این نمایش‌ها شرکت می‌کردیم.
* تئاتر اوایل انقلاب برنامه خاصی نداشت
رئیس اسبق مرکز هنرهای نمایشی افزود: در آن زمان دو نوع نمایش در قم اجرا می‌شد، آثار رو حوضی و نمایش‌های مذهبی. بعد از انقلاب با ورود به دانشگاه با جریانات تئاتری بیشتر آشنا شدم اما هیچ‌گاه فکر نمی‌کردم که سکان تئاتر به من سپرده شود.
وی در خصوص تئاترهای انقلابی پس از انقلاب تصریح کرد: نیروهای معتقد پس از انقلاب در حوزه تئاتر فعال نبودند و بیشتر در کانون‌های تربیتی حضور داشتند. آنچه که جریان قالب تئاتر پس از انقلاب بود، جریاناتی بود که در دست نیروهای انقلابی نبود، نمی‌خواهم بگویم این جریان‌ها، جریان‌های خاص و انحرافی بودند اما اینکه آنها برنامه خاصی را نداشتند. بطور کلی تئاتر قبل از انقلاب دو جریان قوی در کارگاه نمایش و اداره تئاتر داشت که کارگاه نمایش به خلق آثار تجربی و اداره تئاتر به تقویت تئاتر در شهرستان‌ها توجه می‌کرد، بعد از انقلاب کارگاه نمایش منحل و اداره تئاتر بلاتکلیف ماند که در نهایت باقی‌مانده این دو به مرکز هنرهای نمایشی تبدیل شد.
رئیس پیشین جهاد دانشگاهی تصریح کرد: در آن زمان نیروهای مسلمان مرکز تئاتر اسلامی را به صورت خود جوش با مدیریت محمد کاسبی تأسیس کردند.
* انقلاب اعتماد مردم را به تئاتر جلب کرد
در ادامه این نشست رحمت امینی رئیس مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری اظهار داشت: متأسفانه در طی سه دهه بعد از انقلاب اسلامی در مورد تئاتر پژوهش جامعی صورت نگرفته است و این نشست نیز به این موضوع می‌پردازد. بعد از انقلاب در شهرستان‌ها نسبت به تئاتر اعتماد‌سازی لازم صورت گرفت که این اعتماد‌سازی از طریق نهادهایی همچون مرکز هنرهای نمایشی، حوزه هنری و غیره عملیاتی شد و شعار تئاتر برای همه با اولین حضور گروه‌های شهرستانی در جشنواره تئاتر فجر نهادینه گردید در واقع در همان سال‌های اوایل انقلاب بود که چهره‌هایی از شهرستان‌ها در جشنواره فجر درخشیدند که این روزها در تئاتر تأثیرگذار هستند.
* نتوانستیم تئاتری با هویت انقلاب اسلامی بنا کنیم
مجید سرسنگی مدیرعامل خانه هنرمندان یکی دیگر از سخنرانان این نشست با بیان اینکه شکل جلسه امروز غافلگیرم کرد، گفت: فکر می‌کردم که امروز آسیب‌شناسی صورت می‌گیرد.
وی سخنان خود را با طرح چند سؤال آغاز کرد که اگر انقلاب نمی‌شد وضعیت تئاتر کشور چگونه بود و حال که انقلاب شده است در طی این دوران تئاتر چه وضعیتی دارد.
سرسنگی ادامه داد: فکر نمی‌کنم تفاوتی کرده باشد. در دوران پس از انقلاب به غیر از برخی دوران که گونه‌هایی را تجربه کردیم. برای بررسی تئاتر پس از انقلاب نیاز است که همه ارکان تأثیرگذار مورد بررسی قرار بگیرد، نمی‌توان تنها در مورد حوزه هنری و مرکز هنرهای نمایشی صحبت کرد. در واقع برای اصلاح تئاتر نیاز به اصلاح مجموعه تفکراتی که تئاتر را می‌سازند، داریم. در دوران بعد از انقلاب علی‌رغم اینکه تمام اسباب را داشتیم که بتوانیم در حوزه هنرهای نمایشی یک گونه جدید که دارای هویت انقلابی ما است را ایجاد کنیم که متأسفانه بنا به دلایلی این اتفاق رخ نداد.
* تئاتر در دوران قبل و بعد از انقلاب تغییری نکرده است
وی معتقد بود که در هنرهای نمایشی ما نشانی از هویت اسلامی و شیعی دیده نمی‌شود و در ادامه بیان کرد: تئاتر قبل از و بعد از انقلاب روند خود را طی کرده است و تنها تغییری که ایجاد شده ممیزی‌ها و حجاب بانوان روی صحنه‌های نمایشی است. مهمترین دلیل این اتفاق نیز این بوده است که زیربنای فکری برای تئاتر بعد از انقلاب صورت نگرفته است.
مدیرعامل خانه هنرمندان تصریح کرد: ما همواره به اجرا فکر می‌کردیم و به همین دلیل است که جریان نمایشنامه‌نویسی ما ضعیف است و نویسنده مطرح نداریم و به این نکته فکر نکردیم که اگر می‌خواهیم تئاتر انقلاب اسلامی داشته باشیم به یک خط فکری و اساس نیاز داریم که متاسفانه از آن برخوردار نیستیم. همچنین بعد از انقلاب توسعه مناسبی در حوزه نیروی انسانی داشتیم اما به آموزش تئاتر و نوع کیفیت آن هیچ‌گاه نیاندیشیدیم؛ در واقع در حوزه آموزش یک خطای استراتژیک انجام دادیم.
* جشنواره سیویکم تئاتر فجر با هویت انقلاب اسلامی فاصله داشت
این مدیر تئاتری ادامه داد: در حوزه مدیریت نیز گرفتاری داشتیم، بخشی از آن هم به دلیل عدم اشراف مدیران به تئاتر برمی‌گردد. تفکری که مدیریت فرهنگی و به ویژه تئاتر در این سال‌ها داشته است، تفکری بوده که مدیران به فکر زمینه‌سازی و بسترسازی لازم برای آینده و مدیران بعدی نبوده‌اند و همین تفکر است که موجب خلق جشنواره‌های رنگارنگ شده است. در واقع جریان مستمر تئاتر با هویت انقلاب باید صورت بگیرد بطور مثال همین جشنواره سیویکم فجر با دبیر سعید کشن‌فلاح که یکی از پایه‌گذاران تئاتر انقلابی است را با هویت تئاتر انقلاب اسلامی مقایسه کنیم متوجه خواهیم شد که در دوره‌های گذشته این جشنواره پیوستگی بیشتری با انقلاب اسلامی وجود داشته است و همین موضوع نشان می‌دهد که انحرافی صورت گرفته که هر چه جلوتر می‌رود، افزایش پیدا می‌کند.
علی منتظری خطاب به سرسنگی گفت : اگر انقلاب نشده بود قطعا پدر و مادر شما اجازه تحصیل و ورود به تئاتر را به شما نمی‌داد زیرا قبل از انقلاب تئاتر در نزد خانواده‌ها به عنوان رقاصی و غیره دیده می‌شد، حتی بعد از انقلاب نیز این سؤال مطرح بود که آیا ضرورت دارد که تئاتر عمومی شود زیرا تئاتر قبل از انقلاب برای بخش خاصی به نمایش در می‌آمد. اگر انقلاب نشده بود مطمئنم که افرادی مثل شما نمی‌توانست در تئاتر تحصیل کند.
* در مملکتی که سیاست دینی وجود ندارد، تئاتر دارای سیاست است
رئیس اسبق مرکز هنرهای نمایشی تصریح کرد: قطعا تئاتر بعد از انقلاب مورد توجه قرار گرفت زیرا در مملکتی که سیاست‌های دینی‌اش مشخص نیست برای تئاتر سیاست مدون تدوین شده است، سیاست‌هایی که در بالاترین مرجع فرهنگی به تصویب رسیده اما تئاتری‌ها از آن غفلت می‌کنند.
* منتظری: اگر جشنواره‌ها نبودند، امثال شما هم نبودند
منتظری در ادامه صحبت‌هایش در پاسخ به صحبت‌های مجید سرسنگی بیان داشت: اگر جشنواره‌ها نبودند شما هم نبودید، این قدر در مورد جشنواره‌ها صحبت نکنید. هر گاه این حرف‌ها را می‌شنوم تنم می‌لرزد؛ تا کمیت نباشد که کیفیتی وجود ندارد، اگر جشنواره‌های تئاتر نبود تئاتری وجود نداشت. به هر حال باید از جایی شروع کنیم تا به یک هدف برسیم اگر دست بر روی دست بگذاریم انحرافات ایجاد می‌شود حوزه هنری روزگاری با حضور هنرمندانی همچون مجید مجیدی، سعید کشن فلاح و غیره نقطه امید هنرمندان انقلابی در حوزه هنرهای نمایشی بود اما بین آنها اختلاف انداختند و تشکل آنها از بین رفت اما حال بار دیگر نیاز است تا چنین تشکلی صورت بگیرد ما نیاز به سازمان و ساختار در تئاتر داریم.
وی در خصوص دوران مدیریتش در حوزه تئاتر نیز گفت: من به ماشین حکم و میز وابستگی نداشتم و به همین دلیل در دوران مدیریتیم راحت‌تر کار می‌کردم. ما در سطح اجرا باید سازمان تئاتر را ایجاد کنیم زیرا اگر این عمل صورت نگیرد مشکلات بیشتر خواهد شد اما متاسفانه هیچ‌گاه اراده و همتی برای ایجاد چنین سازمانی از سوی هنرمندان وجود نداشته است. هنرمندان مسلمان نیز برای ایده‌های اسلامی باید یک تجمعی داشته باشند اما هر کدام یک طرف هستند حوزه هنری باید این امامت را داشته باشد و آنها را گردهم آورد.
* منتظری: کسانی که به ثروت وابسته شدند، جشنواره تئاتر دانشجویی را نابود کردند
منتظری در این نشست خطاب به رحمت امینی اظهار داشت: در سال 64 به مناسبت برگزاری اولین جشنواره دانشجویان کشور پس از گذشت 7 سال از پیروزی انقلاب 10 کتاب را بدون هیچ بودجه‌ای به چاپ رساندیم. بعد همین آقایان به پول و ثروت وابسته شدند و آمدند جشنواره تئاتر دانشگاهیان را ایجاد کردند و جشنواره تئاتر دانشجویی را از بین بردند که این یک خیانت به تئاتر بود و خود تئاتری‌ها نیز بیشترین لطمه را زدند.
سرسنگی با بیان اینکه بحث‌های فرهنگی جنسش فرق می‌کند و درگیر احساس است گفت: یک واقعیتی در آموزش‌های هنر وجود دارد، در حال حاضر یکی بگوید که چرا گروه تئاتر فرهنگستان هنر تعطیل است.
وی درباره اظهارات علی منتظری در خصوص برگزاری جشنواره‌ها گفت: کسی با برگزاری جشنواره مخالف نیست اما جشنواره یک مفهوم دارد نکته‌ای که وجود دارد این است که این بودجه محدود تئاتر به جای برگزاری جشنواره‌ها صرف زیربناهای آن شود. از برگزاری این جشنواره چقدر خروجی به دست می‌آید.
* جشنواره بین‌المللی مخاطب بین‌امللی می‌خواهد/ جشنواره تئاتر فجر بین المللی نیست
مدیرعامل خانه هنرمندان بیان کرد: در دورانی که شما (علی منتظری) نبودید جشنواره‌ها به محل تبلیغ مدیران تبدیل شد بنابراین جشنواره‌ها فاقد استراتژیک بودند. هدف یک جشنواره بین‌المللی تئاتر چیست؟ این است که چند گروه دست چندم خارجی می‌آیند به دلیل کمبود بودجه و به جشنواره ما عنوان بین‌المللی می‌دهند. جشنواره بین‌المللی باید مخاطب بین‌المللی داشته باشد، جشنواره‌ای که چند اسم دسته چندم را یدک می‌کشد، بین‌المللی نیست.
*انتخاب‌های سیاسی مدیران تئاتری / مرکز هنرهای نمایشی قوه مجریه، مقننه و قضائیه شده است!
سرسنگی در ادامه تصریح کرد: واقعیت این است که مرکز هنرهای نمایشی هیچ استراتژی برای توسعه تئاتر ندارد. یکی از اتفاق‌های ناگوار در فرهنگ به ویژه تئاتر ما این بوده است که طی چند سال گذشته انتخاب‌هایی که در حوزه مدیریتی صورت گرفته سیاسی بوده است مرکز هنرهای نمایشی به دلیل نبود سیاست‌های مشخص و مدون به مسئول تئاتر تبدیل شده است یعنی هم قوه مقننه، هم مجریه و هم قضائیه است. در کجای دنیا چنین ساختاری برای توسعه تئاتر پدید می‌آید. وزارت ارشاد وظیفه‌اش فعالیت در حوزه هنر انقلاب اسلامی است اما جشنواره یا تئاتر مقاومت می‌خواهیم می‌گویند متولی آن انجمن تئاتر دفاع مقدس است، نتیجه‌اش چه می‌شود؟ باید سفارش دهیم بعد کاری را تولید کنیم.
سرسنگی در پاسخ به این سؤال علی منتظری که اگر انقلاب نمی‌شد آیا خانواده شما می‌گذاشت در تئاتر تحصیل کنید گفت: بله.
سرسنگی ادامه داد: قبل از انقلاب دیدگاه خانواده‌ها به برخی از هنرها همچون تئاتر و موسیقی مطلوب نبود، علت آن هم این بود که بذر تئاتر به صورت برنامه‌ریزی شده در کشور ما کاشته نشد و ناگهان از تئاتر آیینی به یک تئاتر غربی رفتیم درست است که بعد از انقلاب و بعد از جنگ جامعه با حجم وسیعی از برنامه‌های فرهنگی مواجه شد و ما به دلیل کوتاهی‌هایی که در حوزه فرهنگ داشتیم در حال حاضر در موضع انفعالیم.
سپس به صحبت‌های خود در زمان ساخت فیلم توهین‌امیز به پیامبر اکرم اشاه کرد و گفت: خیلی متأسفم در نظامی که نظام رسول‌الله است نتوانستیم چند اثر را ادامه دهیم تا در مواقعی که کشورهای غربی توهین به اعتقادات ما می‌کنند بتوانیم پاسخ محکمی بدهیم بنابراین به اینجا ختم می‌شود که چهار ستون ما می‌لرزد و به طور مثال جشنواره کن را تحریم می‌کنیم اما چرا کشورهایی که برنج و گندم و همه چیزمان را تحریم می‌کنند جشنواره‌های فرهنگی ما را تحریم نمی‌کنند؛ به این دلیل که خودشان متضرر می‌شوند.
* اگر انقلاب نبود مردم با تئاتر آشتی نمی‌کردند
منتظری هم گفت: اگر انقلاب نشده بود تئاتر وضعش بدتر بود، متدین‌های ما با تئاتر آشتی نمی‌کردند و افرادی که نسبت به تئاتر سوء ظن داشتند نظر خود را اصلاح نمی‌کردند. بعد از انقلاب رئیس جمهور وقت آن زمان آقای خامنه‌ای می‌گفتند که هر ساله یک گروه نمایش و یک گروه موسیقی را انتخاب کنید تا ما در تالار وحدت بیاییم و آنها را ببینیم، همین رئیس جمهور رهبر انقلاب شد بنابراین انقلاب اسلامی نقش بسزایی در هنرهای ما داشته است. انقلاب ما انقلاب نور بود و هنرهای مختلف را تطهیر کرد. من می‌گویم در این نظام که سیاست دینی وجود ندارد تئاتر دارای سیاست است و این غنیمت به حساب می‌آید. هیچ کس به تئاتری‌ها غیر از خودشان نمی‌تواند کمک کند.
وی در پایان گفت: انقلاب خدمات بسیاری به تئاتر به عنوان هنری ممتاز کرد و تئاتر نیز در این راه قدم برداشت.
انتهای پیام/
16:02 - 24 فروردین 1392
1 بازنشر
3 بازدید
1 پاسخ